John Fillmore Hayford
John Fillmore Hayford (* 19. Mai 1868 in Rouses Point, New York; † 10. März 1925 in Evanston, Illinois) war ein US-amerikanischer Ingenieur und Geodät, der vor allem durch sein „Hayford-Ellipsoid“ von 1909 bekannt ist.
Hayford war der erste, der bei der Bestimmung der genauen Erdfigur auch die Massenverteilung im Erdinneren berücksichtigte – nämlich die Hypothese der Isostasie bis zu einer Tiefe von etwa 100 Kilometer. Die Kontinente erfüllen dieses Schwimm-Gleichgewicht allerdings nur zu etwa 90 Prozent, sodass Hayfords Daten der Erdachsen trotz der guten Methodik um etwa 250 Meter von den modernen Werten abweichen. Dies entspricht 0,04 Promille des Erdradius, was bis dahin noch nie erreicht wurde und 3× genauer als das damals vorherrschende Bessel-Ellipsoid war.
Die Internationale Union für Geodäsie und Geophysik (IUGG) übernahm auf ihrem Kongress von 1924 Hayfords Ergebnisse als Internationales Ellipsoid 1924. Da jedoch 1967 und 1981 etwas bessere Internationale Ellipsoide festgesetzt wurden, spricht man seither meist vom „Hayford-Ellipsoid“.
1911 wurde Hayford in die National Academy of Sciences gewählt. Seit 1915 war er Mitglied der American Philosophical Society.<ref>{{#if:|{{#iferror: {{#iferror:{{#invoke:Vorlage:FormatDate|Execute}}|}}| |}}}}{{#if:|{{{autor}}}: }}{{#if:|{{#if:Member History: John F. Hayford|[{{#invoke:Vorlage:Internetquelle|archivURL|1={{#invoke:URLutil|getNormalized|1={{{archiv-url}}}}}}} {{#invoke:Vorlage:Internetquelle|TitelFormat|titel=Member History: John F. Hayford}}]{{#if:| ({{{format}}})}}{{#if:| {{{titelerg}}}{{#invoke:Vorlage:Internetquelle|Endpunkt|titel={{{titelerg}}}}}}}}}|{{#if:https://search.amphilsoc.org/memhist/search?creator=John+F.+Hayford&title=&subject=&subdiv=&mem=&year=&year-max=&dead=&keyword=&smode=advanced%7C{{#if:{{#invoke:TemplUtl%7Cfaculty%7C}}%7C{{#invoke:Vorlage:Internetquelle%7CTitelFormat%7Ctitel={{#invoke:WLink%7CgetEscapedTitle%7C1=Member History: John F. Hayford}}}}|[{{#invoke:URLutil|getNormalized|1=https://search.amphilsoc.org/memhist/search?creator=John+F.+Hayford&title=&subject=&subdiv=&mem=&year=&year-max=&dead=&keyword=&smode=advanced}} {{#invoke:Vorlage:Internetquelle|TitelFormat|titel={{#invoke:WLink|getEscapedTitle|1=Member History: John F. Hayford}}}}]}}{{#if:| ({{{format}}}{{#if:American Philosophical Society{{#if: 2018-09-25 | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}||1}}}}
| )
| {{#if:{{#ifeq:de|de||{{#if:|1}}}}| ;
| )}}}}}}{{#if:| {{{titelerg}}}{{#invoke:Vorlage:Internetquelle|Endpunkt|titel={{{titelerg}}}}}}}}}}}{{#if:https://search.amphilsoc.org/memhist/search?creator=John+F.+Hayford&title=&subject=&subdiv=&mem=&year=&year-max=&dead=&keyword=&smode=advanced%7C{{#if:{{#invoke:URLutil%7CisResourceURL%7C1=https://search.amphilsoc.org/memhist/search?creator=John+F.+Hayford&title=&subject=&subdiv=&mem=&year=&year-max=&dead=&keyword=&smode=advanced}}%7C%7C}}}}{{#if:Member History: John F. Hayford|{{#if:{{#invoke:WLink|isValidLinktext|1=Member History: John F. Hayford|lines=0}}||}}}}{{#if: | In: {{#invoke:Vorlage:Internetquelle|TitelFormat|titel={{{werk}}}}}}}{{#if: American Philosophical Society| American Philosophical Society{{#if: |,|{{#if: 2018-09-25 | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}||,}}}}}}}}{{#if: | {{#if:{{#invoke:DateTime|format|{{{datum}}}|noerror=1}}
|{{#invoke:DateTime|format|{{{datum}}}|T._Monat JJJJ}}
|{{#invoke:TemplUtl|failure|1=Fehler bei Vorlage:Internetquelle, datum={{{datum}}}|class=Zitationswartung}} }}{{#if: |,|{{#if: 2018-09-25 | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}||,}}}}}}}}{{#if: | S. {{{seiten}}}{{#if: |,|{{#if: 2018-09-25 | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}||,}}}}}}}}{{#if: {{#invoke:TemplUtl|faculty|}}| {{#if:American Philosophical Society|{{#if:|archiviert|ehemals}}|{{#if:|Archiviert|Ehemals}}}} {{#if:|vom|im}} Vorlage:Referrer{{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}| (nicht mehr online verfügbar)}}{{#if: | am {{#iferror: {{#iferror:{{#invoke:Vorlage:FormatDate|Execute}}|}}|{{{archiv-datum}}}{{#if:332880||(?)}}}}}}{{#if: 2018-09-25|;}}}}{{#if: 2018-09-25| {{#if:American Philosophical Society{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}|abgerufen|Abgerufen}} {{#switch: {{#invoke:Str|len| {{#invoke:DateTime|format| 2018-09-25 |ISO|noerror=1}} }}
|4=im Jahr
|7=im
|10=am
|#default={{#invoke:TemplUtl|failure|1=Fehler bei Vorlage:Internetquelle, abruf=2018-09-25|class=Zitationswartung}} }} {{#invoke:DateTime|format|2018-09-25|T._Monat JJJJ}}
| {{#invoke:TemplUtl|failure|1=Vorlage:Internetquelle | abruf=2026-MM-TT ist Pflichtparameter}} }}{{#if:{{#ifeq:de|de||{{#if:|1}}}}|{{#if:American Philosophical Society{{#if: 2018-09-25 | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}||1}}}}
| (
| {{#if: | | (}}
}}{{#ifeq:{{#if:de|de|de}}|de||
{{#invoke:Multilingual|format|{{{sprache}}}|slang=!|split=[%s,]+|shift=m|separator=, }}}}{{#if: |{{#ifeq:{{#if:de|de|de}}|de||, }}{{{kommentar}}}}})}}{{#if: {{#if: 2018-09-25 | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}||1}} }}|{{#if: |: {{
#if:
| „{{
#ifeq: {{#if:{{#if: {{#invoke:templutl|faculty|}}|de-ch|de}}|{{#if: {{#invoke:templutl|faculty|}}|de-ch|de}}|de}} | de
| Vorlage:Str trim
| {{#invoke:Vorlage:lang|flat}}
}}“
| {{#ifeq: {{#if:{{#if: {{#invoke:templutl|faculty|}}|de-ch|de}}|{{#if: {{#invoke:templutl|faculty|}}|de-ch|de}}|de}} | de
| „Vorlage:Str trim“
| {{#invoke:Text|quote
|1={{#if:
| {{#invoke:Vorlage:lang|flat}}
| {{#invoke:Vorlage:lang|flat}} }}
|2={{#if: {{#invoke:TemplUtl|faculty|}}|de-CH|de}}
|3=1}} }}
}}{{#if:
| (<templatestyles src="Person/styles.css" />{{#if: | : }}{{#if: | , deutsch: „“ }})
| {{#if:
| ({{#if: | , deutsch: „“ }})
| {{#if: | (deutsch: „“) }}
}}
}}{{#if: {{{zitat}}}
| {{#if:
| {{#if: {{{zitat}}}
| Vorlage:": Text= und 1= gleichzeitig, bzw. Pipe zu viel }} }}
| Vorlage:": Text= fehlt }}{{#if: | {{#if: {{#invoke:Text|unstrip|{{{ref}}}}}
| Vorlage:": Ungültiger Wert: ref=
| {{{ref}}} }}
}}|.{{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}|{{#if:||{{#ifeq: | JaKeinHinweis |{{#switch:
|0|=Vorlage:Toter Link/Core{{#if: https://search.amphilsoc.org/memhist/search?creator=John+F.+Hayford&title=&subject=&subdiv=&mem=&year=&year-max=&dead=&keyword=&smode=advanced | {{#if: | [1] }} (Seite {{#switch:|no|0|=|dauerhaft }}nicht mehr abrufbar{{#if: | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format||F Y}} }}. Suche im Internet Archive ){{#if: | {{#if: deadurlausgeblendet | | Vorlage:Toter Link/archivebot }} }} | (Seite {{#switch:|no|0|=|#default=dauerhaft }}nicht mehr abrufbar{{#if: | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format||F Y}} }}.) }}{{#switch: |no|0|= |#default={{#if: || }} }}{{#invoke:TemplatePar|check |opt = inline= url= text= datum= date= archivebot= bot= botlauf= fix-attempted= checked= |cat = Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Toter Link |errNS = 0 |template = Vorlage:Toter Link |format = |preview = 1 }}{{#if: https://search.amphilsoc.org/memhist/search?creator=John+F.+Hayford&title=&subject=&subdiv=&mem=&year=&year-max=&dead=&keyword=&smode=advanced | {{#if:{{#invoke:URLutil|isWebURL|https://search.amphilsoc.org/memhist/search?creator=John+F.+Hayford&title=&subject=&subdiv=&mem=&year=&year-max=&dead=&keyword=&smode=advanced}} || {{#if: || }} }} | {{#if: | {{#if: || }} | {{#if: || }} }} }}{{#if: | {{#if:{{#invoke:DateTime|format||F Y|noerror=1}} || {{#if: || }} }} }}{{#switch: deadurl |checked|deadurl|= |#default= {{#if: || }} }}|#default= https://wiki-de.moshellshocker.dns64.de/index.php?title=Wikipedia:Defekte_Weblinks&dwl=https://search.amphilsoc.org/memhist/search?creator=John+F.+Hayford&title=&subject=&subdiv=&mem=&year=&year-max=&dead=&keyword=&smode=advanced Die nachstehende Seite ist {{#switch:|no|0|=|dauerhaft }}nicht mehr abrufbar]{{#if: | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format||F Y}} }}. (Suche im Internet Archive. ) {{#if: | {{#if: deadurlausgeblendet | | Vorlage:Toter Link/archivebot }} }}Vorlage:Toter Link/Core{{#switch: |no|0|= |#default= {{#if: || }} }}{{#invoke:TemplatePar|check |all = inline= url= |opt = datum= date= archivebot= bot= botlauf= fix-attempted= checked= |cat = Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Toter Link |errNS = 0 |template = Vorlage:Toter Link |format = |preview = 1 }}{{#if: https://search.amphilsoc.org/memhist/search?creator=John+F.+Hayford&title=&subject=&subdiv=&mem=&year=&year-max=&dead=&keyword=&smode=advanced | {{#if:{{#invoke:URLutil|isWebURL|https://search.amphilsoc.org/memhist/search?creator=John+F.+Hayford&title=&subject=&subdiv=&mem=&year=&year-max=&dead=&keyword=&smode=advanced}} || {{#if: || }} }} }}{{#if: | {{#if:{{#invoke:DateTime|format||F Y|noerror=1}} || {{#if: || }} }} }}{{#switch: deadurl |checked|deadurl|= |#default= {{#if: || }} }}[https://search.amphilsoc.org/memhist/search?creator=John+F.+Hayford&title=&subject=&subdiv=&mem=&year=&year-max=&dead=&keyword=&smode=advanced }}|{{#switch: |0|=Vorlage:Toter Link/Core{{#if: https://search.amphilsoc.org/memhist/search?creator=John+F.+Hayford&title=&subject=&subdiv=&mem=&year=&year-max=&dead=&keyword=&smode=advanced | {{#if: | [2] }} (Seite {{#switch:|no|0|=|dauerhaft }}nicht mehr abrufbar{{#if: | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format||F Y}} }}. Suche im Internet Archive ){{#if: | {{#if: | | Vorlage:Toter Link/archivebot }} }} | (Seite {{#switch:|no|0|=|#default=dauerhaft }}nicht mehr abrufbar{{#if: | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format||F Y}} }}.) }}{{#switch: |no|0|= |#default={{#if: || }} }}{{#invoke:TemplatePar|check |opt = inline= url= text= datum= date= archivebot= bot= botlauf= fix-attempted= checked= |cat = Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Toter Link |errNS = 0 |template = Vorlage:Toter Link |format = |preview = 1 }}{{#if: https://search.amphilsoc.org/memhist/search?creator=John+F.+Hayford&title=&subject=&subdiv=&mem=&year=&year-max=&dead=&keyword=&smode=advanced | {{#if:{{#invoke:URLutil|isWebURL|https://search.amphilsoc.org/memhist/search?creator=John+F.+Hayford&title=&subject=&subdiv=&mem=&year=&year-max=&dead=&keyword=&smode=advanced}} || {{#if: || }} }} | {{#if: | {{#if: || }} | {{#if: || }} }} }}{{#if: | {{#if:{{#invoke:DateTime|format||F Y|noerror=1}} || {{#if: || }} }} }}{{#switch: |checked|deadurl|= |#default= {{#if: || }} }}|#default= https://wiki-de.moshellshocker.dns64.de/index.php?title=Wikipedia:Defekte_Weblinks&dwl=https://search.amphilsoc.org/memhist/search?creator=John+F.+Hayford&title=&subject=&subdiv=&mem=&year=&year-max=&dead=&keyword=&smode=advanced Die nachstehende Seite ist {{#switch:|no|0|=|dauerhaft }}nicht mehr abrufbar]{{#if: | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format||F Y}} }}. (Suche im Internet Archive. ) {{#if: | {{#if: | | Vorlage:Toter Link/archivebot }} }}Vorlage:Toter Link/Core{{#switch: |no|0|= |#default= {{#if: || }} }}{{#invoke:TemplatePar|check |all = inline= url= |opt = datum= date= archivebot= bot= botlauf= fix-attempted= checked= |cat = Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Toter Link |errNS = 0 |template = Vorlage:Toter Link |format = |preview = 1 }}{{#if: https://search.amphilsoc.org/memhist/search?creator=John+F.+Hayford&title=&subject=&subdiv=&mem=&year=&year-max=&dead=&keyword=&smode=advanced | {{#if:{{#invoke:URLutil|isWebURL|https://search.amphilsoc.org/memhist/search?creator=John+F.+Hayford&title=&subject=&subdiv=&mem=&year=&year-max=&dead=&keyword=&smode=advanced}} || {{#if: || }} }} }}{{#if: | {{#if:{{#invoke:DateTime|format||F Y|noerror=1}} || {{#if: || }} }} }}{{#switch: |checked|deadurl|= |#default= {{#if: || }} }}[https://search.amphilsoc.org/memhist/search?creator=John+F.+Hayford&title=&subject=&subdiv=&mem=&year=&year-max=&dead=&keyword=&smode=advanced }} }}}}}}}}}}{{#if:| {{#invoke:Vorlage:Internetquelle|archivBot|stamp={{{archiv-bot}}}|text={{#if:|Vorlage:Webarchiv/archiv-bot}}
}}}}{{#invoke:TemplatePar|check |all= url= titel= |opt= autor= hrsg= format= sprache= titelerg= werk= seiten= datum= abruf= zugriff= abruf-verborgen= archiv-url= archiv-datum= archiv-bot= kommentar= zitat= AT= CH= offline= |cat= {{#ifeq: 0 | 0 | Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Internetquelle}} |template= Vorlage:Internetquelle |format=0 |preview=1 }}</ref> Nach Hayford wurde ein Mondkrater benannt.
Weblinks
- Biographical Memoir (englisch, PDF; 2,1 MB)
Einzelnachweise
<references />
{{#ifeq: p | p | | {{#if: 1055274235n/86/86503244681053 | |
}} }}{{#ifeq:||{{#if: | [[Kategorie:Wikipedia:GND fehlt {{#invoke:Str|left|{{{GNDCheck}}}|7}}]] }}{{#if: | {{#if: | | }} }} }}{{#if: | {{#ifeq: 0 | 2 | | }} }}{{#if: | {{#ifeq: 0 | 2 | | }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: 1055274235 | | {{#if: {{#statements:P227}} | | }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: 1055274235 | {{#if: {{#invoke:Wikidata|pageId}} | {{#if: {{#statements:P227}} | | }} }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: n/86/865032 | | {{#if: {{#statements:P244}} | | }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: n/86/865032 | {{#if: {{#invoke:Wikidata|pageId}} | {{#if: {{#statements:P244}} | | }} }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: 44681053 | | {{#if: {{#statements:P214}} | | }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: 44681053 | {{#if: {{#invoke:Wikidata|pageId}} | {{#if: {{#statements:P214}} | | }} }} }} }}Vorlage:Wikidata-Registrierung
{{#if: Hayford, John Fillmore | {{#if: | {{#if: US-amerikanischer Ingenieur und Geodät | {{#if: 19. Mai 1868 | {{#if: Rouses Point, New York | {{#if: 10. März 1925 | {{#if: Evanston, Illinois || Personendaten | |
|---|---|
| NAME | Hayford, John Fillmore
}} |
| ALTERNATIVNAMEN |
}} |
| KURZBESCHREIBUNG | US-amerikanischer Ingenieur und Geodät
}} |
| GEBURTSDATUM | 19. Mai 1868
}} |
| GEBURTSORT | Rouses Point, New York
}} |
| STERBEDATUM | 10. März 1925
}} |
| STERBEORT | Evanston, Illinois
}} |
- Wikipedia:Vorlagenfehler/Parameter:URL
- Wikipedia:Vorlagenfehler/Parameter:Linktext
- Wikipedia:Vorlagenfehler/Parameter:Datum
- Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:"
- Wikipedia:Weblink offline fix-attempted
- Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Toter Link
- Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Toter Link/URL fehlt
- Wikipedia:GND fehlt
- Wikipedia:Normdaten-TYP falsch oder fehlend
- Wikipedia:GND in Wikipedia fehlt, in Wikidata vorhanden
- Wikipedia:GND in Wikipedia vorhanden, fehlt jedoch in Wikidata
- Wikipedia:LCCN in Wikipedia fehlt, in Wikidata vorhanden
- Wikipedia:LCCN in Wikipedia vorhanden, fehlt jedoch in Wikidata
- Wikipedia:VIAF in Wikipedia fehlt, in Wikidata vorhanden
- Wikipedia:VIAF in Wikipedia vorhanden, fehlt jedoch in Wikidata
- US-Amerikaner
- Geodät
- Mitglied der National Academy of Sciences
- Mitglied der American Philosophical Society
- Person als Namensgeber für einen Mondkrater
- Geboren 1868
- Gestorben 1925
- Mann