Manegold von Lautenbach
Manegold von Lautenbach (* um 1040; † nach 1103) war ein frühscholastischer Gelehrter, der mit mehreren Schriften in den Investiturstreit eingriff.
Leben
Möglicherweise reiste Manegold in seiner Jugend als Magister und Wanderprediger durch Deutschland und Frankreich. Unter anderem ist ein Aufenthalt in Paris verbürgt. Allerdings könnte es sich bei diesem Manegold auch um eine andere Person gehandelt haben.
Schließlich ließ er sich im Stift Lautenbach nieder. Nach dessen Zerstörung 1085 durch Anhänger Heinrichs IV. flüchtete er ins Stift Rottenbuch in Oberbayern. 1094 wurde er Prior des neu gegründeten Augustiner-Chorherrenstifts Marbach. Für 1096 ist ein Zusammentreffen mit Papst Urban II. in Tours belegt. Letztmals erwähnt wird Manegold im Jahr 1103. Vermutlich kurze Zeit danach starb er an einem 24. Januar.
Werk
Manegold werden mehrere Schriften zugeschrieben, die in den Investiturstreit eingreifen. Darunter Kommentare zu Psalmen und den Paulusbriefen sowie zu mehreren antiken Philosophen. Allerdings können ihm nur zwei Werke, beide um 1085 verfasst, zweifelsfrei zugeschrieben werden: der Liber contra Wolfelmum und der Liber ad Gebehardum. In ersterem Buch tritt er der Auffassung von Abt Wolfhelm von Brauweiler (* um 1020; † 1091) entgegen, dass die heidnische Philosophie ungefährlich für den christlichen Glauben sei. Der Liber ad Gebehardum ist in erster Linie eine umfangreiche Materialsammlung sowie eine direkte Widerlegung einer Streitschrift Wenrichs von Trier gegen den Papst. Es bezieht sich direkt auf den Investiturstreit, greift Heinrich IV. massiv an und verteidigt Gregor VII. Es stellt eine der am weitesten verbreiteten Schriften des Investiturstreits dar. Auffallend ist, dass in diesem Werk erstmals ein Konzept auftritt, das die Absetzung eines Herrschers befürwortet, wenn er seinen Pflichten dem Volk, in erster Linie aber der Kirche gegenüber, nicht erfüllt. Dies kann als eine episkopal ausgerichtete Vorform der Idee der Volkssouveränität interpretiert werden.
Literatur
- {{ #if:Wilhelm Wattenbach|Wilhelm Wattenbach: |}}{{ #if:ADB:Manegold von Lautenbach|{{ #if:Manegold von Lautenbach|Manegold von Lautenbach|Manegold von Lautenbach }}|{{#ifeq: {{#switch: 20
| 1=08359 | 2=08360 | 3=08361 | 4=08362 | 5=08363 | 6=08364 | 7=08365 | 8=08366 | 9=08367 | 10=08368 | 11=08369 | 12=08370 | 13=08371 | 14=08372 | 15=08373 | 16=08374 | 17=08375 | 18=08376 | 19=08377 | 20=08378 | 21=08379 | 22=08380 | 23=08381 | 24=08382 | 25=08383 | 26=08384 | 27=08385 | 28=08386 | 29=08387 | 30=08388 | 31=08389 | 32=08390 | 33=08391 | 34=08392 | 35=08393 | 36=08394 | 37=08395 | 38=08396 | 39=08397 | 40=08398 | 41=08399 | 42=08400 | 43=08401 | 44=08402 | 45=08403 | 46=08404 | 47=08405 | 48=08406 | 49=08407 | 50=08408 | 51=08409 | 52=08410 | 53=08411 | 54=08412 | 55=08413 | 56=00000 | #default = 0 }} | 0 | {{ #if:Manegold von Lautenbach|Manegold von Lautenbach|Manegold von Lautenbach }} | [https://daten.digitale-sammlungen.de/~db/bsb000{{#switch: 20 | 1=08359 | 2=08360 | 3=08361 | 4=08362 | 5=08363 | 6=08364 | 7=08365 | 8=08366 | 9=08367 | 10=08368 | 11=08369 | 12=08370 | 13=08371 | 14=08372 | 15=08373 | 16=08374 | 17=08375 | 18=08376 | 19=08377 | 20=08378 | 21=08379 | 22=08380 | 23=08381 | 24=08382 | 25=08383 | 26=08384 | 27=08385 | 28=08386 | 29=08387 | 30=08388 | 31=08389 | 32=08390 | 33=08391 | 34=08392 | 35=08393 | 36=08394 | 37=08395 | 38=08396 | 39=08397 | 40=08398 | 41=08399 | 42=08400 | 43=08401 | 44=08402 | 45=08403 | 46=08404 | 47=08405 | 48=08406 | 49=08407 | 50=08408 | 51=08409 | 52=08410 | 53=08411 | 54=08412 | 55=08413 | 56=00000 | #default = 0 }}/images/index.html?seite={{#switch: 20 | 1={{ #expr: 183 + 16 }} | 2={{ #expr: 183 + 2 }} | 3={{ #expr: 183 + 2 }} | 4={{ #expr: 183 + 2 }} | 5={{ #expr: 183 + 2 }} | 6={{ #expr: 183 + 2 }} | 7={{ #expr: 183 + 2 }} | 8={{ #expr: 183 + 2 }} | 9={{#switch: 183 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 183 < 449 | {{ #expr: 183 + 2 }} | {{ #expr: 183 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 183 + 2 }} | 11={{ #expr: 183 + 2 }} | 12={{ #expr: 183 + 2 }} | 13={{ #expr: 183 + 2 }} | 14={{ #expr: 183 + 2 }} | 15={{ #expr: 183 + 2 }} | 16={{ #expr: 183 + 2 }} | 17={{ #expr: 183 + 2 }} | 18={{ #expr: 183 + 2 }} | 19={{ #expr: 183 + 2 }} | 20={{ #expr: 183 + 2 }} | 21={{ #expr: 183 + 2 }} | 22={{ #expr: 183 + 2 }} | 23={{ #expr: 183 + 2 }} | 24={{ #expr: 183 + 2 }} | 25={{ #expr: 183 + 2 }} | 26={{ #expr: 183 + 2 }} | 27={{ #expr: 183 + 2 }} | 28={{ #expr: 183 + 2 }} | 29={{ #expr: 183 + 2 }} | 30={{ #expr: 183 + 2 }} | 31={{ #expr: 183 + 2 }} | 32={{ #expr: 183 + 2 }} | 33={{ #expr: 183 + 2 }} | 34={{ #expr: 183 + 2 }} | 35={{ #expr: 183 + 2 }} | 36={{ #expr: 183 + 2 }} | 37={{ #expr: 183 + 2 }} | 38={{ #expr: 183 + 2 }} | 39={{ #expr: 183 + 2 }} | 40={{ #expr: 183 + 2 }} | 41={{ #expr: 183 + 2 }} | 42={{ #expr: 183 + 2 }} | 43={{ #expr: 183 + 2 }} | 44={{ #expr: 183 + 2 }} | 45={{ #expr: 183 + 6 }} | 46={{ #expr: 183 + 2 }} | 47={{ #expr: 183 + 2 }} | 48={{ #expr: 183 + 2 }} | 49={{ #expr: 183 + 2 }} | 50={{ #expr: 183 + 2 }} | 51={{ #expr: 183 + 2 }} | 52={{ #expr: 183 + 2 }} | 53={{ #expr: 183 + 2 }} | 54={{ #expr: 183 + 2 }} | 55={{ #expr: 183 + 3 }} | 56=183 | #default = 183 }} {{ #if:Manegold von Lautenbach|Manegold von Lautenbach|Manegold von Lautenbach }}] }} }}{{#ifeq:Vorlage:Str rightc|.||.}} In: Allgemeine Deutsche Biographie (ADB). Band 20, Duncker & Humblot, Leipzig {{#switch: 20 | 1=1875 | 2=1875 | 3=1876 | 4=1876 | 5=1877 | 6=1877 | 7=1877 | 8=1878 | 9=1879 | 10=1879 | 11=1880 | 12=1880 | 13=1881 | 14=1881 | 15=1882 | 16=1882 | 17=1883 | 18=1883 | 19=1884 | 20=1884 | 21=1885 | 22=1885 | 23=1886 | 24=1887 | 25=1887 | 26=1888 | 27=1888 | 28=1889 | 29=1889 | 30=1890 | 31=1890 | 32=1891 | 33=1891 | 34=1892 | 35=1893 | 36=1893 | 37=1894 | 38=1894 | 39=1895 | 40=1896 | 41=1896 | 42=1897 | 43=1898 | 44=1898 | 45=1900 | 46=1902 | 47=1903 | 48=1904 | 49=1904 | 50=1905 | 51=1906 | 52=1906 | 53=1907 | 54=1908 | 55=1910 | 56=1912 | #default = Vorlage:ADB – bitte Band und Seitenzahlen korrekt angeben{{#ifeq:0|0|}} }}, S. 183{{ #if:183 | {{ #ifexpr: {{#switch: 20 | 1={{ #expr: 183 + 16 }} | 2={{ #expr: 183 + 2 }} | 3={{ #expr: 183 + 2 }} | 4={{ #expr: 183 + 2 }} | 5={{ #expr: 183 + 2 }} | 6={{ #expr: 183 + 2 }} | 7={{ #expr: 183 + 2 }} | 8={{ #expr: 183 + 2 }} | 9={{#switch: 183 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 183 < 449 | {{ #expr: 183 + 2 }} | {{ #expr: 183 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 183 + 2 }} | 11={{ #expr: 183 + 2 }} | 12={{ #expr: 183 + 2 }} | 13={{ #expr: 183 + 2 }} | 14={{ #expr: 183 + 2 }} | 15={{ #expr: 183 + 2 }} | 16={{ #expr: 183 + 2 }} | 17={{ #expr: 183 + 2 }} | 18={{ #expr: 183 + 2 }} | 19={{ #expr: 183 + 2 }} | 20={{ #expr: 183 + 2 }} | 21={{ #expr: 183 + 2 }} | 22={{ #expr: 183 + 2 }} | 23={{ #expr: 183 + 2 }} | 24={{ #expr: 183 + 2 }} | 25={{ #expr: 183 + 2 }} | 26={{ #expr: 183 + 2 }} | 27={{ #expr: 183 + 2 }} | 28={{ #expr: 183 + 2 }} | 29={{ #expr: 183 + 2 }} | 30={{ #expr: 183 + 2 }} | 31={{ #expr: 183 + 2 }} | 32={{ #expr: 183 + 2 }} | 33={{ #expr: 183 + 2 }} | 34={{ #expr: 183 + 2 }} | 35={{ #expr: 183 + 2 }} | 36={{ #expr: 183 + 2 }} | 37={{ #expr: 183 + 2 }} | 38={{ #expr: 183 + 2 }} | 39={{ #expr: 183 + 2 }} | 40={{ #expr: 183 + 2 }} | 41={{ #expr: 183 + 2 }} | 42={{ #expr: 183 + 2 }} | 43={{ #expr: 183 + 2 }} | 44={{ #expr: 183 + 2 }} | 45={{ #expr: 183 + 6 }} | 46={{ #expr: 183 + 2 }} | 47={{ #expr: 183 + 2 }} | 48={{ #expr: 183 + 2 }} | 49={{ #expr: 183 + 2 }} | 50={{ #expr: 183 + 2 }} | 51={{ #expr: 183 + 2 }} | 52={{ #expr: 183 + 2 }} | 53={{ #expr: 183 + 2 }} | 54={{ #expr: 183 + 2 }} | 55={{ #expr: 183 + 3 }} | 56=183 | #default = 183 }} != {{#switch: 20 | 1={{ #expr: 183 + 16 }} | 2={{ #expr: 183 + 2 }} | 3={{ #expr: 183 + 2 }} | 4={{ #expr: 183 + 2 }} | 5={{ #expr: 183 + 2 }} | 6={{ #expr: 183 + 2 }} | 7={{ #expr: 183 + 2 }} | 8={{ #expr: 183 + 2 }} | 9={{#switch: 183 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 183 < 449 | {{ #expr: 183 + 2 }} | {{ #expr: 183 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 183 + 2 }} | 11={{ #expr: 183 + 2 }} | 12={{ #expr: 183 + 2 }} | 13={{ #expr: 183 + 2 }} | 14={{ #expr: 183 + 2 }} | 15={{ #expr: 183 + 2 }} | 16={{ #expr: 183 + 2 }} | 17={{ #expr: 183 + 2 }} | 18={{ #expr: 183 + 2 }} | 19={{ #expr: 183 + 2 }} | 20={{ #expr: 183 + 2 }} | 21={{ #expr: 183 + 2 }} | 22={{ #expr: 183 + 2 }} | 23={{ #expr: 183 + 2 }} | 24={{ #expr: 183 + 2 }} | 25={{ #expr: 183 + 2 }} | 26={{ #expr: 183 + 2 }} | 27={{ #expr: 183 + 2 }} | 28={{ #expr: 183 + 2 }} | 29={{ #expr: 183 + 2 }} | 30={{ #expr: 183 + 2 }} | 31={{ #expr: 183 + 2 }} | 32={{ #expr: 183 + 2 }} | 33={{ #expr: 183 + 2 }} | 34={{ #expr: 183 + 2 }} | 35={{ #expr: 183 + 2 }} | 36={{ #expr: 183 + 2 }} | 37={{ #expr: 183 + 2 }} | 38={{ #expr: 183 + 2 }} | 39={{ #expr: 183 + 2 }} | 40={{ #expr: 183 + 2 }} | 41={{ #expr: 183 + 2 }} | 42={{ #expr: 183 + 2 }} | 43={{ #expr: 183 + 2 }} | 44={{ #expr: 183 + 2 }} | 45={{ #expr: 183 + 6 }} | 46={{ #expr: 183 + 2 }} | 47={{ #expr: 183 + 2 }} | 48={{ #expr: 183 + 2 }} | 49={{ #expr: 183 + 2 }} | 50={{ #expr: 183 + 2 }} | 51={{ #expr: 183 + 2 }} | 52={{ #expr: 183 + 2 }} | 53={{ #expr: 183 + 2 }} | 54={{ #expr: 183 + 2 }} | 55={{ #expr: 183 + 3 }} | 56=183 | #default = 183 }} |{{ #ifexpr: {{#switch: 20 | 1={{ #expr: 183 + 16 }} | 2={{ #expr: 183 + 2 }} | 3={{ #expr: 183 + 2 }} | 4={{ #expr: 183 + 2 }} | 5={{ #expr: 183 + 2 }} | 6={{ #expr: 183 + 2 }} | 7={{ #expr: 183 + 2 }} | 8={{ #expr: 183 + 2 }} | 9={{#switch: 183 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 183 < 449 | {{ #expr: 183 + 2 }} | {{ #expr: 183 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 183 + 2 }} | 11={{ #expr: 183 + 2 }} | 12={{ #expr: 183 + 2 }} | 13={{ #expr: 183 + 2 }} | 14={{ #expr: 183 + 2 }} | 15={{ #expr: 183 + 2 }} | 16={{ #expr: 183 + 2 }} | 17={{ #expr: 183 + 2 }} | 18={{ #expr: 183 + 2 }} | 19={{ #expr: 183 + 2 }} | 20={{ #expr: 183 + 2 }} | 21={{ #expr: 183 + 2 }} | 22={{ #expr: 183 + 2 }} | 23={{ #expr: 183 + 2 }} | 24={{ #expr: 183 + 2 }} | 25={{ #expr: 183 + 2 }} | 26={{ #expr: 183 + 2 }} | 27={{ #expr: 183 + 2 }} | 28={{ #expr: 183 + 2 }} | 29={{ #expr: 183 + 2 }} | 30={{ #expr: 183 + 2 }} | 31={{ #expr: 183 + 2 }} | 32={{ #expr: 183 + 2 }} | 33={{ #expr: 183 + 2 }} | 34={{ #expr: 183 + 2 }} | 35={{ #expr: 183 + 2 }} | 36={{ #expr: 183 + 2 }} | 37={{ #expr: 183 + 2 }} | 38={{ #expr: 183 + 2 }} | 39={{ #expr: 183 + 2 }} | 40={{ #expr: 183 + 2 }} | 41={{ #expr: 183 + 2 }} | 42={{ #expr: 183 + 2 }} | 43={{ #expr: 183 + 2 }} | 44={{ #expr: 183 + 2 }} | 45={{ #expr: 183 + 6 }} | 46={{ #expr: 183 + 2 }} | 47={{ #expr: 183 + 2 }} | 48={{ #expr: 183 + 2 }} | 49={{ #expr: 183 + 2 }} | 50={{ #expr: 183 + 2 }} | 51={{ #expr: 183 + 2 }} | 52={{ #expr: 183 + 2 }} | 53={{ #expr: 183 + 2 }} | 54={{ #expr: 183 + 2 }} | 55={{ #expr: 183 + 3 }} | 56=183 | #default = 183 }} = {{ #expr: {{#switch: 20 | 1={{ #expr: 183 + 16 }} | 2={{ #expr: 183 + 2 }} | 3={{ #expr: 183 + 2 }} | 4={{ #expr: 183 + 2 }} | 5={{ #expr: 183 + 2 }} | 6={{ #expr: 183 + 2 }} | 7={{ #expr: 183 + 2 }} | 8={{ #expr: 183 + 2 }} | 9={{#switch: 183 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 183 < 449 | {{ #expr: 183 + 2 }} | {{ #expr: 183 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 183 + 2 }} | 11={{ #expr: 183 + 2 }} | 12={{ #expr: 183 + 2 }} | 13={{ #expr: 183 + 2 }} | 14={{ #expr: 183 + 2 }} | 15={{ #expr: 183 + 2 }} | 16={{ #expr: 183 + 2 }} | 17={{ #expr: 183 + 2 }} | 18={{ #expr: 183 + 2 }} | 19={{ #expr: 183 + 2 }} | 20={{ #expr: 183 + 2 }} | 21={{ #expr: 183 + 2 }} | 22={{ #expr: 183 + 2 }} | 23={{ #expr: 183 + 2 }} | 24={{ #expr: 183 + 2 }} | 25={{ #expr: 183 + 2 }} | 26={{ #expr: 183 + 2 }} | 27={{ #expr: 183 + 2 }} | 28={{ #expr: 183 + 2 }} | 29={{ #expr: 183 + 2 }} | 30={{ #expr: 183 + 2 }} | 31={{ #expr: 183 + 2 }} | 32={{ #expr: 183 + 2 }} | 33={{ #expr: 183 + 2 }} | 34={{ #expr: 183 + 2 }} | 35={{ #expr: 183 + 2 }} | 36={{ #expr: 183 + 2 }} | 37={{ #expr: 183 + 2 }} | 38={{ #expr: 183 + 2 }} | 39={{ #expr: 183 + 2 }} | 40={{ #expr: 183 + 2 }} | 41={{ #expr: 183 + 2 }} | 42={{ #expr: 183 + 2 }} | 43={{ #expr: 183 + 2 }} | 44={{ #expr: 183 + 2 }} | 45={{ #expr: 183 + 6 }} | 46={{ #expr: 183 + 2 }} | 47={{ #expr: 183 + 2 }} | 48={{ #expr: 183 + 2 }} | 49={{ #expr: 183 + 2 }} | 50={{ #expr: 183 + 2 }} | 51={{ #expr: 183 + 2 }} | 52={{ #expr: 183 + 2 }} | 53={{ #expr: 183 + 2 }} | 54={{ #expr: 183 + 2 }} | 55={{ #expr: 183 + 3 }} | 56=183 | #default = 183 }} + 1 }} | f|–183}}|}} |}}{{#if: | ({{{7}}})}}.{{ #if:ADB:Manegold von Lautenbach||{{#ifeq:0|0|}}}}
- Georg Koch: Manegold von Lautenbach und die Lehre von der Volkssouveränität unter Heinrich IV. Ebering, Berlin 1902 (Historische Studien, Band 34).
- Reinhold Laakmann: Die Königsgewalt bei Manegold von Lautenbach. Dissertation Hamburg 1968.
- Wilfried Hartmann: Manegold von Lautenbach und die Anfänge der Frühscholastik. In: Deutsches Archiv zur Erforschung des Mittelalters, Jg. 26 (1970), S. 47–149.
- Horst Fuhrmann: „Volkssouveränität“ und „Herrschaftsvertrag“ bei Manegold von Lautenbach. In: Sten Gagnér (Hrsg.): Festschrift für Hermann Krause. Böhlau, Köln 1975, ISBN 3-412-20375-0, S. 21–42.
- {{#invoke:Vorlage:Literatur|f}}{{#ifeq: 0 | 0
| {{#if: 21
|
| Vorlage:NDB – bitte Seitenzahl(en) angeben
}}{{#if: 118576992
| {{#if: {{#invoke:URIutil|isDNBvalid|118576992}}
| {{#if:
| Vorlage:NDB – Wenn GND dann kein SFZ angeben
}}
| Vorlage:NDB – GND unzulässig
}}
| {{#if:
| {{#if:
| {{#ifeq: 965732 | 4526413
|
| Vorlage:NDB – 7= ist obsolet, jetzt SFZ=
}}
}}
| {{#ifeq: | 1
|
|
}}
}}
}}{{#if:
| {{#ifeq: 965732 | 11376103
|
| Vorlage:NDB – Werktitel= war ein Irrtum, jetzt Werkliste=
}}
}}
}}{{#if:
| {{#if:
|
|
}}
}}
- {{#if: Ulrich Schmidt|Ulrich Schmidt: }}MANEGOLD von Lautenbach. In: Biographisch-Bibliographisches Kirchenlexikon (BBKL){{#if:5|. Band 5, Bautz, {{#switch:5
|1=Hamm 1975. 2., unveränderte Auflage. Hamm 1990, ISBN 3-88309-013-1 |2=Hamm 1990, ISBN 3-88309-032-8 |3=Herzberg 1992, ISBN 3-88309-035-2 |4=Herzberg 1992, ISBN 3-88309-038-7 |5=Herzberg 1993, ISBN 3-88309-043-3 |6=Herzberg 1993, ISBN 3-88309-044-1 |7=Herzberg 1994, ISBN 3-88309-048-4 |8=Herzberg 1994, ISBN 3-88309-053-0 |9=Herzberg 1995, ISBN 3-88309-058-1 |10=Herzberg 1995, ISBN 3-88309-062-X |11=Herzberg 1996, ISBN 3-88309-064-6 |12=Herzberg 1997, ISBN 3-88309-068-9 |13=Herzberg 1998, ISBN 3-88309-072-7 |14=Herzberg 1998, ISBN 3-88309-073-5 |15=Herzberg 1999, ISBN 3-88309-077-8 |16=Herzberg 1999, ISBN 3-88309-079-4 |17=Herzberg 2000, ISBN 3-88309-080-8 |18=Herzberg 2001, ISBN 3-88309-086-7 |19=Nordhausen 2001, ISBN 3-88309-089-1 |20=Nordhausen 2002, ISBN 3-88309-091-3 |21=Nordhausen 2003, ISBN 3-88309-110-3 |22=Nordhausen 2003, ISBN 3-88309-133-2 |23=Nordhausen 2004, ISBN 3-88309-155-3 |24=Nordhausen 2005, ISBN 3-88309-247-9 |25=Nordhausen 2005, ISBN 3-88309-332-7 |26=Nordhausen 2006, ISBN 3-88309-354-8 |27=Nordhausen 2007, ISBN 978-3-88309-393-2 |28=Nordhausen 2007, ISBN 978-3-88309-413-7 |29=Nordhausen 2008, ISBN 978-3-88309-452-6 |30=Nordhausen 2009, ISBN 978-3-88309-478-6 |31=Nordhausen 2010, ISBN 978-3-88309-544-8 |32=Nordhausen 2011, ISBN 978-3-88309-615-5 |33=Nordhausen 2012, ISBN 978-3-88309-690-2 |34=Nordhausen 2013, ISBN 978-3-88309-766-4 |35=Nordhausen 2014, ISBN 978-3-88309-882-1 |36=Nordhausen 2015, ISBN 978-3-88309-920-0 |37=Nordhausen 2016, ISBN 978-3-95948-142-7 |38=Nordhausen 2017, ISBN 978-3-95948-259-2 |39=Nordhausen 2018, ISBN 978-3-95948-350-6 |40=Nordhausen 2019, ISBN 978-3-95948-426-8 |41=Nordhausen 2020, ISBN 978-3-95948-474-9 |42=Nordhausen 2021, ISBN 978-3-95948-505-0 |43=Nordhausen 2021, ISBN 978-3-95948-536-4 |44=Nordhausen 2022, ISBN 978-3-95948-556-2 |45=Nordhausen 2023, ISBN 978-3-95948-584-5 |46=Nordhausen 2023, ISBN 978-3-95948-590-6 |47=Nordhausen 2024, ISBN 978-3-689-11006-2 |48=Nordhausen 2025, ISBN 978-3-689-11017-8 }}{{#if:|, Sp. }}{{#if:659-661|, Sp. {{#iferror:{{#expr:659-661}}|659-661|{{#expr:1*659-661*0}}–{{#expr:-(0*659-661*1)}}}}}}}}{{#if:|}}{{#if:https://web.archive.org/web/20070629175724/http://www.bautz.de/bbkl/m/manegold.shtml%7C}}.{{#if: 5 | |{{#ifeq:||}}}}
Weblinks
- }} Literatur von und über {{#invoke:WLink|getArticleBase}} im Katalog der {{#ifeq: Manegold von Lautenbach | Deutsche Nationalbibliothek | DNB | Deutschen Nationalbibliothek}}{{#ifeq: 0 | 0
| {{#if:
| Vorlage:DNB-Portal – veraltete Parametrisierung 3=
}}
}}
- Manegoldus im Repertorium „Geschichtsquellen des deutschen Mittelalters“{{#if:| (nebst weiteren Datensätzen)}}
{{#ifeq: p | p | | {{#if: 118576992n/85/7585339347944 | |
}} }}{{#ifeq:||{{#if: | [[Kategorie:Wikipedia:GND fehlt {{#invoke:Str|left|{{{GNDCheck}}}|7}}]] }}{{#if: | {{#if: | | }} }} }}{{#if: | {{#ifeq: 0 | 2 | | }} }}{{#if: | {{#ifeq: 0 | 2 | | }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: 118576992 | | {{#if: {{#statements:P227}} | | }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: 118576992 | {{#if: {{#invoke:Wikidata|pageId}} | {{#if: {{#statements:P227}} | | }} }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: n/85/75853 | | {{#if: {{#statements:P244}} | | }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: n/85/75853 | {{#if: {{#invoke:Wikidata|pageId}} | {{#if: {{#statements:P244}} | | }} }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: 39347944 | | {{#if: {{#statements:P214}} | | }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: 39347944 | {{#if: {{#invoke:Wikidata|pageId}} | {{#if: {{#statements:P214}} | | }} }} }} }}Vorlage:Wikidata-Registrierung
{{#if: Manegold von Lautenbach | {{#if: Lautenbach, Manegold von | {{#if: deutscher Scholastiker und erster Prior des Stifts Marbach, seine Schriften beeinflussten den Investiturstreit | {{#if: um 1040 | {{#if: | {{#if: nach 1103 | {{#if: || Personendaten | |
|---|---|
| NAME | Manegold von Lautenbach
}} |
| ALTERNATIVNAMEN | Lautenbach, Manegold von
}} |
| KURZBESCHREIBUNG | deutscher Scholastiker und erster Prior des Stifts Marbach, seine Schriften beeinflussten den Investiturstreit
}} |
| GEBURTSDATUM | um 1040
}} |
| GEBURTSORT |
}} |
| STERBEDATUM | nach 1103
}} |
| STERBEORT |
}} |
- Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:ADB
- Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:ADB/ohne Wikisource-Link
- Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:NDB
- Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:NDB/GND fehlt der NDB
- Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:NDB/ohne GND
- Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:BBKL
- Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:DNB-Portal/ohne GND
- Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:DNB-Portal
- Wikipedia:GND fehlt
- Wikipedia:Normdaten-TYP falsch oder fehlend
- Wikipedia:GND in Wikipedia fehlt, in Wikidata vorhanden
- Wikipedia:GND in Wikipedia vorhanden, fehlt jedoch in Wikidata
- Wikipedia:LCCN in Wikipedia fehlt, in Wikidata vorhanden
- Wikipedia:LCCN in Wikipedia vorhanden, fehlt jedoch in Wikidata
- Wikipedia:VIAF in Wikipedia fehlt, in Wikidata vorhanden
- Wikipedia:VIAF in Wikipedia vorhanden, fehlt jedoch in Wikidata
- Prior
- Augustiner-Chorherr
- Obermorschwihr
- Lautenbach (Haut-Rhin)
- Geboren im 11. Jahrhundert
- Gestorben im 12. Jahrhundert
- Mann