Zum Inhalt springen

Rudolf von Carnall

aus Wikipedia, der freien Enzyklopädie
Datei:Rudolf von Carnall.jpg
Rudolf von Carnall (ca. 1850–1874)

Rudolf von Carnall (* 9. Februar 1804 in Glatz, Grafschaft Glatz; † 17. November 1874 in Breslau, Provinz Schlesien) war ein deutscher Bergingenieur und preußischer Ministerialbeamter.

Herkunft

Von Carnall entstammt einer kurländischen Familie, die 1751 unter dem Namen de Carnall in Schweden naturalisiert wurde. Seine Eltern waren der preußische Generalmajor Konrad von Carnall (1760–1840) und dessen Ehefrau Mathilde von Carnall geb. Le Cointe.

Leben

Rudolf von Carnall erwarb praktische Kenntnisse des Bergbaus in den Neuroder und Waldenburger Bergrevieren, studierte von 1823 bis 1824 an der Bergakademie Berlin und wurde beim Bergamt in Tarnowitz in Oberschlesien und 1830 zum Obereinfahrer bei der Friedrichsgrube befördert. Hier leitete er besonders den Betrieb des fiskalischen Blei- und Silberbergwerks und der damals in der Entwicklung begriffenen Galmeibergwerke mit so großem Erfolg, dass er schon 1839 zum Bergmeister ernannt wurde.

Nebenbei hielt Carnall Vorträge an der Bergschule in Tarnowitz und gab von 1843 bis 1847 allein, später in Verbindung mit Otto Ludwig Krug von Nidda, das Bergmännische Taschenbuch heraus.

1844 wurde er als Oberbergamtsassessor an das Oberbergamt Bonn versetzt, aber schon 1847 nach Berlin berufen und dort zum Geheimen Oberbergrat und Vortragenden Rat im preußischen Handelsministerium ernannt. Hier wirkte er wesentlich für eine zeitgemäße Umgestaltung des Bergbaus. 1848 war er kurze Zeit Direktor der Berliner Gewerbeakademie; zugleich begründeten er und Carl Karsten im Dezember 1848 als stellvertretende Vorsitzende mit Leopold von Buch (als 1. Vorsitzenden), den Schriftführern Heinrich Ernst Beyrich, Julius Ewald, Heinrich Girard und Gustav Rose, dem Schatzmeister Friedrich Tamnau, dem Archivar Carl Rammelsberg und weiteren 40 Teilnehmern der konstituierenden Sitzung die Deutsche Geologische Gesellschaft.<ref name="RöhlingWellmerKaemmel" /> Außerdem hielt er von 1849 bis 1855 an der Friedrich-Wilhelms-Universität Berlin Vorlesungen über Bergbaukunde und gründete zur Unterstützung der reformatorischen Bestrebungen in der Montanindustrie die Zeitschrift für Berg-, Hütten- und Salinenwesen. Er war Mitglied der Gesellschaft Deutscher Naturforscher und Ärzte.<ref name="NoeggerathKilian" />

Seine erfolgreiche Tätigkeit für den schlesischen Bergbau begann 1855, als er als Berghauptmann an das Oberbergamt Breslau versetzt wurde. Der oberschlesische Bergbau nahm unter seiner Leitung einen starken Aufschwung. Carnall veranlasste die Gründung des Schlesischen Vereins für Berg- und Hüttenwesen und leitete die Redaktion des Jahrbuchs dieses Vereins sowie einer Wochenschrift. Seine geognostische Karte Oberschlesiens (1857) hatte – wenn auch später überholt durch Ferdinand von Roemers Meisterwerk – große Bedeutung. Er trat 1861 in den Ruhestand.

Ehrungen

Familie

Rudolf von Carnall heiratete Emilie von Büttner (1808–1863), eine Tochter des fürstbischöflichen Amtshauptmanns Johann Gottlieb von Büttner und der Christiane von Büttner geb. Schindler. Das Paar hatte zwei Töchter.

Schriften und Karten

  • Die Sprünge im Steinkohlengebirge. 1835. (Vorschau auf Google Bücher)
  • Bergmännisches Taschen-Buch für alle Freunde der Bergwerks-Industrie, im besondern derjenigen Oberschlesiens. 1844.
  • Geognostische Karte von den Erz-Lagerstätten des Muschelkalksteins bei Tarnowitz und Beuthen in Oberschlesien. 1844.
  • Die Bergwerke in Preußen und deren Besteuerung. 1850. (Digitalisat auf bavarikon.de)
  • Leopold von Buch. Gedaechtniss-Rede, gehalten am 6. April 1853 in der Versammlung der deutschen Geologischen Gesellschaft von dem stellvertretenden Vorsitzenden, mit einem Bildnis des Verewigten. Berlin 1853. (Vorschau auf Google Bücher)
  • Geognostische Karte von Ober-Schlesien. 1857.
  • Die fiskalischen Bergbaufelder in Oberschlesien. 1864.

Literatur

| 1=08359 | 2=08360 | 3=08361 | 4=08362 | 5=08363 | 6=08364 | 7=08365 | 8=08366 | 9=08367 | 10=08368 | 11=08369 | 12=08370 | 13=08371 | 14=08372 | 15=08373 | 16=08374 | 17=08375 | 18=08376 | 19=08377 | 20=08378 | 21=08379 | 22=08380 | 23=08381 | 24=08382 | 25=08383 | 26=08384 | 27=08385 | 28=08386 | 29=08387 | 30=08388 | 31=08389 | 32=08390 | 33=08391 | 34=08392 | 35=08393 | 36=08394 | 37=08395 | 38=08396 | 39=08397 | 40=08398 | 41=08399 | 42=08400 | 43=08401 | 44=08402 | 45=08403 | 46=08404 | 47=08405 | 48=08406 | 49=08407 | 50=08408 | 51=08409 | 52=08410 | 53=08411 | 54=08412 | 55=08413 | 56=00000 | #default = 0 }} | 0 | {{ #if:Carnall, Rudolf von|Carnall, Rudolf von|Rudolf von Carnall }} | [https://daten.digitale-sammlungen.de/~db/bsb000{{#switch: 4 | 1=08359 | 2=08360 | 3=08361 | 4=08362 | 5=08363 | 6=08364 | 7=08365 | 8=08366 | 9=08367 | 10=08368 | 11=08369 | 12=08370 | 13=08371 | 14=08372 | 15=08373 | 16=08374 | 17=08375 | 18=08376 | 19=08377 | 20=08378 | 21=08379 | 22=08380 | 23=08381 | 24=08382 | 25=08383 | 26=08384 | 27=08385 | 28=08386 | 29=08387 | 30=08388 | 31=08389 | 32=08390 | 33=08391 | 34=08392 | 35=08393 | 36=08394 | 37=08395 | 38=08396 | 39=08397 | 40=08398 | 41=08399 | 42=08400 | 43=08401 | 44=08402 | 45=08403 | 46=08404 | 47=08405 | 48=08406 | 49=08407 | 50=08408 | 51=08409 | 52=08410 | 53=08411 | 54=08412 | 55=08413 | 56=00000 | #default = 0 }}/images/index.html?seite={{#switch: 4 | 1={{ #expr: 4 + 16 }} | 2={{ #expr: 4 + 2 }} | 3={{ #expr: 4 + 2 }} | 4={{ #expr: 4 + 2 }} | 5={{ #expr: 4 + 2 }} | 6={{ #expr: 4 + 2 }} | 7={{ #expr: 4 + 2 }} | 8={{ #expr: 4 + 2 }} | 9={{#switch: 4 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 4 < 449 | {{ #expr: 4 + 2 }} | {{ #expr: 4 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 4 + 2 }} | 11={{ #expr: 4 + 2 }} | 12={{ #expr: 4 + 2 }} | 13={{ #expr: 4 + 2 }} | 14={{ #expr: 4 + 2 }} | 15={{ #expr: 4 + 2 }} | 16={{ #expr: 4 + 2 }} | 17={{ #expr: 4 + 2 }} | 18={{ #expr: 4 + 2 }} | 19={{ #expr: 4 + 2 }} | 20={{ #expr: 4 + 2 }} | 21={{ #expr: 4 + 2 }} | 22={{ #expr: 4 + 2 }} | 23={{ #expr: 4 + 2 }} | 24={{ #expr: 4 + 2 }} | 25={{ #expr: 4 + 2 }} | 26={{ #expr: 4 + 2 }} | 27={{ #expr: 4 + 2 }} | 28={{ #expr: 4 + 2 }} | 29={{ #expr: 4 + 2 }} | 30={{ #expr: 4 + 2 }} | 31={{ #expr: 4 + 2 }} | 32={{ #expr: 4 + 2 }} | 33={{ #expr: 4 + 2 }} | 34={{ #expr: 4 + 2 }} | 35={{ #expr: 4 + 2 }} | 36={{ #expr: 4 + 2 }} | 37={{ #expr: 4 + 2 }} | 38={{ #expr: 4 + 2 }} | 39={{ #expr: 4 + 2 }} | 40={{ #expr: 4 + 2 }} | 41={{ #expr: 4 + 2 }} | 42={{ #expr: 4 + 2 }} | 43={{ #expr: 4 + 2 }} | 44={{ #expr: 4 + 2 }} | 45={{ #expr: 4 + 6 }} | 46={{ #expr: 4 + 2 }} | 47={{ #expr: 4 + 2 }} | 48={{ #expr: 4 + 2 }} | 49={{ #expr: 4 + 2 }} | 50={{ #expr: 4 + 2 }} | 51={{ #expr: 4 + 2 }} | 52={{ #expr: 4 + 2 }} | 53={{ #expr: 4 + 2 }} | 54={{ #expr: 4 + 2 }} | 55={{ #expr: 4 + 3 }} | 56=4 | #default = 4 }} {{ #if:Carnall, Rudolf von|Carnall, Rudolf von|Rudolf von Carnall }}] }} }}{{#ifeq:Vorlage:Str rightc|.||.}} In: Allgemeine Deutsche Biographie (ADB). Band 4, Duncker & Humblot, Leipzig {{#switch: 4 | 1=1875 | 2=1875 | 3=1876 | 4=1876 | 5=1877 | 6=1877 | 7=1877 | 8=1878 | 9=1879 | 10=1879 | 11=1880 | 12=1880 | 13=1881 | 14=1881 | 15=1882 | 16=1882 | 17=1883 | 18=1883 | 19=1884 | 20=1884 | 21=1885 | 22=1885 | 23=1886 | 24=1887 | 25=1887 | 26=1888 | 27=1888 | 28=1889 | 29=1889 | 30=1890 | 31=1890 | 32=1891 | 33=1891 | 34=1892 | 35=1893 | 36=1893 | 37=1894 | 38=1894 | 39=1895 | 40=1896 | 41=1896 | 42=1897 | 43=1898 | 44=1898 | 45=1900 | 46=1902 | 47=1903 | 48=1904 | 49=1904 | 50=1905 | 51=1906 | 52=1906 | 53=1907 | 54=1908 | 55=1910 | 56=1912 | #default = Vorlage:ADB – bitte Band und Seitenzahlen korrekt angeben{{#ifeq:0|0|}} }}, S. 4{{ #if:5 | {{ #ifexpr: {{#switch: 4 | 1={{ #expr: 4 + 16 }} | 2={{ #expr: 4 + 2 }} | 3={{ #expr: 4 + 2 }} | 4={{ #expr: 4 + 2 }} | 5={{ #expr: 4 + 2 }} | 6={{ #expr: 4 + 2 }} | 7={{ #expr: 4 + 2 }} | 8={{ #expr: 4 + 2 }} | 9={{#switch: 4 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 4 < 449 | {{ #expr: 4 + 2 }} | {{ #expr: 4 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 4 + 2 }} | 11={{ #expr: 4 + 2 }} | 12={{ #expr: 4 + 2 }} | 13={{ #expr: 4 + 2 }} | 14={{ #expr: 4 + 2 }} | 15={{ #expr: 4 + 2 }} | 16={{ #expr: 4 + 2 }} | 17={{ #expr: 4 + 2 }} | 18={{ #expr: 4 + 2 }} | 19={{ #expr: 4 + 2 }} | 20={{ #expr: 4 + 2 }} | 21={{ #expr: 4 + 2 }} | 22={{ #expr: 4 + 2 }} | 23={{ #expr: 4 + 2 }} | 24={{ #expr: 4 + 2 }} | 25={{ #expr: 4 + 2 }} | 26={{ #expr: 4 + 2 }} | 27={{ #expr: 4 + 2 }} | 28={{ #expr: 4 + 2 }} | 29={{ #expr: 4 + 2 }} | 30={{ #expr: 4 + 2 }} | 31={{ #expr: 4 + 2 }} | 32={{ #expr: 4 + 2 }} | 33={{ #expr: 4 + 2 }} | 34={{ #expr: 4 + 2 }} | 35={{ #expr: 4 + 2 }} | 36={{ #expr: 4 + 2 }} | 37={{ #expr: 4 + 2 }} | 38={{ #expr: 4 + 2 }} | 39={{ #expr: 4 + 2 }} | 40={{ #expr: 4 + 2 }} | 41={{ #expr: 4 + 2 }} | 42={{ #expr: 4 + 2 }} | 43={{ #expr: 4 + 2 }} | 44={{ #expr: 4 + 2 }} | 45={{ #expr: 4 + 6 }} | 46={{ #expr: 4 + 2 }} | 47={{ #expr: 4 + 2 }} | 48={{ #expr: 4 + 2 }} | 49={{ #expr: 4 + 2 }} | 50={{ #expr: 4 + 2 }} | 51={{ #expr: 4 + 2 }} | 52={{ #expr: 4 + 2 }} | 53={{ #expr: 4 + 2 }} | 54={{ #expr: 4 + 2 }} | 55={{ #expr: 4 + 3 }} | 56=4 | #default = 4 }} != {{#switch: 4 | 1={{ #expr: 5 + 16 }} | 2={{ #expr: 5 + 2 }} | 3={{ #expr: 5 + 2 }} | 4={{ #expr: 5 + 2 }} | 5={{ #expr: 5 + 2 }} | 6={{ #expr: 5 + 2 }} | 7={{ #expr: 5 + 2 }} | 8={{ #expr: 5 + 2 }} | 9={{#switch: 5 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 5 < 449 | {{ #expr: 5 + 2 }} | {{ #expr: 5 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 5 + 2 }} | 11={{ #expr: 5 + 2 }} | 12={{ #expr: 5 + 2 }} | 13={{ #expr: 5 + 2 }} | 14={{ #expr: 5 + 2 }} | 15={{ #expr: 5 + 2 }} | 16={{ #expr: 5 + 2 }} | 17={{ #expr: 5 + 2 }} | 18={{ #expr: 5 + 2 }} | 19={{ #expr: 5 + 2 }} | 20={{ #expr: 5 + 2 }} | 21={{ #expr: 5 + 2 }} | 22={{ #expr: 5 + 2 }} | 23={{ #expr: 5 + 2 }} | 24={{ #expr: 5 + 2 }} | 25={{ #expr: 5 + 2 }} | 26={{ #expr: 5 + 2 }} | 27={{ #expr: 5 + 2 }} | 28={{ #expr: 5 + 2 }} | 29={{ #expr: 5 + 2 }} | 30={{ #expr: 5 + 2 }} | 31={{ #expr: 5 + 2 }} | 32={{ #expr: 5 + 2 }} | 33={{ #expr: 5 + 2 }} | 34={{ #expr: 5 + 2 }} | 35={{ #expr: 5 + 2 }} | 36={{ #expr: 5 + 2 }} | 37={{ #expr: 5 + 2 }} | 38={{ #expr: 5 + 2 }} | 39={{ #expr: 5 + 2 }} | 40={{ #expr: 5 + 2 }} | 41={{ #expr: 5 + 2 }} | 42={{ #expr: 5 + 2 }} | 43={{ #expr: 5 + 2 }} | 44={{ #expr: 5 + 2 }} | 45={{ #expr: 5 + 6 }} | 46={{ #expr: 5 + 2 }} | 47={{ #expr: 5 + 2 }} | 48={{ #expr: 5 + 2 }} | 49={{ #expr: 5 + 2 }} | 50={{ #expr: 5 + 2 }} | 51={{ #expr: 5 + 2 }} | 52={{ #expr: 5 + 2 }} | 53={{ #expr: 5 + 2 }} | 54={{ #expr: 5 + 2 }} | 55={{ #expr: 5 + 3 }} | 56=5 | #default = 5 }} |{{ #ifexpr: {{#switch: 4 | 1={{ #expr: 5 + 16 }} | 2={{ #expr: 5 + 2 }} | 3={{ #expr: 5 + 2 }} | 4={{ #expr: 5 + 2 }} | 5={{ #expr: 5 + 2 }} | 6={{ #expr: 5 + 2 }} | 7={{ #expr: 5 + 2 }} | 8={{ #expr: 5 + 2 }} | 9={{#switch: 5 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 5 < 449 | {{ #expr: 5 + 2 }} | {{ #expr: 5 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 5 + 2 }} | 11={{ #expr: 5 + 2 }} | 12={{ #expr: 5 + 2 }} | 13={{ #expr: 5 + 2 }} | 14={{ #expr: 5 + 2 }} | 15={{ #expr: 5 + 2 }} | 16={{ #expr: 5 + 2 }} | 17={{ #expr: 5 + 2 }} | 18={{ #expr: 5 + 2 }} | 19={{ #expr: 5 + 2 }} | 20={{ #expr: 5 + 2 }} | 21={{ #expr: 5 + 2 }} | 22={{ #expr: 5 + 2 }} | 23={{ #expr: 5 + 2 }} | 24={{ #expr: 5 + 2 }} | 25={{ #expr: 5 + 2 }} | 26={{ #expr: 5 + 2 }} | 27={{ #expr: 5 + 2 }} | 28={{ #expr: 5 + 2 }} | 29={{ #expr: 5 + 2 }} | 30={{ #expr: 5 + 2 }} | 31={{ #expr: 5 + 2 }} | 32={{ #expr: 5 + 2 }} | 33={{ #expr: 5 + 2 }} | 34={{ #expr: 5 + 2 }} | 35={{ #expr: 5 + 2 }} | 36={{ #expr: 5 + 2 }} | 37={{ #expr: 5 + 2 }} | 38={{ #expr: 5 + 2 }} | 39={{ #expr: 5 + 2 }} | 40={{ #expr: 5 + 2 }} | 41={{ #expr: 5 + 2 }} | 42={{ #expr: 5 + 2 }} | 43={{ #expr: 5 + 2 }} | 44={{ #expr: 5 + 2 }} | 45={{ #expr: 5 + 6 }} | 46={{ #expr: 5 + 2 }} | 47={{ #expr: 5 + 2 }} | 48={{ #expr: 5 + 2 }} | 49={{ #expr: 5 + 2 }} | 50={{ #expr: 5 + 2 }} | 51={{ #expr: 5 + 2 }} | 52={{ #expr: 5 + 2 }} | 53={{ #expr: 5 + 2 }} | 54={{ #expr: 5 + 2 }} | 55={{ #expr: 5 + 3 }} | 56=5 | #default = 5 }} = {{ #expr: {{#switch: 4 | 1={{ #expr: 4 + 16 }} | 2={{ #expr: 4 + 2 }} | 3={{ #expr: 4 + 2 }} | 4={{ #expr: 4 + 2 }} | 5={{ #expr: 4 + 2 }} | 6={{ #expr: 4 + 2 }} | 7={{ #expr: 4 + 2 }} | 8={{ #expr: 4 + 2 }} | 9={{#switch: 4 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 4 < 449 | {{ #expr: 4 + 2 }} | {{ #expr: 4 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 4 + 2 }} | 11={{ #expr: 4 + 2 }} | 12={{ #expr: 4 + 2 }} | 13={{ #expr: 4 + 2 }} | 14={{ #expr: 4 + 2 }} | 15={{ #expr: 4 + 2 }} | 16={{ #expr: 4 + 2 }} | 17={{ #expr: 4 + 2 }} | 18={{ #expr: 4 + 2 }} | 19={{ #expr: 4 + 2 }} | 20={{ #expr: 4 + 2 }} | 21={{ #expr: 4 + 2 }} | 22={{ #expr: 4 + 2 }} | 23={{ #expr: 4 + 2 }} | 24={{ #expr: 4 + 2 }} | 25={{ #expr: 4 + 2 }} | 26={{ #expr: 4 + 2 }} | 27={{ #expr: 4 + 2 }} | 28={{ #expr: 4 + 2 }} | 29={{ #expr: 4 + 2 }} | 30={{ #expr: 4 + 2 }} | 31={{ #expr: 4 + 2 }} | 32={{ #expr: 4 + 2 }} | 33={{ #expr: 4 + 2 }} | 34={{ #expr: 4 + 2 }} | 35={{ #expr: 4 + 2 }} | 36={{ #expr: 4 + 2 }} | 37={{ #expr: 4 + 2 }} | 38={{ #expr: 4 + 2 }} | 39={{ #expr: 4 + 2 }} | 40={{ #expr: 4 + 2 }} | 41={{ #expr: 4 + 2 }} | 42={{ #expr: 4 + 2 }} | 43={{ #expr: 4 + 2 }} | 44={{ #expr: 4 + 2 }} | 45={{ #expr: 4 + 6 }} | 46={{ #expr: 4 + 2 }} | 47={{ #expr: 4 + 2 }} | 48={{ #expr: 4 + 2 }} | 49={{ #expr: 4 + 2 }} | 50={{ #expr: 4 + 2 }} | 51={{ #expr: 4 + 2 }} | 52={{ #expr: 4 + 2 }} | 53={{ #expr: 4 + 2 }} | 54={{ #expr: 4 + 2 }} | 55={{ #expr: 4 + 3 }} | 56=4 | #default = 4 }} + 1 }} | f|–5}}|}} |}}{{#if: | ({{{7}}})}}.{{ #if:ADB:Carnall, Rudolf von||{{#ifeq:0|0|}}}}

  • {{#invoke:Vorlage:Literatur|f}}
  • {{#invoke:Vorlage:Literatur|f}}{{#ifeq: 0 | 0
   | {{#if: 150
       |
       | Vorlage:NDB – bitte Seitenzahl(en) angeben
     }}{{#if: 116456639
         | {{#if: {{#invoke:URIutil|isDNBvalid|116456639}}
             | {{#if: 
                 | Vorlage:NDB – Wenn GND dann kein SFZ angeben
               }}
             | Vorlage:NDB – GND unzulässig
           }}
         | {{#if: 
             | {{#if: 
                 | {{#ifeq: 1352378 | 4526413
                     |
                     | Vorlage:NDB7= ist obsolet, jetzt SFZ=
                   }}
               }}
             | {{#ifeq:  | 1
                 | 
                 | 
               }}
           }}
     }}{{#if: 
         | {{#ifeq: 1352378 | 11376103
             |
             | Vorlage:NDBWerktitel= war ein Irrtum, jetzt Werkliste=
           }}
       }}

}}{{#if:

   | {{#if: 
       |
       | 
     }}

}}

  • Carnall. In: {{#if:|Meyers.|Meyers Konversations-Lexikon.}} 4. Auflage. Band 3, {{#if:||Verlag des Bibliographischen Instituts, Leipzig/Wien 1885–1892, }} S. 816{{#if:816|–816}}.{{#if:| – {{{bemerkung}}}}}

Weblinks

[{{canonicalurl:Commons:Category:{{#if:|{{{1}}}|Rudolf von Carnall}}|uselang=de}} Commons: {{#if:|{{{2}}}|{{#if:|{{{1}}}|{{#invoke:WLink|getArticleBase}}}}}}]{{#switch:1

|X|x= |0|-= |S|s= – Sammlung von Bildern |1|= – Sammlung von Bildern{{#if:

    | {{#switch: {{#invoke:TemplUtl|faculty|1}}/{{#invoke:TemplUtl|faculty|1}}
        |1/=  und Videos
        |1/1=, Videos und Audiodateien
        |/1=  und Audiodateien}}
    | , Videos und Audiodateien
  }}

|#default= – }}{{#if:

   | {{#ifeq: {{#invoke:Str|left||9}} 
       | category: 
| FEHLER: Ohne Category: angeben!}}}}

Vorlage:Wikidata-Registrierung

Einzelnachweise

<references> <ref name="Achte_Hauptversammlung"> {{#invoke:Vorlage:Literatur|f}}</ref> <ref name="Hermann">{{#invoke:Vorlage:Literatur|f}}</ref> <ref name="NoeggerathKilian">{{#invoke:Vorlage:Literatur|f}}</ref> <ref name="RöhlingWellmerKaemmel">{{#invoke:Vorlage:Literatur|f}}</ref> </references>

Vorlage:Navigationsleiste Direktoren der Gewerbeakademie Berlin

{{#ifeq: p | p | | {{#if: 116456639no200300609813058702 | |

}} }}{{#ifeq:||{{#if: | [[Kategorie:Wikipedia:GND fehlt {{#invoke:Str|left|{{{GNDCheck}}}|7}}]] }}{{#if: | {{#if: | | }} }} }}{{#if: | {{#ifeq: 0 | 2 | | }} }}{{#if: | {{#ifeq: 0 | 2 | | }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: 116456639 | | {{#if: {{#statements:P227}} | | }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: 116456639 | {{#if: {{#invoke:Wikidata|pageId}} | {{#if: {{#statements:P227}} | | }} }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: no2003006098 | | {{#if: {{#statements:P244}} | | }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: no2003006098 | {{#if: {{#invoke:Wikidata|pageId}} | {{#if: {{#statements:P244}} | | }} }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: 13058702 | | {{#if: {{#statements:P214}} | | }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: 13058702 | {{#if: {{#invoke:Wikidata|pageId}} | {{#if: {{#statements:P214}} | | }} }} }} }}Vorlage:Wikidata-Registrierung

{{#if: Carnall, Rudolf von | {{#if: | {{#if: deutscher Bergbau-Ingenieur und preußischer Ministerialbeamter | {{#if: 9. Februar 1804 | {{#if: Glatz, Grafschaft Glatz | {{#if: 17. November 1874 | {{#if: Breslau, Provinz Schlesien |

Vorlage:Wikidata-Registrierung