Zum Inhalt springen

Matthäus Aurogallus

aus Wikipedia, der freien Enzyklopädie
Datei:Cruciger Berlin Dom.jpg
Szene mit Matthäus Aurogallus, Martin Luther, Philipp Melanchthon und anderen; Relief am Berliner Dom

Matthäus Aurogallus (eigentlich Matthäus Goldhahn; * um 1490 in Komotau; † 10. November 1543 in Wittenberg) war ein deutschsprachiger Humanist, Historiker, Sprachwissenschaftler, Hebraist und Hochschullehrer böhmischer Herkunft.

Leben

In seiner Heimat in Böhmen war Aurogallus zunächst Schüler, dann Lehrer an der von Bohuslaus Lobkowicz von Hassenstein gegründeten Schule in der Zeit des Humanismus. 1512 ging er als Student an die Universität in Leipzig, erwarb dort 1515 den Baccalaureus Artium und war seit 1519 Professor für Griechisch, Latein und Hebräisch in Wittenberg, wo er sich Martin Luther und Philipp Melanchthon aufgrund seiner Sprachkenntnisse bei der Aufbereitung alter Handschriften anschloss und war Mitarbeiter an Luthers Bibelübersetzung. Dabei kamen ihm seine gute Allgemeinbildung und ein pädagogisches Geschick zugute. Er verfasste eine hebräische und chaldäische Grammatik (1523/1525), war Verfasser einer Chronik der Herzöge und Könige von Böhmen und eines hebräischen historiographischen Reallexikon (1526–1539) in lateinischer Sprache.

Aurogallus soll ein ruhiger und verträglicher Mensch gewesen sein. Durch Vermittlung von Melanchthon über Georg Spalatin erhielt er als Magister eine Professur des Hebräischen als Nachfolger des Matthäus Adriani. Zwei Jahrzehnte unterrichtet Matthäus Aurogallus eine beachtliche Anzahl an Schülern und Studenten, unter diesen auch Jakob Jonas und Ambrosius Moibanus. Seine Mitarbeit bei der Übersetzung des Alten Testaments in die frühneuhochdeutsche Sprache (Lutherbibel) sollte einer „reineren Theologie“ dienen, um die ursprüngliche Offenbarung Gottes an die Menschen zu sichern. Dabei beschäftigten ihn zunehmend Aramäische Sprachen, besonders das Chaldäische.

Im Jahr 1542 wurde Matthäus Aurogallus (Goldhahn) Rektor der Universität Wittenberg und verstarb ein Jahr später in Wittenberg.

Schriften

Literatur

  • Heribert Sturm: Biographisches Lexikon zur Geschichte der böhmischen Länder. Herausgegeben im Auftrag des Collegium Carolinum (Institut), Bd. I, R. Oldenbourg Verlag München Wien, 1979, ISBN 3-486-49491-0, S. 32
  • Sepp Seiffert: Deiner Heimat Antlitz. Ein Komotauer Bilderbuch, 1959, Chomutov
  • Die Deutschen in Böhmen und Mähren, 1950, S. 153 ff.
  • Vaclav/Wenzel Vladivoj Tomek: Geschichte der Prager Universität, 1849
  • {{#invoke:Vorlage:Literatur|f}}{{#ifeq: 0 | 0
   | {{#if: 457
       |
       | Vorlage:NDB – bitte Seitenzahl(en) angeben
     }}{{#if: 117765066
         | {{#if: {{#invoke:URIutil|isDNBvalid|117765066}}
             | {{#if: 
                 | Vorlage:NDB – Wenn GND dann kein SFZ angeben
               }}
             | Vorlage:NDB – GND unzulässig
           }}
         | {{#if: 
             | {{#if: 
                 | {{#ifeq: 622928 | 4526413
                     |
                     | Vorlage:NDB7= ist obsolet, jetzt SFZ=
                   }}
               }}
             | {{#ifeq:  | 1
                 | 
                 | 
               }}
           }}
     }}{{#if: 
         | {{#ifeq: 622928 | 11376103
             |
             | Vorlage:NDBWerktitel= war ein Irrtum, jetzt Werkliste=
           }}
       }}

}}{{#if:

   | {{#if: 
       |
       | 
     }}

}}

|1=Hamm 1975. 2., unveränderte Auflage. Hamm 1990, ISBN 3-88309-013-1 |2=Hamm 1990, ISBN 3-88309-032-8 |3=Herzberg 1992, ISBN 3-88309-035-2 |4=Herzberg 1992, ISBN 3-88309-038-7 |5=Herzberg 1993, ISBN 3-88309-043-3 |6=Herzberg 1993, ISBN 3-88309-044-1 |7=Herzberg 1994, ISBN 3-88309-048-4 |8=Herzberg 1994, ISBN 3-88309-053-0 |9=Herzberg 1995, ISBN 3-88309-058-1 |10=Herzberg 1995, ISBN 3-88309-062-X |11=Herzberg 1996, ISBN 3-88309-064-6 |12=Herzberg 1997, ISBN 3-88309-068-9 |13=Herzberg 1998, ISBN 3-88309-072-7 |14=Herzberg 1998, ISBN 3-88309-073-5 |15=Herzberg 1999, ISBN 3-88309-077-8 |16=Herzberg 1999, ISBN 3-88309-079-4 |17=Herzberg 2000, ISBN 3-88309-080-8 |18=Herzberg 2001, ISBN 3-88309-086-7 |19=Nordhausen 2001, ISBN 3-88309-089-1 |20=Nordhausen 2002, ISBN 3-88309-091-3 |21=Nordhausen 2003, ISBN 3-88309-110-3 |22=Nordhausen 2003, ISBN 3-88309-133-2 |23=Nordhausen 2004, ISBN 3-88309-155-3 |24=Nordhausen 2005, ISBN 3-88309-247-9 |25=Nordhausen 2005, ISBN 3-88309-332-7 |26=Nordhausen 2006, ISBN 3-88309-354-8 |27=Nordhausen 2007, ISBN 978-3-88309-393-2 |28=Nordhausen 2007, ISBN 978-3-88309-413-7 |29=Nordhausen 2008, ISBN 978-3-88309-452-6 |30=Nordhausen 2009, ISBN 978-3-88309-478-6 |31=Nordhausen 2010, ISBN 978-3-88309-544-8 |32=Nordhausen 2011, ISBN 978-3-88309-615-5 |33=Nordhausen 2012, ISBN 978-3-88309-690-2 |34=Nordhausen 2013, ISBN 978-3-88309-766-4 |35=Nordhausen 2014, ISBN 978-3-88309-882-1 |36=Nordhausen 2015, ISBN 978-3-88309-920-0 |37=Nordhausen 2016, ISBN 978-3-95948-142-7 |38=Nordhausen 2017, ISBN 978-3-95948-259-2 |39=Nordhausen 2018, ISBN 978-3-95948-350-6 |40=Nordhausen 2019, ISBN 978-3-95948-426-8 |41=Nordhausen 2020, ISBN 978-3-95948-474-9 |42=Nordhausen 2021, ISBN 978-3-95948-505-0 |43=Nordhausen 2021, ISBN 978-3-95948-536-4 |44=Nordhausen 2022, ISBN 978-3-95948-556-2 |45=Nordhausen 2023, ISBN 978-3-95948-584-5 |46=Nordhausen 2023, ISBN 978-3-95948-590-6 |47=Nordhausen 2024, ISBN 978-3-689-11006-2 |48=Nordhausen 2025, ISBN 978-3-689-11017-8 }}{{#if:304|, Sp. 304}}{{#if:|, Sp. {{#iferror:{{#expr:{{{spalten}}}}}|{{{spalten}}}|{{#expr:1*{{{spalten}}}*0}}–{{#expr:-(0*{{{spalten}}}*1)}}}}}}}}{{#if:|}}{{#if:https://web.archive.org/web/20070630023334/http://www.bautz.de/bbkl/a/aurogallus_m.shtml%7C}}.{{#if: 1 | |{{#ifeq:||}}}}

| 1=08359 | 2=08360 | 3=08361 | 4=08362 | 5=08363 | 6=08364 | 7=08365 | 8=08366 | 9=08367 | 10=08368 | 11=08369 | 12=08370 | 13=08371 | 14=08372 | 15=08373 | 16=08374 | 17=08375 | 18=08376 | 19=08377 | 20=08378 | 21=08379 | 22=08380 | 23=08381 | 24=08382 | 25=08383 | 26=08384 | 27=08385 | 28=08386 | 29=08387 | 30=08388 | 31=08389 | 32=08390 | 33=08391 | 34=08392 | 35=08393 | 36=08394 | 37=08395 | 38=08396 | 39=08397 | 40=08398 | 41=08399 | 42=08400 | 43=08401 | 44=08402 | 45=08403 | 46=08404 | 47=08405 | 48=08406 | 49=08407 | 50=08408 | 51=08409 | 52=08410 | 53=08411 | 54=08412 | 55=08413 | 56=00000 | #default = 0 }} | 0 | {{ #if:Aurogallus, Matthäus|Aurogallus, Matthäus|Matthäus Aurogallus }} | [https://daten.digitale-sammlungen.de/~db/bsb000{{#switch: 1 | 1=08359 | 2=08360 | 3=08361 | 4=08362 | 5=08363 | 6=08364 | 7=08365 | 8=08366 | 9=08367 | 10=08368 | 11=08369 | 12=08370 | 13=08371 | 14=08372 | 15=08373 | 16=08374 | 17=08375 | 18=08376 | 19=08377 | 20=08378 | 21=08379 | 22=08380 | 23=08381 | 24=08382 | 25=08383 | 26=08384 | 27=08385 | 28=08386 | 29=08387 | 30=08388 | 31=08389 | 32=08390 | 33=08391 | 34=08392 | 35=08393 | 36=08394 | 37=08395 | 38=08396 | 39=08397 | 40=08398 | 41=08399 | 42=08400 | 43=08401 | 44=08402 | 45=08403 | 46=08404 | 47=08405 | 48=08406 | 49=08407 | 50=08408 | 51=08409 | 52=08410 | 53=08411 | 54=08412 | 55=08413 | 56=00000 | #default = 0 }}/images/index.html?seite={{#switch: 1 | 1={{ #expr: 691 + 16 }} | 2={{ #expr: 691 + 2 }} | 3={{ #expr: 691 + 2 }} | 4={{ #expr: 691 + 2 }} | 5={{ #expr: 691 + 2 }} | 6={{ #expr: 691 + 2 }} | 7={{ #expr: 691 + 2 }} | 8={{ #expr: 691 + 2 }} | 9={{#switch: 691 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 691 < 449 | {{ #expr: 691 + 2 }} | {{ #expr: 691 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 691 + 2 }} | 11={{ #expr: 691 + 2 }} | 12={{ #expr: 691 + 2 }} | 13={{ #expr: 691 + 2 }} | 14={{ #expr: 691 + 2 }} | 15={{ #expr: 691 + 2 }} | 16={{ #expr: 691 + 2 }} | 17={{ #expr: 691 + 2 }} | 18={{ #expr: 691 + 2 }} | 19={{ #expr: 691 + 2 }} | 20={{ #expr: 691 + 2 }} | 21={{ #expr: 691 + 2 }} | 22={{ #expr: 691 + 2 }} | 23={{ #expr: 691 + 2 }} | 24={{ #expr: 691 + 2 }} | 25={{ #expr: 691 + 2 }} | 26={{ #expr: 691 + 2 }} | 27={{ #expr: 691 + 2 }} | 28={{ #expr: 691 + 2 }} | 29={{ #expr: 691 + 2 }} | 30={{ #expr: 691 + 2 }} | 31={{ #expr: 691 + 2 }} | 32={{ #expr: 691 + 2 }} | 33={{ #expr: 691 + 2 }} | 34={{ #expr: 691 + 2 }} | 35={{ #expr: 691 + 2 }} | 36={{ #expr: 691 + 2 }} | 37={{ #expr: 691 + 2 }} | 38={{ #expr: 691 + 2 }} | 39={{ #expr: 691 + 2 }} | 40={{ #expr: 691 + 2 }} | 41={{ #expr: 691 + 2 }} | 42={{ #expr: 691 + 2 }} | 43={{ #expr: 691 + 2 }} | 44={{ #expr: 691 + 2 }} | 45={{ #expr: 691 + 6 }} | 46={{ #expr: 691 + 2 }} | 47={{ #expr: 691 + 2 }} | 48={{ #expr: 691 + 2 }} | 49={{ #expr: 691 + 2 }} | 50={{ #expr: 691 + 2 }} | 51={{ #expr: 691 + 2 }} | 52={{ #expr: 691 + 2 }} | 53={{ #expr: 691 + 2 }} | 54={{ #expr: 691 + 2 }} | 55={{ #expr: 691 + 3 }} | 56=691 | #default = 691 }} {{ #if:Aurogallus, Matthäus|Aurogallus, Matthäus|Matthäus Aurogallus }}] }} }}{{#ifeq:Vorlage:Str rightc|.||.}} In: Allgemeine Deutsche Biographie (ADB). Band 1, Duncker & Humblot, Leipzig {{#switch: 1 | 1=1875 | 2=1875 | 3=1876 | 4=1876 | 5=1877 | 6=1877 | 7=1877 | 8=1878 | 9=1879 | 10=1879 | 11=1880 | 12=1880 | 13=1881 | 14=1881 | 15=1882 | 16=1882 | 17=1883 | 18=1883 | 19=1884 | 20=1884 | 21=1885 | 22=1885 | 23=1886 | 24=1887 | 25=1887 | 26=1888 | 27=1888 | 28=1889 | 29=1889 | 30=1890 | 31=1890 | 32=1891 | 33=1891 | 34=1892 | 35=1893 | 36=1893 | 37=1894 | 38=1894 | 39=1895 | 40=1896 | 41=1896 | 42=1897 | 43=1898 | 44=1898 | 45=1900 | 46=1902 | 47=1903 | 48=1904 | 49=1904 | 50=1905 | 51=1906 | 52=1906 | 53=1907 | 54=1908 | 55=1910 | 56=1912 | #default = Vorlage:ADB – bitte Band und Seitenzahlen korrekt angeben{{#ifeq:0|0|}} }}, S. 691{{ #if:692 | {{ #ifexpr: {{#switch: 1 | 1={{ #expr: 691 + 16 }} | 2={{ #expr: 691 + 2 }} | 3={{ #expr: 691 + 2 }} | 4={{ #expr: 691 + 2 }} | 5={{ #expr: 691 + 2 }} | 6={{ #expr: 691 + 2 }} | 7={{ #expr: 691 + 2 }} | 8={{ #expr: 691 + 2 }} | 9={{#switch: 691 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 691 < 449 | {{ #expr: 691 + 2 }} | {{ #expr: 691 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 691 + 2 }} | 11={{ #expr: 691 + 2 }} | 12={{ #expr: 691 + 2 }} | 13={{ #expr: 691 + 2 }} | 14={{ #expr: 691 + 2 }} | 15={{ #expr: 691 + 2 }} | 16={{ #expr: 691 + 2 }} | 17={{ #expr: 691 + 2 }} | 18={{ #expr: 691 + 2 }} | 19={{ #expr: 691 + 2 }} | 20={{ #expr: 691 + 2 }} | 21={{ #expr: 691 + 2 }} | 22={{ #expr: 691 + 2 }} | 23={{ #expr: 691 + 2 }} | 24={{ #expr: 691 + 2 }} | 25={{ #expr: 691 + 2 }} | 26={{ #expr: 691 + 2 }} | 27={{ #expr: 691 + 2 }} | 28={{ #expr: 691 + 2 }} | 29={{ #expr: 691 + 2 }} | 30={{ #expr: 691 + 2 }} | 31={{ #expr: 691 + 2 }} | 32={{ #expr: 691 + 2 }} | 33={{ #expr: 691 + 2 }} | 34={{ #expr: 691 + 2 }} | 35={{ #expr: 691 + 2 }} | 36={{ #expr: 691 + 2 }} | 37={{ #expr: 691 + 2 }} | 38={{ #expr: 691 + 2 }} | 39={{ #expr: 691 + 2 }} | 40={{ #expr: 691 + 2 }} | 41={{ #expr: 691 + 2 }} | 42={{ #expr: 691 + 2 }} | 43={{ #expr: 691 + 2 }} | 44={{ #expr: 691 + 2 }} | 45={{ #expr: 691 + 6 }} | 46={{ #expr: 691 + 2 }} | 47={{ #expr: 691 + 2 }} | 48={{ #expr: 691 + 2 }} | 49={{ #expr: 691 + 2 }} | 50={{ #expr: 691 + 2 }} | 51={{ #expr: 691 + 2 }} | 52={{ #expr: 691 + 2 }} | 53={{ #expr: 691 + 2 }} | 54={{ #expr: 691 + 2 }} | 55={{ #expr: 691 + 3 }} | 56=691 | #default = 691 }} != {{#switch: 1 | 1={{ #expr: 692 + 16 }} | 2={{ #expr: 692 + 2 }} | 3={{ #expr: 692 + 2 }} | 4={{ #expr: 692 + 2 }} | 5={{ #expr: 692 + 2 }} | 6={{ #expr: 692 + 2 }} | 7={{ #expr: 692 + 2 }} | 8={{ #expr: 692 + 2 }} | 9={{#switch: 692 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 692 < 449 | {{ #expr: 692 + 2 }} | {{ #expr: 692 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 692 + 2 }} | 11={{ #expr: 692 + 2 }} | 12={{ #expr: 692 + 2 }} | 13={{ #expr: 692 + 2 }} | 14={{ #expr: 692 + 2 }} | 15={{ #expr: 692 + 2 }} | 16={{ #expr: 692 + 2 }} | 17={{ #expr: 692 + 2 }} | 18={{ #expr: 692 + 2 }} | 19={{ #expr: 692 + 2 }} | 20={{ #expr: 692 + 2 }} | 21={{ #expr: 692 + 2 }} | 22={{ #expr: 692 + 2 }} | 23={{ #expr: 692 + 2 }} | 24={{ #expr: 692 + 2 }} | 25={{ #expr: 692 + 2 }} | 26={{ #expr: 692 + 2 }} | 27={{ #expr: 692 + 2 }} | 28={{ #expr: 692 + 2 }} | 29={{ #expr: 692 + 2 }} | 30={{ #expr: 692 + 2 }} | 31={{ #expr: 692 + 2 }} | 32={{ #expr: 692 + 2 }} | 33={{ #expr: 692 + 2 }} | 34={{ #expr: 692 + 2 }} | 35={{ #expr: 692 + 2 }} | 36={{ #expr: 692 + 2 }} | 37={{ #expr: 692 + 2 }} | 38={{ #expr: 692 + 2 }} | 39={{ #expr: 692 + 2 }} | 40={{ #expr: 692 + 2 }} | 41={{ #expr: 692 + 2 }} | 42={{ #expr: 692 + 2 }} | 43={{ #expr: 692 + 2 }} | 44={{ #expr: 692 + 2 }} | 45={{ #expr: 692 + 6 }} | 46={{ #expr: 692 + 2 }} | 47={{ #expr: 692 + 2 }} | 48={{ #expr: 692 + 2 }} | 49={{ #expr: 692 + 2 }} | 50={{ #expr: 692 + 2 }} | 51={{ #expr: 692 + 2 }} | 52={{ #expr: 692 + 2 }} | 53={{ #expr: 692 + 2 }} | 54={{ #expr: 692 + 2 }} | 55={{ #expr: 692 + 3 }} | 56=692 | #default = 692 }} |{{ #ifexpr: {{#switch: 1 | 1={{ #expr: 692 + 16 }} | 2={{ #expr: 692 + 2 }} | 3={{ #expr: 692 + 2 }} | 4={{ #expr: 692 + 2 }} | 5={{ #expr: 692 + 2 }} | 6={{ #expr: 692 + 2 }} | 7={{ #expr: 692 + 2 }} | 8={{ #expr: 692 + 2 }} | 9={{#switch: 692 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 692 < 449 | {{ #expr: 692 + 2 }} | {{ #expr: 692 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 692 + 2 }} | 11={{ #expr: 692 + 2 }} | 12={{ #expr: 692 + 2 }} | 13={{ #expr: 692 + 2 }} | 14={{ #expr: 692 + 2 }} | 15={{ #expr: 692 + 2 }} | 16={{ #expr: 692 + 2 }} | 17={{ #expr: 692 + 2 }} | 18={{ #expr: 692 + 2 }} | 19={{ #expr: 692 + 2 }} | 20={{ #expr: 692 + 2 }} | 21={{ #expr: 692 + 2 }} | 22={{ #expr: 692 + 2 }} | 23={{ #expr: 692 + 2 }} | 24={{ #expr: 692 + 2 }} | 25={{ #expr: 692 + 2 }} | 26={{ #expr: 692 + 2 }} | 27={{ #expr: 692 + 2 }} | 28={{ #expr: 692 + 2 }} | 29={{ #expr: 692 + 2 }} | 30={{ #expr: 692 + 2 }} | 31={{ #expr: 692 + 2 }} | 32={{ #expr: 692 + 2 }} | 33={{ #expr: 692 + 2 }} | 34={{ #expr: 692 + 2 }} | 35={{ #expr: 692 + 2 }} | 36={{ #expr: 692 + 2 }} | 37={{ #expr: 692 + 2 }} | 38={{ #expr: 692 + 2 }} | 39={{ #expr: 692 + 2 }} | 40={{ #expr: 692 + 2 }} | 41={{ #expr: 692 + 2 }} | 42={{ #expr: 692 + 2 }} | 43={{ #expr: 692 + 2 }} | 44={{ #expr: 692 + 2 }} | 45={{ #expr: 692 + 6 }} | 46={{ #expr: 692 + 2 }} | 47={{ #expr: 692 + 2 }} | 48={{ #expr: 692 + 2 }} | 49={{ #expr: 692 + 2 }} | 50={{ #expr: 692 + 2 }} | 51={{ #expr: 692 + 2 }} | 52={{ #expr: 692 + 2 }} | 53={{ #expr: 692 + 2 }} | 54={{ #expr: 692 + 2 }} | 55={{ #expr: 692 + 3 }} | 56=692 | #default = 692 }} = {{ #expr: {{#switch: 1 | 1={{ #expr: 691 + 16 }} | 2={{ #expr: 691 + 2 }} | 3={{ #expr: 691 + 2 }} | 4={{ #expr: 691 + 2 }} | 5={{ #expr: 691 + 2 }} | 6={{ #expr: 691 + 2 }} | 7={{ #expr: 691 + 2 }} | 8={{ #expr: 691 + 2 }} | 9={{#switch: 691 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 691 < 449 | {{ #expr: 691 + 2 }} | {{ #expr: 691 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 691 + 2 }} | 11={{ #expr: 691 + 2 }} | 12={{ #expr: 691 + 2 }} | 13={{ #expr: 691 + 2 }} | 14={{ #expr: 691 + 2 }} | 15={{ #expr: 691 + 2 }} | 16={{ #expr: 691 + 2 }} | 17={{ #expr: 691 + 2 }} | 18={{ #expr: 691 + 2 }} | 19={{ #expr: 691 + 2 }} | 20={{ #expr: 691 + 2 }} | 21={{ #expr: 691 + 2 }} | 22={{ #expr: 691 + 2 }} | 23={{ #expr: 691 + 2 }} | 24={{ #expr: 691 + 2 }} | 25={{ #expr: 691 + 2 }} | 26={{ #expr: 691 + 2 }} | 27={{ #expr: 691 + 2 }} | 28={{ #expr: 691 + 2 }} | 29={{ #expr: 691 + 2 }} | 30={{ #expr: 691 + 2 }} | 31={{ #expr: 691 + 2 }} | 32={{ #expr: 691 + 2 }} | 33={{ #expr: 691 + 2 }} | 34={{ #expr: 691 + 2 }} | 35={{ #expr: 691 + 2 }} | 36={{ #expr: 691 + 2 }} | 37={{ #expr: 691 + 2 }} | 38={{ #expr: 691 + 2 }} | 39={{ #expr: 691 + 2 }} | 40={{ #expr: 691 + 2 }} | 41={{ #expr: 691 + 2 }} | 42={{ #expr: 691 + 2 }} | 43={{ #expr: 691 + 2 }} | 44={{ #expr: 691 + 2 }} | 45={{ #expr: 691 + 6 }} | 46={{ #expr: 691 + 2 }} | 47={{ #expr: 691 + 2 }} | 48={{ #expr: 691 + 2 }} | 49={{ #expr: 691 + 2 }} | 50={{ #expr: 691 + 2 }} | 51={{ #expr: 691 + 2 }} | 52={{ #expr: 691 + 2 }} | 53={{ #expr: 691 + 2 }} | 54={{ #expr: 691 + 2 }} | 55={{ #expr: 691 + 3 }} | 56=691 | #default = 691 }} + 1 }} | f|–692}}|}} |}}{{#if: | ({{{7}}})}}.{{ #if:ADB:Aurogallus, Matthäus||{{#ifeq:0|0|}}}}

  • {{#if: {{#iferror:{{#ifexpr:{{#switch:

| R+ = abs | R- = -abs | Z = trunc | Z+ | N = abs trunc | Z- = -abs trunc}}(1146 ) = (1146 ) {{#if: | round ({{{3}}}) }} | 1 }} }} |Aurogallus (Matthaeus). |Aurogallus (Matthaeus).}} In: {{#if: | Zedler. |{{#ifeq: Matthäus Aurogallus | Grosses vollständiges Universal-Lexicon Aller Wissenschafften und Künste |Universal-Lexicon.|{{#ifeq: Matthäus Aurogallus | Johann Heinrich Zedler | |Johann Heinrich Zedler:}} Grosses vollständiges Universal-Lexicon Aller Wissenschafften und Künste.}}}} {{#switch:2

         |s1 =Supplement 1
         |s2 =Supplement 2
         |s3 =Supplement 3
         |s4 =Supplement 4
         |Band 2}}{{#if: 2

|, {{#if: | | Leipzig}} 17{{#switch: 2 | 1 |01 | 2 |02 = 32 | 3 |03 | 4 |04 | 5 |05 | 6 |06 = 33 | 7 |07 | 8 |08 = 34 | 9 |09 |10 |11 |12 |13 |14 = 35 |15 |16 = 37 |17 |18 = 38 |19 |20 |21 |22 = 39 |23 |24 |25 |26 = 40 |27 |28 |29 |30 = 41 |31 |32 |33 |34 = 42 |35 |36 |37 |38 = 43 |39 |40 |41 |42 = 44 |43 |44 |45 |46 = 45 |47 |48 |49 |50 = 46 |51 |52 |53 |54 = 47 |55 |56 |57 |58 = 48 |59 |60 |61 |62 = 49 |63 |64 = 50 |s1 |s2 |65 |66 = 51 |s3 |67 = 52 |s4 |68 = 54 | #default = {{!!! FEHLER! Ungültige Bandnummer (2)}}}}}}{{#if: {{#iferror:{{#ifexpr:{{#switch: | R+ = abs | R- = -abs | Z = trunc | Z+ | N = abs trunc | Z- = -abs trunc}}(2225 ) = (2225 ) {{#if: | round ({{{3}}}) }} | 1 }} }}

              |, Sp. 2225
              |{{#if: {{#iferror:{{#ifexpr:{{#switch:

| R+ = abs | R- = -abs | Z = trunc | Z+ | N = abs trunc | Z- = -abs trunc}}(1146 ) = (1146 ) {{#if: | round ({{{3}}}) }} | 1 }} }} |, Blatt 1146}}}}{{#if: 2225

              | {{ #ifexpr: 2225 != 2225
                            |{{ #ifexpr: 2225 = {{ #expr: 2225 + 1 }}                             | f|–2225}}|}}}}{{#if: 

| ({{{Kommentar}}})}}.

  • Aurogallus, Matthäus. In: Johann Gottlob Wilhelm Dunkel: Historisch-Critische Nachrichten von verstorbenen Gelehrten und deren Schriften. 1. Band, 2. Teil, Cörner, Cöthen 1753

Weblinks

{{#ifeq: p | p | | {{#if: 117765066no200302139237702037 | |

}} }}{{#ifeq:||{{#if: | [[Kategorie:Wikipedia:GND fehlt {{#invoke:Str|left|{{{GNDCheck}}}|7}}]] }}{{#if: | {{#if: | | }} }} }}{{#if: | {{#ifeq: 0 | 2 | | }} }}{{#if: | {{#ifeq: 0 | 2 | | }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: 117765066 | | {{#if: {{#statements:P227}} | | }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: 117765066 | {{#if: {{#invoke:Wikidata|pageId}} | {{#if: {{#statements:P227}} | | }} }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: no2003021392 | | {{#if: {{#statements:P244}} | | }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: no2003021392 | {{#if: {{#invoke:Wikidata|pageId}} | {{#if: {{#statements:P244}} | | }} }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: 37702037 | | {{#if: {{#statements:P214}} | | }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: 37702037 | {{#if: {{#invoke:Wikidata|pageId}} | {{#if: {{#statements:P214}} | | }} }} }} }}Vorlage:Wikidata-Registrierung

{{#if: Aurogallus, Matthäus | {{#if: Goldhahn, Matthäus | {{#if: deutscher Historiker, Sprachwissenschaftler und Hebraist | {{#if: um 1490 | {{#if: Komotau | {{#if: 10. November 1543 | {{#if: Wittenberg |

Vorlage:Wikidata-Registrierung