Chinesische Brailleschrift
Die in der Volksrepublik China am häufigsten gebräuchliche chinesische Brailleschrift ({{#ifeq: {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}|0}}|0||{{#ifeq: Chinesische Brailleschrift | Chinesische Schrift | chinesisch | chinesisch}} }}{{#if: 汉语现行盲文
| {{#invoke:Vorlage:lang|flat}}{{#if: 漢語現行盲文
| /
}}}}{{#if: 漢語現行盲文
| {{#invoke:Vorlage:lang|flat}}
|{{#if: 汉语现行盲文|
| {{#invoke:Vorlage:lang|flat}}
}}}}{{#if: Hànyǔ Xiànxíng Mángwén
| , {{#ifeq: {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}|0}}|0||{{#ifeq: Chinesische Brailleschrift | Pinyin | Pinyin | Pinyin
}}}} {{#if:
|
| {{#ifexist: Media:{{{hcaudio}}}
| Vorlage:CodexIcon{{#ifeq: 0 | 1 | Vorlage:CodexIcon}} | !?! }}
| }} [[Media:{{{hcaudio}}}|{{#invoke:Vorlage:lang|flat}}]]?/[[:Datei:{{{hcaudio}}}|ⓘ]]
| <phonos file="{{{hcaudio}}}">{{#invoke:Vorlage:lang|flat}}</phonos>/?
}}
|{{#invoke:Vorlage:lang|flat}}
}}
|{{#if:
|
| {{#ifexist: Media:{{{hcaudio}}}
| Vorlage:CodexIcon{{#ifeq: 0 | 1 | Vorlage:CodexIcon}} | !?! }}
| }} [[Media:{{{hcaudio}}}|anhören (hochchinesisch)]]?/[[:Datei:{{{hcaudio}}}|ⓘ]]
| <phonos file="{{{hcaudio}}}">anhören (hochchinesisch)</phonos>/?
}} }}}}{{#if:
| , IPA (hochchinesisch) <templatestyles src="IPA/styles.css" />{{#invoke:TemplatePar|check
|all= 1= |opt= 2= Tondatei= |template=Vorlage:IPA |errNS= 0 |cat=Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:IPA |format=@@@ }} }}{{#if:
| , {{#ifeq: Chinesische Brailleschrift | Tongyong Pinyin | Tongyong Pinyin | Tongyong Pinyin}} {{#invoke:Vorlage:lang|flat}}
}}{{#if:
| , {{#ifeq: {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}|0}}|0||{{#ifeq: Chinesische Brailleschrift | Wade-Giles | W.-G. | W.-G.}}}} {{#invoke:Vorlage:lang|flat}}
}}{{#if:
| , {{#ifeq: Chinesische Brailleschrift | Zhuyin | Zhuyin | Zhuyin}} {{#invoke:Vorlage:lang|flat}}
}}{{#if:
| , {{#ifeq: Chinesische Brailleschrift | Gwoyeu Romatzyh | G. R. | G. R.}} {{{g}}}
}}{{#if:
| , {{#ifeq: Chinesische Brailleschrift | Hokkien | Hokkien | Hokkien}} {{{ho}}}
}}{{#if:
| , {{#ifeq: Chinesische Brailleschrift | Nanjing | Nanjing | Nanjing-Mandarin}} {{{lj}}}
}}{{#if:
| , {{#ifeq: Chinesische Brailleschrift | Xiang | Xiang | Xiang}} {{{hsn}}}
}}{{#if:
| , {{#ifeq: Chinesische Brailleschrift | Hakka (Sprache) | Hakka | Hakka}} {{{hk}}}
}}{{#if:
| , {{#ifeq: Chinesische Brailleschrift | Jyutping | Jyutping | Jyutping}} {{#invoke:Vorlage:lang|flat}}
}}{{#if:
| , {{#ifeq: Chinesische Brailleschrift | Yale-Romanisierung | Yale | Yale}} {{#invoke:Vorlage:lang|flat}}
}}{{#if:
| , {{#ifeq: Chinesische Brailleschrift | Kantonesische Sprache | kant. | kantonesisch
}} {{#if:
|
| {{#ifexist: Media:{{{kaudio}}}
| Vorlage:CodexIcon{{#ifeq: 0 | 1 | Vorlage:CodexIcon}} | !?! }}
| }} [[Media:{{{kaudio}}}|{{{k}}}]]?/[[:Datei:{{{kaudio}}}|ⓘ]]
| <phonos file="{{{kaudio}}}">{{{k}}}</phonos>/?
}}
| {{{k}}}
}}
|{{#if:
|
| {{#ifexist: Media:{{{kaudio}}}
| Vorlage:CodexIcon{{#ifeq: 0 | 1 | Vorlage:CodexIcon}} | !?! }}
| }} [[Media:{{{kaudio}}}|anhören (kantonesisch)]]?/[[:Datei:{{{kaudio}}}|ⓘ]]
| <phonos file="{{{kaudio}}}">anhören (kantonesisch)</phonos>/?
}} }}}}{{#if:
| , IPA (kantonesisch) <templatestyles src="IPA/styles.css" />{{#invoke:TemplatePar|check
|all= 1= |opt= 2= Tondatei= |template=Vorlage:IPA |errNS= 0 |cat=Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:IPA |format=@@@ }} }}{{#if: Currently-used Chinese Braille
| , englisch {{#invoke:Vorlage:lang|flat}}
}}{{#if:
| , {{#ifeq: Chinesische Brailleschrift | Taiwanische Sprache | Pe̍h-ōe-jī |Pe̍h-ōe-jī}} {{{poj}}}
}}{{#if:
| – „{{{b}}}“
}}) ist ein für die chinesische Standardsprache verwendetes Braille-System.
Schreibung der Silben
Die Umschrift folgt der traditionellen Aufteilung einer Silbe in Anlaut (z. B. f) und Auslaut (z. B. ang), die jeweils durch ein Braille-Zeichen dargestellt werden. Ein drittes Zeichen gibt den Silbenton an.
Jedem chinesischen Anlaut entspricht ein Braille-Zeichen. Drei dieser Zeichen sind doppelt belegt, was aber nicht zu Zweideutigkeiten führt, weil in der chinesischen Standardsprache hinter j, q, x immer Auslaute mit i oder ü folgen; hinter g, k, h hingegen niemals.
Auslaute werden in der Pinyin-Umschrift zum Teil anders geschrieben, wenn der Anlaut fehlt (z. B. wird iang zu yang und ü zu yu), und nach j, q, x, y lässt man die Punkte über dem ü fort. Solche Änderungen gibt es in der Brailleschrift nicht (der Auslaut der Silbe xu und der Auslaut der Silbe nü sowie die Silbe yu werden mit dem gleichen Braille-Zeichen geschrieben). Der „gepresste“ Vokal, der in den Pinyin-Silben chi, zhi, shi, ri, si, ci und zi mit i wiedergegeben wird, wird im Braillesystem (wie auch in Zhuyin) gar nicht geschrieben.
Wie in Pinyin wird der „neutrale“ Ton nicht geschrieben.
| Anlaute | |
|---|---|
| Braille | Pinyin |
| Punkte 1, 2 | b |
| Punkte 1, 4 | c |
| Punkte 1, 2, 3, 4, 5 | ch |
| Punkte 1, 4, 5 | d |
| Punkte 1, 2, 4 | f |
| Punkte 1, 2, 4, 5 | g, j |
| Punkte 1, 2, 5 | h, x |
| Punkte 1, 3 | k, q |
| Punkte 1, 2, 3 | l |
| Punkte 1, 3, 4 | m |
| Punkte 1, 3, 4, 5 | n |
| Punkte 1, 2, 3, 4 | p |
| Punkte 2, 4, 5 | r |
| Punkte 2, 3, 4 | s |
| Punkte 1, 5, 6 | sh |
| Punkte 2, 3, 4, 5 | t |
| Punkte 1, 3, 5, 6 | z |
| Punkte 3, 4 | zh |
| Auslaute | |
|---|---|
| Braille | Pinyin |
| Punkte 3, 5 | a |
| Punkte 2, 3, 5 | ao |
| Punkte 2, 4, 6 | ai |
| Punkte 1, 2, 3, 6 | an |
| Punkte 2, 3, 6 | ang |
| Punkte 2, 6 | e, o |
| Punkte 3, 5, 6 | en |
| Punkte 2, 3, 4, 6 | ei |
| Punkte 3, 4, 5, 6 | eng |
| Punkte 1, 2, 3, 5, 6 | ou |
| Punkte 1, 2, 3, 5 | er |
| Punkte 2, 4 | i, yi |
| Punkte 1, 2, 4, 6 | ia, ya |
| Punkte 1, 4, 6 | ian, yan |
| Punkte 1, 3, 4, 6 | iang, yang |
| Punkte 3, 4, 5 | iao, yao |
| Punkte 1, 5 | ie, ye |
| Punkte 1, 2, 6 | in, yin |
| Punkte 1, 6 | ing, ying |
| Punkte 1, 4, 5, 6 | iong, yong |
| Punkte 1, 2, 5, 6 | iu, you |
| Punkte 1, 3, 6 | u, wu |
| Punkte 1, 2, 3, 4, 5, 6 | ua, wa |
| Punkte 1, 3, 4, 5, 6 | uai, wai |
| Punkte 1, 2, 4, 5, 6 | uan, wan |
| Punkte 2, 3, 5, 6 | uang, wang |
| Punkte 2, 4, 5, 6 | ui, wei |
| Punkte 2, 5 | un, wen |
| Punkte 2, 5, 6 | ong, weng |
| Punkte 1, 3, 5 | uo, wo |
| Punkte 3, 4, 6 | ü, yu |
| Punkte 1, 2, 3, 4, 6 | üan, yuan |
| Punkte 2, 3, 4, 5, 6 | üe, yue |
| Punkte 4, 5, 6 | ün, yun |
| Töne | |
|---|---|
| Braille | Pinyin |
| Punkt 1 | 1. Ton |
| Punkt 2 | 2. Ton |
| Punkt 3 | 3. Ton |
| Punkte 2, 3 | 4. Ton |
Ziffern und Interpunktion
Ziffern werden durch das Zeichen Punkte 3, 4, 5, 6 eingeleitet.
| Ziffern | |
|---|---|
| Braille | Pinyin |
| Punkt 1 | eins |
| Punkte 1, 2 | zwei |
| Punkte 1, 4 | drei |
| Punkte 1, 4, 5 | vier |
| Punkte 1, 5 | fünf |
| Punkte 1, 2, 4 | sechs |
| Punkte 1, 2, 4, 5 | sieben |
| Punkte 1, 2, 5 | acht |
| Punkte 2, 4 | neun |
| Punkte 2, 4, 5 | null |
| Satzzeichen | |
|---|---|
| Braille | Pinyin |
| Punkt 5 Punkte 2, 3 | Satzpunkt |
| Punkt 5 | Komma |
| Punkt 5 Punkt 3 | Fragezeichen |
| Punkte 5, 6 Punkt 2 | Ausrufezeichen |
| Punkte 2, 5 | Doppelpunkt |
| Punkt 4 | Pause |
| Punkte 5, 6 | Strichpunkt |
| Punkt 6 Punkte 3, 6 | Gedankenstrich |
| Punkt 5 Punkt 5 Punkt 5 | Auslassungspunkte |
| Punkt 6 Punkt 3 | Mittelpunkt |
| Punkte 5, 6 Punkt 3 | Klammer auf |
| Punkt 6 Punkte 2, 3 | Klammer zu |
| Punkte 5, 6 Punkte 2, 3 | Eckige Klammern |
Anhang: Übersichtstabelle sortiert nach Punkten
Siehe auch
Weblinks
- GB/T 15720-2008 ersetzt GB/T 15720-1995
- Zhongguo manwen
- Agencies Serving Blind & Partially Sighted People - China
- Bücher der Chinesischen Blindenbibliothek (Zhongguo mangwen tushuguan) in Peking nach Sachgebieten (Auswahl)
- IFLA General conference in Beijing, 25-31 August 1996
- Present situation and strategy for future development of the China library for the blind
- Hanyu mangwen de chansheng yu fazhan (chinesisch)
- Miles, M. 2007-08. “Disability and Deafness in East Asia: Social and Educational Responses, from Antiquity to Recent Times. A bibliography of European-language materials with introduction and some annotation.”
- Revelation for the Blind-William Hill Murray: Inventor of the First Braille System for Chinese and Founder of the First Blind School in China
- Beijing School for the Blind, founded in 1874 in downtown Beijing by Scottish missionary William Hill Murray