Joseph Ignaz von Ah
Joseph Ignaz von Ah (* 15. Dezember 1834 in Sachseln; † 1. September 1896 in Kerns; Pseudonyme: Weltüberblicker, Hartmann von Baldegg) war ein Schweizer katholischer Priester, Zeitungsmann und Schriftsteller.
Leben
Joseph Ignaz von Ah entstammte dem Obwaldner Geschlecht von Ah, das vom Ende des 15. Jahrhunderts an belegt ist.<ref>{{#ifeq: Roland Sigrist|Redaktion||Roland Sigrist: }}{{#if:Ah, von|Vorlage:Str replace|Joseph Ignaz von Ah}}. In: Historisches Lexikon der Schweiz{{#if: |. {{#iferror: {{#iferror:{{#invoke:Vorlage:FormatDate|Execute}}|}}|}}}}{{#if: |, abgerufen am {{#iferror: {{#iferror:{{#invoke:Vorlage:FormatDate|Execute}}|}}|}}}}.{{#invoke:TemplatePar|valid|1|N>0 |cat= Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:HLS |errNS= 0 |template= Vorlage:HLS |format= |preview= 1 }}{{#invoke:TemplatePar|check |all= 1= Autor= |opt= 2= Datum= Zugriff= Abruf= |cat= {{#ifeq:0 | 0 |Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:HLS}} |errNS= 0 |template= Vorlage:HLS |format= |preview= 1 }}</ref> Er war das älteste von fünf Kindern des in Sachseln ansässigen Kleinbauern und Schuhmachers Theodul von Ah und der Anna Maria geb. Imfeld. Seine Gymnasialbildung erhielt er bei den Benediktinern am Kollegium in Sarnen und von 1851 bis 1853 an der Stiftsschule des Klosters Einsiedeln, wo er vor allem Unterricht in Philosophie und Physik bekam. Zu seinen ihn nachhaltig beeinflussenden Lehrern zählten vor allem Gall Morel und Karl Brandes. Seine theologischen Studien absolvierte er am Priesterseminar St. Luzi in Chur und arbeitete zunächst, da er das für die Priesterweihe vorgeschriebene Alter noch nicht erreicht hatte, als Aushilfskraft am Knabenseminar in Chur.
Am 9. August 1857 empfing Joseph Ignaz von Ah die Priesterweihe und feierte in Sachseln am 16. August seine erste Messe, wobei Gall Morel die Festpredigt hielt. Von Oktober 1857 bis November 1859 wirkte er als Vikar an der katholischen Kirche in Bern, zu deren Bau er Beiträge auf weiten Reisen, namentlich in Österreich, sammelte. Schon in jungen Jahren wurde er, u. a. aufgrund seiner literarischen Bekanntschaft mit französischen Kanzelrednern und dem liberalen Katholizismus, 1857 Mitbegründer des Piusvereins<ref>{{#ifeq: Hans Stadler|Redaktion||Hans Stadler: }}{{#if:Piusverein|Vorlage:Str replace|Joseph Ignaz von Ah}}. In: Historisches Lexikon der Schweiz{{#if: |. {{#iferror: {{#iferror:{{#invoke:Vorlage:FormatDate|Execute}}|}}|}}}}{{#if: |, abgerufen am {{#iferror: {{#iferror:{{#invoke:Vorlage:FormatDate|Execute}}|}}|}}}}.{{#invoke:TemplatePar|valid|1|N>0 |cat= Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:HLS |errNS= 0 |template= Vorlage:HLS |format= |preview= 1 }}{{#invoke:TemplatePar|check |all= 1= Autor= |opt= 2= Datum= Zugriff= Abruf= |cat= {{#ifeq:0 | 0 |Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:HLS}} |errNS= 0 |template= Vorlage:HLS |format= |preview= 1 }}</ref>, des Vorläufers des Schweizerischen Katholikenvereins und somit eines Vorgängers des Schweizerischen Katholischen Volksvereins. Von 1859 bis 1863 diente er an der St. Nikolauskirche in Freiburg im Üechtland als Vikar. Während dieser Zeit lernte er die französische Sprache.
Ab dem 19. November 1863 arbeitete Joseph Ignaz von Ah in Stans als Katechet und Lehrer sowie ab 1866 als Frühmesser. Er wirkte sodann ab dem 29. September 1867 bis zu seinem Tode in Kerns als Pfarrer. Zusätzlich übte er von 1873 bis 1887 den Beruf des kantonaler Schulinspektors aus und bekleidete diese Stellung erneut ab 1895 eineinhalb Jahre lang bis zu seinem Tod. Seit 1874 war er auch Mitglied des kantonalen Erziehungsrates. Zur Verbesserung der schwierigen Schulverhältnisse Obwaldens trug er viel bei. Im Juni 1888 ernannte ihn der Bischof von Chur zum Kommissar für Obwalden und am 2. November verlieh ihm Kerns das Bürgerrecht.
Einen wöchentlichen Leitartikel zur Weltlage schrieb Joseph Ignaz von Ah als Weltüberblicker 30 Jahre lang im Nidwaldner Volksblatt, das er mit seinen Freunden Ende 1866 gegründet hatte. Diese originellen, geistreichen und volkstümlich geschriebenen Wochenberichte verschafften dem Blatt eine ungewöhnliche Verbreitung, selbst über die Grenzen der Schweiz hinaus, und von Ah den Ruf eines namhaften Publizisten. Bis zu seinem Tod erschienen über 1500 Leitartikel. Als Beilage zum Nidwaldner Volksblatt redigierte er 1878 das Schweizer Monatsblatt für katholische Literatur und von 1879 bis 1880 die Literarischen Blätter für die katholische Schweiz.
Als Dichter trat Joseph Ignaz von Ah unter dem Pseudonym Hartmann von Baldegg zuerst 1858 mit Subsylvania, historisch-romantisches Festspiel hervor. Später dichtete er weitere Volksschauspiele, u. a. Der Löwe von Luzern (1881), Arnold von Winkelried (1888) und Hans Waldmann (1888). Als gründlicher Kenner der Schweizer Geschichte zeichnete er sich weniger durch eigene Forschung als durch originelle Darstellung aus. 1876 versammelte er als Präsident des historischen Vereins der V Orte dessen Mitglieder um sich. Als Festschrift gab er heraus: Die Bundesbriefe der alten Eidgenossen, 1291–1513 (1891). Mehr der Erbauung dienen die Viten des Karl Borromäus (1885) und Niklaus von Flüe (1887). Zusammen mit J. Wipfli übersetzte er ferner das Leben der heiligen Katharina aus dem Französischen (1886).
Joseph Ignaz von Ah galt auch als bedeutendster Kanzelredner Obwaldens.<ref>Ephrem Omlin: Die Geistlichen Obwaldens vom 13. Jahrhundert bis zur Gegenwart. Sarnen 1984, S. 105.</ref> Als solcher hielt er populäre, bodenständige Predigten auf zahlreichen Schweizer Kanzeln. Viele seiner Predigten wurden nach seinem Tod gesammelt und herausgegeben von J. Beck (5 Bände, 1904–1915). Sein schriftstellerisches und religiöses Wirken verschafften von Ah ein bedeutendes Ansehen und eine weit über die Grenzen seiner Heimat hinausreichende Bekanntheit.
Werke
- Der Löwe von Luzern, 1881.
- Von dem frommen Leben und segensreichen Wirken des heiligen Borromäus, 1885.
- Des seligen Einsiedlers Nikolaus von Flüe, genannt Klaus zu Unterwalden, wunderbares Leben, Einsiedeln 1887.
- Arnold von Winkelried, 1888.
- Hans Waldmann, 1888.
- Die Bundesbriefe der alten Eidgenossen 1291–1513. Ein Lesebuch für das Schweizervolk und seine Schulen, 1891.
- Ausgewählte Predigten und Predigt-Entwürfe, hrsg. von J. Beck, 5 Bände, 1904–1915.
Literatur
- {{#if: Friedrich Wilhelm Bautz|Friedrich Wilhelm Bautz: }}Joseph Ignaz von Ah. In: Biographisch-Bibliographisches Kirchenlexikon (BBKL){{#if:1|. Band 1, Bautz, {{#switch:1
|1=Hamm 1975. 2., unveränderte Auflage. Hamm 1990, ISBN 3-88309-013-1 |2=Hamm 1990, ISBN 3-88309-032-8 |3=Herzberg 1992, ISBN 3-88309-035-2 |4=Herzberg 1992, ISBN 3-88309-038-7 |5=Herzberg 1993, ISBN 3-88309-043-3 |6=Herzberg 1993, ISBN 3-88309-044-1 |7=Herzberg 1994, ISBN 3-88309-048-4 |8=Herzberg 1994, ISBN 3-88309-053-0 |9=Herzberg 1995, ISBN 3-88309-058-1 |10=Herzberg 1995, ISBN 3-88309-062-X |11=Herzberg 1996, ISBN 3-88309-064-6 |12=Herzberg 1997, ISBN 3-88309-068-9 |13=Herzberg 1998, ISBN 3-88309-072-7 |14=Herzberg 1998, ISBN 3-88309-073-5 |15=Herzberg 1999, ISBN 3-88309-077-8 |16=Herzberg 1999, ISBN 3-88309-079-4 |17=Herzberg 2000, ISBN 3-88309-080-8 |18=Herzberg 2001, ISBN 3-88309-086-7 |19=Nordhausen 2001, ISBN 3-88309-089-1 |20=Nordhausen 2002, ISBN 3-88309-091-3 |21=Nordhausen 2003, ISBN 3-88309-110-3 |22=Nordhausen 2003, ISBN 3-88309-133-2 |23=Nordhausen 2004, ISBN 3-88309-155-3 |24=Nordhausen 2005, ISBN 3-88309-247-9 |25=Nordhausen 2005, ISBN 3-88309-332-7 |26=Nordhausen 2006, ISBN 3-88309-354-8 |27=Nordhausen 2007, ISBN 978-3-88309-393-2 |28=Nordhausen 2007, ISBN 978-3-88309-413-7 |29=Nordhausen 2008, ISBN 978-3-88309-452-6 |30=Nordhausen 2009, ISBN 978-3-88309-478-6 |31=Nordhausen 2010, ISBN 978-3-88309-544-8 |32=Nordhausen 2011, ISBN 978-3-88309-615-5 |33=Nordhausen 2012, ISBN 978-3-88309-690-2 |34=Nordhausen 2013, ISBN 978-3-88309-766-4 |35=Nordhausen 2014, ISBN 978-3-88309-882-1 |36=Nordhausen 2015, ISBN 978-3-88309-920-0 |37=Nordhausen 2016, ISBN 978-3-95948-142-7 |38=Nordhausen 2017, ISBN 978-3-95948-259-2 |39=Nordhausen 2018, ISBN 978-3-95948-350-6 |40=Nordhausen 2019, ISBN 978-3-95948-426-8 |41=Nordhausen 2020, ISBN 978-3-95948-474-9 |42=Nordhausen 2021, ISBN 978-3-95948-505-0 |43=Nordhausen 2021, ISBN 978-3-95948-536-4 |44=Nordhausen 2022, ISBN 978-3-95948-556-2 |45=Nordhausen 2023, ISBN 978-3-95948-584-5 |46=Nordhausen 2023, ISBN 978-3-95948-590-6 |47=Nordhausen 2024, ISBN 978-3-689-11006-2 |48=Nordhausen 2025, ISBN 978-3-689-11017-8 }}{{#if:64|, Sp. 64}}{{#if:|, Sp. {{#iferror:{{#expr:{{{spalten}}}}}|{{{spalten}}}|{{#expr:1*{{{spalten}}}*0}}–{{#expr:-(0*{{{spalten}}}*1)}}}}}}}}{{#if:|}}{{#if:https://web.archive.org/web/20070630035047/http://www.bautz.de/bbkl/a/ah_j_i.shtml%7C}}.{{#if: 1 | |{{#ifeq:||}}}}
- Niklaus Duss: Josef Ignaz von Ah 1834–1896. Der Weltüberblicker. Historisch-Antiquarischer Verein Obwalden, Sarnen 1975 (Obwaldner Geschichtsblätter. Bd. 13).
- {{ #if:Gabriel Meier|Gabriel Meier: |}}{{ #if:ADB:Ah, Joseph Ignaz von|{{ #if:Ah, Joseph Ignaz von|Ah, Joseph Ignaz von|Joseph Ignaz von Ah }}|{{#ifeq: {{#switch: 45
| 1=08359 | 2=08360 | 3=08361 | 4=08362 | 5=08363 | 6=08364 | 7=08365 | 8=08366 | 9=08367 | 10=08368 | 11=08369 | 12=08370 | 13=08371 | 14=08372 | 15=08373 | 16=08374 | 17=08375 | 18=08376 | 19=08377 | 20=08378 | 21=08379 | 22=08380 | 23=08381 | 24=08382 | 25=08383 | 26=08384 | 27=08385 | 28=08386 | 29=08387 | 30=08388 | 31=08389 | 32=08390 | 33=08391 | 34=08392 | 35=08393 | 36=08394 | 37=08395 | 38=08396 | 39=08397 | 40=08398 | 41=08399 | 42=08400 | 43=08401 | 44=08402 | 45=08403 | 46=08404 | 47=08405 | 48=08406 | 49=08407 | 50=08408 | 51=08409 | 52=08410 | 53=08411 | 54=08412 | 55=08413 | 56=00000 | #default = 0 }} | 0 | {{ #if:Ah, Joseph Ignaz von|Ah, Joseph Ignaz von|Joseph Ignaz von Ah }} | [https://daten.digitale-sammlungen.de/~db/bsb000{{#switch: 45 | 1=08359 | 2=08360 | 3=08361 | 4=08362 | 5=08363 | 6=08364 | 7=08365 | 8=08366 | 9=08367 | 10=08368 | 11=08369 | 12=08370 | 13=08371 | 14=08372 | 15=08373 | 16=08374 | 17=08375 | 18=08376 | 19=08377 | 20=08378 | 21=08379 | 22=08380 | 23=08381 | 24=08382 | 25=08383 | 26=08384 | 27=08385 | 28=08386 | 29=08387 | 30=08388 | 31=08389 | 32=08390 | 33=08391 | 34=08392 | 35=08393 | 36=08394 | 37=08395 | 38=08396 | 39=08397 | 40=08398 | 41=08399 | 42=08400 | 43=08401 | 44=08402 | 45=08403 | 46=08404 | 47=08405 | 48=08406 | 49=08407 | 50=08408 | 51=08409 | 52=08410 | 53=08411 | 54=08412 | 55=08413 | 56=00000 | #default = 0 }}/images/index.html?seite={{#switch: 45 | 1={{ #expr: 710 + 16 }} | 2={{ #expr: 710 + 2 }} | 3={{ #expr: 710 + 2 }} | 4={{ #expr: 710 + 2 }} | 5={{ #expr: 710 + 2 }} | 6={{ #expr: 710 + 2 }} | 7={{ #expr: 710 + 2 }} | 8={{ #expr: 710 + 2 }} | 9={{#switch: 710 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 710 < 449 | {{ #expr: 710 + 2 }} | {{ #expr: 710 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 710 + 2 }} | 11={{ #expr: 710 + 2 }} | 12={{ #expr: 710 + 2 }} | 13={{ #expr: 710 + 2 }} | 14={{ #expr: 710 + 2 }} | 15={{ #expr: 710 + 2 }} | 16={{ #expr: 710 + 2 }} | 17={{ #expr: 710 + 2 }} | 18={{ #expr: 710 + 2 }} | 19={{ #expr: 710 + 2 }} | 20={{ #expr: 710 + 2 }} | 21={{ #expr: 710 + 2 }} | 22={{ #expr: 710 + 2 }} | 23={{ #expr: 710 + 2 }} | 24={{ #expr: 710 + 2 }} | 25={{ #expr: 710 + 2 }} | 26={{ #expr: 710 + 2 }} | 27={{ #expr: 710 + 2 }} | 28={{ #expr: 710 + 2 }} | 29={{ #expr: 710 + 2 }} | 30={{ #expr: 710 + 2 }} | 31={{ #expr: 710 + 2 }} | 32={{ #expr: 710 + 2 }} | 33={{ #expr: 710 + 2 }} | 34={{ #expr: 710 + 2 }} | 35={{ #expr: 710 + 2 }} | 36={{ #expr: 710 + 2 }} | 37={{ #expr: 710 + 2 }} | 38={{ #expr: 710 + 2 }} | 39={{ #expr: 710 + 2 }} | 40={{ #expr: 710 + 2 }} | 41={{ #expr: 710 + 2 }} | 42={{ #expr: 710 + 2 }} | 43={{ #expr: 710 + 2 }} | 44={{ #expr: 710 + 2 }} | 45={{ #expr: 710 + 6 }} | 46={{ #expr: 710 + 2 }} | 47={{ #expr: 710 + 2 }} | 48={{ #expr: 710 + 2 }} | 49={{ #expr: 710 + 2 }} | 50={{ #expr: 710 + 2 }} | 51={{ #expr: 710 + 2 }} | 52={{ #expr: 710 + 2 }} | 53={{ #expr: 710 + 2 }} | 54={{ #expr: 710 + 2 }} | 55={{ #expr: 710 + 3 }} | 56=710 | #default = 710 }} {{ #if:Ah, Joseph Ignaz von|Ah, Joseph Ignaz von|Joseph Ignaz von Ah }}] }} }}{{#ifeq:Vorlage:Str rightc|.||.}} In: Allgemeine Deutsche Biographie (ADB). Band 45, Duncker & Humblot, Leipzig {{#switch: 45 | 1=1875 | 2=1875 | 3=1876 | 4=1876 | 5=1877 | 6=1877 | 7=1877 | 8=1878 | 9=1879 | 10=1879 | 11=1880 | 12=1880 | 13=1881 | 14=1881 | 15=1882 | 16=1882 | 17=1883 | 18=1883 | 19=1884 | 20=1884 | 21=1885 | 22=1885 | 23=1886 | 24=1887 | 25=1887 | 26=1888 | 27=1888 | 28=1889 | 29=1889 | 30=1890 | 31=1890 | 32=1891 | 33=1891 | 34=1892 | 35=1893 | 36=1893 | 37=1894 | 38=1894 | 39=1895 | 40=1896 | 41=1896 | 42=1897 | 43=1898 | 44=1898 | 45=1900 | 46=1902 | 47=1903 | 48=1904 | 49=1904 | 50=1905 | 51=1906 | 52=1906 | 53=1907 | 54=1908 | 55=1910 | 56=1912 | #default = Vorlage:ADB – bitte Band und Seitenzahlen korrekt angeben{{#ifeq:0|0|}} }}, S. 710{{ #if:711 | {{ #ifexpr: {{#switch: 45 | 1={{ #expr: 710 + 16 }} | 2={{ #expr: 710 + 2 }} | 3={{ #expr: 710 + 2 }} | 4={{ #expr: 710 + 2 }} | 5={{ #expr: 710 + 2 }} | 6={{ #expr: 710 + 2 }} | 7={{ #expr: 710 + 2 }} | 8={{ #expr: 710 + 2 }} | 9={{#switch: 710 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 710 < 449 | {{ #expr: 710 + 2 }} | {{ #expr: 710 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 710 + 2 }} | 11={{ #expr: 710 + 2 }} | 12={{ #expr: 710 + 2 }} | 13={{ #expr: 710 + 2 }} | 14={{ #expr: 710 + 2 }} | 15={{ #expr: 710 + 2 }} | 16={{ #expr: 710 + 2 }} | 17={{ #expr: 710 + 2 }} | 18={{ #expr: 710 + 2 }} | 19={{ #expr: 710 + 2 }} | 20={{ #expr: 710 + 2 }} | 21={{ #expr: 710 + 2 }} | 22={{ #expr: 710 + 2 }} | 23={{ #expr: 710 + 2 }} | 24={{ #expr: 710 + 2 }} | 25={{ #expr: 710 + 2 }} | 26={{ #expr: 710 + 2 }} | 27={{ #expr: 710 + 2 }} | 28={{ #expr: 710 + 2 }} | 29={{ #expr: 710 + 2 }} | 30={{ #expr: 710 + 2 }} | 31={{ #expr: 710 + 2 }} | 32={{ #expr: 710 + 2 }} | 33={{ #expr: 710 + 2 }} | 34={{ #expr: 710 + 2 }} | 35={{ #expr: 710 + 2 }} | 36={{ #expr: 710 + 2 }} | 37={{ #expr: 710 + 2 }} | 38={{ #expr: 710 + 2 }} | 39={{ #expr: 710 + 2 }} | 40={{ #expr: 710 + 2 }} | 41={{ #expr: 710 + 2 }} | 42={{ #expr: 710 + 2 }} | 43={{ #expr: 710 + 2 }} | 44={{ #expr: 710 + 2 }} | 45={{ #expr: 710 + 6 }} | 46={{ #expr: 710 + 2 }} | 47={{ #expr: 710 + 2 }} | 48={{ #expr: 710 + 2 }} | 49={{ #expr: 710 + 2 }} | 50={{ #expr: 710 + 2 }} | 51={{ #expr: 710 + 2 }} | 52={{ #expr: 710 + 2 }} | 53={{ #expr: 710 + 2 }} | 54={{ #expr: 710 + 2 }} | 55={{ #expr: 710 + 3 }} | 56=710 | #default = 710 }} != {{#switch: 45 | 1={{ #expr: 711 + 16 }} | 2={{ #expr: 711 + 2 }} | 3={{ #expr: 711 + 2 }} | 4={{ #expr: 711 + 2 }} | 5={{ #expr: 711 + 2 }} | 6={{ #expr: 711 + 2 }} | 7={{ #expr: 711 + 2 }} | 8={{ #expr: 711 + 2 }} | 9={{#switch: 711 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 711 < 449 | {{ #expr: 711 + 2 }} | {{ #expr: 711 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 711 + 2 }} | 11={{ #expr: 711 + 2 }} | 12={{ #expr: 711 + 2 }} | 13={{ #expr: 711 + 2 }} | 14={{ #expr: 711 + 2 }} | 15={{ #expr: 711 + 2 }} | 16={{ #expr: 711 + 2 }} | 17={{ #expr: 711 + 2 }} | 18={{ #expr: 711 + 2 }} | 19={{ #expr: 711 + 2 }} | 20={{ #expr: 711 + 2 }} | 21={{ #expr: 711 + 2 }} | 22={{ #expr: 711 + 2 }} | 23={{ #expr: 711 + 2 }} | 24={{ #expr: 711 + 2 }} | 25={{ #expr: 711 + 2 }} | 26={{ #expr: 711 + 2 }} | 27={{ #expr: 711 + 2 }} | 28={{ #expr: 711 + 2 }} | 29={{ #expr: 711 + 2 }} | 30={{ #expr: 711 + 2 }} | 31={{ #expr: 711 + 2 }} | 32={{ #expr: 711 + 2 }} | 33={{ #expr: 711 + 2 }} | 34={{ #expr: 711 + 2 }} | 35={{ #expr: 711 + 2 }} | 36={{ #expr: 711 + 2 }} | 37={{ #expr: 711 + 2 }} | 38={{ #expr: 711 + 2 }} | 39={{ #expr: 711 + 2 }} | 40={{ #expr: 711 + 2 }} | 41={{ #expr: 711 + 2 }} | 42={{ #expr: 711 + 2 }} | 43={{ #expr: 711 + 2 }} | 44={{ #expr: 711 + 2 }} | 45={{ #expr: 711 + 6 }} | 46={{ #expr: 711 + 2 }} | 47={{ #expr: 711 + 2 }} | 48={{ #expr: 711 + 2 }} | 49={{ #expr: 711 + 2 }} | 50={{ #expr: 711 + 2 }} | 51={{ #expr: 711 + 2 }} | 52={{ #expr: 711 + 2 }} | 53={{ #expr: 711 + 2 }} | 54={{ #expr: 711 + 2 }} | 55={{ #expr: 711 + 3 }} | 56=711 | #default = 711 }} |{{ #ifexpr: {{#switch: 45 | 1={{ #expr: 711 + 16 }} | 2={{ #expr: 711 + 2 }} | 3={{ #expr: 711 + 2 }} | 4={{ #expr: 711 + 2 }} | 5={{ #expr: 711 + 2 }} | 6={{ #expr: 711 + 2 }} | 7={{ #expr: 711 + 2 }} | 8={{ #expr: 711 + 2 }} | 9={{#switch: 711 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 711 < 449 | {{ #expr: 711 + 2 }} | {{ #expr: 711 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 711 + 2 }} | 11={{ #expr: 711 + 2 }} | 12={{ #expr: 711 + 2 }} | 13={{ #expr: 711 + 2 }} | 14={{ #expr: 711 + 2 }} | 15={{ #expr: 711 + 2 }} | 16={{ #expr: 711 + 2 }} | 17={{ #expr: 711 + 2 }} | 18={{ #expr: 711 + 2 }} | 19={{ #expr: 711 + 2 }} | 20={{ #expr: 711 + 2 }} | 21={{ #expr: 711 + 2 }} | 22={{ #expr: 711 + 2 }} | 23={{ #expr: 711 + 2 }} | 24={{ #expr: 711 + 2 }} | 25={{ #expr: 711 + 2 }} | 26={{ #expr: 711 + 2 }} | 27={{ #expr: 711 + 2 }} | 28={{ #expr: 711 + 2 }} | 29={{ #expr: 711 + 2 }} | 30={{ #expr: 711 + 2 }} | 31={{ #expr: 711 + 2 }} | 32={{ #expr: 711 + 2 }} | 33={{ #expr: 711 + 2 }} | 34={{ #expr: 711 + 2 }} | 35={{ #expr: 711 + 2 }} | 36={{ #expr: 711 + 2 }} | 37={{ #expr: 711 + 2 }} | 38={{ #expr: 711 + 2 }} | 39={{ #expr: 711 + 2 }} | 40={{ #expr: 711 + 2 }} | 41={{ #expr: 711 + 2 }} | 42={{ #expr: 711 + 2 }} | 43={{ #expr: 711 + 2 }} | 44={{ #expr: 711 + 2 }} | 45={{ #expr: 711 + 6 }} | 46={{ #expr: 711 + 2 }} | 47={{ #expr: 711 + 2 }} | 48={{ #expr: 711 + 2 }} | 49={{ #expr: 711 + 2 }} | 50={{ #expr: 711 + 2 }} | 51={{ #expr: 711 + 2 }} | 52={{ #expr: 711 + 2 }} | 53={{ #expr: 711 + 2 }} | 54={{ #expr: 711 + 2 }} | 55={{ #expr: 711 + 3 }} | 56=711 | #default = 711 }} = {{ #expr: {{#switch: 45 | 1={{ #expr: 710 + 16 }} | 2={{ #expr: 710 + 2 }} | 3={{ #expr: 710 + 2 }} | 4={{ #expr: 710 + 2 }} | 5={{ #expr: 710 + 2 }} | 6={{ #expr: 710 + 2 }} | 7={{ #expr: 710 + 2 }} | 8={{ #expr: 710 + 2 }} | 9={{#switch: 710 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 710 < 449 | {{ #expr: 710 + 2 }} | {{ #expr: 710 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 710 + 2 }} | 11={{ #expr: 710 + 2 }} | 12={{ #expr: 710 + 2 }} | 13={{ #expr: 710 + 2 }} | 14={{ #expr: 710 + 2 }} | 15={{ #expr: 710 + 2 }} | 16={{ #expr: 710 + 2 }} | 17={{ #expr: 710 + 2 }} | 18={{ #expr: 710 + 2 }} | 19={{ #expr: 710 + 2 }} | 20={{ #expr: 710 + 2 }} | 21={{ #expr: 710 + 2 }} | 22={{ #expr: 710 + 2 }} | 23={{ #expr: 710 + 2 }} | 24={{ #expr: 710 + 2 }} | 25={{ #expr: 710 + 2 }} | 26={{ #expr: 710 + 2 }} | 27={{ #expr: 710 + 2 }} | 28={{ #expr: 710 + 2 }} | 29={{ #expr: 710 + 2 }} | 30={{ #expr: 710 + 2 }} | 31={{ #expr: 710 + 2 }} | 32={{ #expr: 710 + 2 }} | 33={{ #expr: 710 + 2 }} | 34={{ #expr: 710 + 2 }} | 35={{ #expr: 710 + 2 }} | 36={{ #expr: 710 + 2 }} | 37={{ #expr: 710 + 2 }} | 38={{ #expr: 710 + 2 }} | 39={{ #expr: 710 + 2 }} | 40={{ #expr: 710 + 2 }} | 41={{ #expr: 710 + 2 }} | 42={{ #expr: 710 + 2 }} | 43={{ #expr: 710 + 2 }} | 44={{ #expr: 710 + 2 }} | 45={{ #expr: 710 + 6 }} | 46={{ #expr: 710 + 2 }} | 47={{ #expr: 710 + 2 }} | 48={{ #expr: 710 + 2 }} | 49={{ #expr: 710 + 2 }} | 50={{ #expr: 710 + 2 }} | 51={{ #expr: 710 + 2 }} | 52={{ #expr: 710 + 2 }} | 53={{ #expr: 710 + 2 }} | 54={{ #expr: 710 + 2 }} | 55={{ #expr: 710 + 3 }} | 56=710 | #default = 710 }} + 1 }} | f|–711}}|}} |}}{{#if: | ({{{7}}})}}.{{ #if:ADB:Ah, Joseph Ignaz von||{{#ifeq:0|0|}}}}
- {{#invoke:Vorlage:Literatur|f}}{{#ifeq: 0 | 0
| {{#if: 106
|
| Vorlage:NDB – bitte Seitenzahl(en) angeben
}}{{#if: 116270500
| {{#if: {{#invoke:URIutil|isDNBvalid|116270500}}
| {{#if:
| Vorlage:NDB – Wenn GND dann kein SFZ angeben
}}
| Vorlage:NDB – GND unzulässig
}}
| {{#if:
| {{#if:
| {{#ifeq: 1783013 | 4526413
|
| Vorlage:NDB – 7= ist obsolet, jetzt SFZ=
}}
}}
| {{#ifeq: | 1
|
|
}}
}}
}}{{#if:
| {{#ifeq: 1783013 | 11376103
|
| Vorlage:NDB – Werktitel= war ein Irrtum, jetzt Werkliste=
}}
}}
}}{{#if:
| {{#if:
|
|
}}
}}
- {{#ifeq: Victor Conzemius|Redaktion||Victor Conzemius: }}{{#if:Ah, Josef Ignaz von|Vorlage:Str replace|Joseph Ignaz von Ah}}. In: Historisches Lexikon der Schweiz{{#if: |. {{#iferror: {{#iferror:{{#invoke:Vorlage:FormatDate|Execute}}|}}|}}}}{{#if: |, abgerufen am {{#iferror: {{#iferror:{{#invoke:Vorlage:FormatDate|Execute}}|}}|}}}}.{{#invoke:TemplatePar|valid|1|N>0
|cat= Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:HLS |errNS= 0 |template= Vorlage:HLS |format= |preview= 1 }}{{#invoke:TemplatePar|check |all= 1= Autor= |opt= 2= Datum= Zugriff= Abruf= |cat= {{#ifeq:0 | 0 |Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:HLS}} |errNS= 0 |template= Vorlage:HLS |format= |preview= 1 }}
- {{#invoke:Vorlage:Literatur|f}}
Einzelnachweise
<references />
{{#ifeq: p | p | | {{#if: 116270500no20121323893217509 | |
}} }}{{#ifeq:||{{#if: | [[Kategorie:Wikipedia:GND fehlt {{#invoke:Str|left|{{{GNDCheck}}}|7}}]] }}{{#if: | {{#if: | | }} }} }}{{#if: | {{#ifeq: 0 | 2 | | }} }}{{#if: | {{#ifeq: 0 | 2 | | }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: 116270500 | | {{#if: {{#statements:P227}} | | }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: 116270500 | {{#if: {{#invoke:Wikidata|pageId}} | {{#if: {{#statements:P227}} | | }} }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: no2012132389 | | {{#if: {{#statements:P244}} | | }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: no2012132389 | {{#if: {{#invoke:Wikidata|pageId}} | {{#if: {{#statements:P244}} | | }} }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: 3217509 | | {{#if: {{#statements:P214}} | | }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: 3217509 | {{#if: {{#invoke:Wikidata|pageId}} | {{#if: {{#statements:P214}} | | }} }} }} }}Vorlage:Wikidata-Registrierung
{{#if: Ah, Joseph Ignaz von | {{#if: Baldegg, Hartmann von (Pseudonym); Weltüberblicker (Pseudonym) | {{#if: Schweizer katholischer Priester und Schriftsteller | {{#if: 15. Dezember 1834 | {{#if: Sachseln | {{#if: 1. September 1896 | {{#if: Kerns || Personendaten | |
|---|---|
| NAME | Ah, Joseph Ignaz von
}} |
| ALTERNATIVNAMEN | Baldegg, Hartmann von (Pseudonym); Weltüberblicker (Pseudonym)
}} |
| KURZBESCHREIBUNG | Schweizer katholischer Priester und Schriftsteller
}} |
| GEBURTSDATUM | 15. Dezember 1834
}} |
| GEBURTSORT | Sachseln
}} |
| STERBEDATUM | 1. September 1896
}} |
| STERBEORT | Kerns
}} |
- Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:BBKL
- Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:ADB
- Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:ADB/ohne Wikisource-Link
- Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:NDB
- Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:NDB/GND fehlt der NDB
- Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:NDB/ohne GND
- Wikipedia:GND fehlt
- Wikipedia:Normdaten-TYP falsch oder fehlend
- Wikipedia:GND in Wikipedia fehlt, in Wikidata vorhanden
- Wikipedia:GND in Wikipedia vorhanden, fehlt jedoch in Wikidata
- Wikipedia:LCCN in Wikipedia fehlt, in Wikidata vorhanden
- Wikipedia:LCCN in Wikipedia vorhanden, fehlt jedoch in Wikidata
- Wikipedia:VIAF in Wikipedia fehlt, in Wikidata vorhanden
- Wikipedia:VIAF in Wikipedia vorhanden, fehlt jedoch in Wikidata
- Autor
- Römisch-katholischer Geistlicher (19. Jahrhundert)
- Person (Kanton Obwalden)
- Schweizer
- Geboren 1834
- Gestorben 1896
- Mann