Zum Inhalt springen

Johann Jacob Zimmermann

aus Wikipedia, der freien Enzyklopädie

{{#if: behandelt den 1642 geborenen Württemberger Theologen; zu dem 1695 geborenen Schweizer Theologen siehe Johann Jakob Zimmermann (Theologe).

 | Vorlage:Hinweisbaustein 
 | {{#ifeq: 0 | 0 |}}

}}

Datei:Zimmermann - Scriptura S. Copernizans seu potius Astronomia Copernico-scripturaria bipartit, post 1709 - 1382832 Pagina V.jpeg
Scriptura S. Copernizans

Johann Jacob Zimmermann auch Johann Jakob Zimmermann; Ambrosius Sehmann (* 25. Dezember 1642 in Vaihingen an der Enz, Württemberg; † August oder September 1693 in Rotterdam, Niederlande) war ein deutscher Astronom, Mathematiker und Schriftsteller.

Leben

Datei:Zimmermann - Scriptura S. Copernizans seu potius Astronomia Copernico-scripturaria bipartit, post 1709 - 1382832 Pagina 1.jpg
Scriptura S. Copernizans, incipit

Zu Zimmermanns Jugend in Vaihingen ist wenig überliefert. Er lebte offenbar zeitweilig in Nürtingen und studierte protestantische Theologie in Tübingen, wo er im Alter von zwanzig Jahren 1664 den Magisterhut erwarb. Seine erste Stelle als lutherischer Pastor war 1671 in Bietigheim, wo er aber zugleich bereits seine astronomischen bzw. astrologischen Kenntnisse erweiterte und die ersten seiner kuriosen Publikationen veröffentlichte. Erst die Schrift Scriptura Sacra Copernizans zum Beweis der Richtigkeit des kopernikanischen Weltsystems aber war es, die ihn bei der lutherischen Orthodoxie verdächtig machte. Er wurde daher 1685 seines Amtes enthoben.

Im Jahre 1686 ging Zimmermann nach Frankfurt am Main, wo er die Verbindung mit anderen religiösen Schwärmern aufnahm. Als Anhänger Jakob Böhmes war ihm ein neues Pastorat versperrt, und er musste versuchen, sich mit kleineren mathematischen und astronomischen Veröffentlichungen einen Unterhalt zu verdienen, die ihm nach und nach einen Ruf als ernstzunehmender Gelehrter eintrugen.

Im Namen einer Hamburger Gruppe religiöser Schwärmer bahnte er schließlich Verhandlungen mit William Penn an, um die Auswanderung nach Amerika in die Wege zu leiten. Die Hamburger Gruppe von elf Familien trat 1693 tatsächlich die Reise an, doch bei der Einschiffung in Rotterdam verstarb Zimmermann plötzlich, und seine Witwe reiste mit der Gruppe unter Führung von Johannes Kelpius<ref>Wolf Kindermann: Man unknown to himself, S. 139 ff</ref> ohne ihn weiter. In der ein Jahrzehnt zuvor veröffentlichten chiliastischen Schrift Muthmassliche Zeitbestimmung hatte er für 1693 den Weltuntergang prognostiziert, nicht ahnend, dass er damit das eigene Todesjahr vorausbestimmt hatte.

Siehe auch

Schriften

  • Auf alle und jede Hypotheses applicable Fundamental-Aufgaben von den Sonn- und Mond-Finsternissen. Hamburg 1691
  • Coniglobium…Eine vortheilhafftige und nach dem…Hevelianischen Gestirn-Register eingerichtete…Himmelskugel. Hamburg 1704
  • Muthmaßliche Zeit-Bestimmung … Göttlicher Gerichten über das Europeische Babel … o. O. 1684
  • Scriptura S. Copernizans…Astronomischer Beweissthum des Copernicanischen Welt-Gebäudes. Hamburg 1690

Literatur

| 1=08359 | 2=08360 | 3=08361 | 4=08362 | 5=08363 | 6=08364 | 7=08365 | 8=08366 | 9=08367 | 10=08368 | 11=08369 | 12=08370 | 13=08371 | 14=08372 | 15=08373 | 16=08374 | 17=08375 | 18=08376 | 19=08377 | 20=08378 | 21=08379 | 22=08380 | 23=08381 | 24=08382 | 25=08383 | 26=08384 | 27=08385 | 28=08386 | 29=08387 | 30=08388 | 31=08389 | 32=08390 | 33=08391 | 34=08392 | 35=08393 | 36=08394 | 37=08395 | 38=08396 | 39=08397 | 40=08398 | 41=08399 | 42=08400 | 43=08401 | 44=08402 | 45=08403 | 46=08404 | 47=08405 | 48=08406 | 49=08407 | 50=08408 | 51=08409 | 52=08410 | 53=08411 | 54=08412 | 55=08413 | 56=00000 | #default = 0 }} | 0 | {{ #if:Zimmermann, Johann Jakob|Zimmermann, Johann Jakob|Johann Jacob Zimmermann }} | [https://daten.digitale-sammlungen.de/~db/bsb000{{#switch: 45 | 1=08359 | 2=08360 | 3=08361 | 4=08362 | 5=08363 | 6=08364 | 7=08365 | 8=08366 | 9=08367 | 10=08368 | 11=08369 | 12=08370 | 13=08371 | 14=08372 | 15=08373 | 16=08374 | 17=08375 | 18=08376 | 19=08377 | 20=08378 | 21=08379 | 22=08380 | 23=08381 | 24=08382 | 25=08383 | 26=08384 | 27=08385 | 28=08386 | 29=08387 | 30=08388 | 31=08389 | 32=08390 | 33=08391 | 34=08392 | 35=08393 | 36=08394 | 37=08395 | 38=08396 | 39=08397 | 40=08398 | 41=08399 | 42=08400 | 43=08401 | 44=08402 | 45=08403 | 46=08404 | 47=08405 | 48=08406 | 49=08407 | 50=08408 | 51=08409 | 52=08410 | 53=08411 | 54=08412 | 55=08413 | 56=00000 | #default = 0 }}/images/index.html?seite={{#switch: 45 | 1={{ #expr: 270 + 16 }} | 2={{ #expr: 270 + 2 }} | 3={{ #expr: 270 + 2 }} | 4={{ #expr: 270 + 2 }} | 5={{ #expr: 270 + 2 }} | 6={{ #expr: 270 + 2 }} | 7={{ #expr: 270 + 2 }} | 8={{ #expr: 270 + 2 }} | 9={{#switch: 270 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 270 < 449 | {{ #expr: 270 + 2 }} | {{ #expr: 270 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 270 + 2 }} | 11={{ #expr: 270 + 2 }} | 12={{ #expr: 270 + 2 }} | 13={{ #expr: 270 + 2 }} | 14={{ #expr: 270 + 2 }} | 15={{ #expr: 270 + 2 }} | 16={{ #expr: 270 + 2 }} | 17={{ #expr: 270 + 2 }} | 18={{ #expr: 270 + 2 }} | 19={{ #expr: 270 + 2 }} | 20={{ #expr: 270 + 2 }} | 21={{ #expr: 270 + 2 }} | 22={{ #expr: 270 + 2 }} | 23={{ #expr: 270 + 2 }} | 24={{ #expr: 270 + 2 }} | 25={{ #expr: 270 + 2 }} | 26={{ #expr: 270 + 2 }} | 27={{ #expr: 270 + 2 }} | 28={{ #expr: 270 + 2 }} | 29={{ #expr: 270 + 2 }} | 30={{ #expr: 270 + 2 }} | 31={{ #expr: 270 + 2 }} | 32={{ #expr: 270 + 2 }} | 33={{ #expr: 270 + 2 }} | 34={{ #expr: 270 + 2 }} | 35={{ #expr: 270 + 2 }} | 36={{ #expr: 270 + 2 }} | 37={{ #expr: 270 + 2 }} | 38={{ #expr: 270 + 2 }} | 39={{ #expr: 270 + 2 }} | 40={{ #expr: 270 + 2 }} | 41={{ #expr: 270 + 2 }} | 42={{ #expr: 270 + 2 }} | 43={{ #expr: 270 + 2 }} | 44={{ #expr: 270 + 2 }} | 45={{ #expr: 270 + 6 }} | 46={{ #expr: 270 + 2 }} | 47={{ #expr: 270 + 2 }} | 48={{ #expr: 270 + 2 }} | 49={{ #expr: 270 + 2 }} | 50={{ #expr: 270 + 2 }} | 51={{ #expr: 270 + 2 }} | 52={{ #expr: 270 + 2 }} | 53={{ #expr: 270 + 2 }} | 54={{ #expr: 270 + 2 }} | 55={{ #expr: 270 + 3 }} | 56=270 | #default = 270 }} {{ #if:Zimmermann, Johann Jakob|Zimmermann, Johann Jakob|Johann Jacob Zimmermann }}] }} }}{{#ifeq:Vorlage:Str rightc|.||.}} In: Allgemeine Deutsche Biographie (ADB). Band 45, Duncker & Humblot, Leipzig {{#switch: 45 | 1=1875 | 2=1875 | 3=1876 | 4=1876 | 5=1877 | 6=1877 | 7=1877 | 8=1878 | 9=1879 | 10=1879 | 11=1880 | 12=1880 | 13=1881 | 14=1881 | 15=1882 | 16=1882 | 17=1883 | 18=1883 | 19=1884 | 20=1884 | 21=1885 | 22=1885 | 23=1886 | 24=1887 | 25=1887 | 26=1888 | 27=1888 | 28=1889 | 29=1889 | 30=1890 | 31=1890 | 32=1891 | 33=1891 | 34=1892 | 35=1893 | 36=1893 | 37=1894 | 38=1894 | 39=1895 | 40=1896 | 41=1896 | 42=1897 | 43=1898 | 44=1898 | 45=1900 | 46=1902 | 47=1903 | 48=1904 | 49=1904 | 50=1905 | 51=1906 | 52=1906 | 53=1907 | 54=1908 | 55=1910 | 56=1912 | #default = Vorlage:ADB – bitte Band und Seitenzahlen korrekt angeben{{#ifeq:0|0|}} }}, S. 270{{ #if:271 | {{ #ifexpr: {{#switch: 45 | 1={{ #expr: 270 + 16 }} | 2={{ #expr: 270 + 2 }} | 3={{ #expr: 270 + 2 }} | 4={{ #expr: 270 + 2 }} | 5={{ #expr: 270 + 2 }} | 6={{ #expr: 270 + 2 }} | 7={{ #expr: 270 + 2 }} | 8={{ #expr: 270 + 2 }} | 9={{#switch: 270 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 270 < 449 | {{ #expr: 270 + 2 }} | {{ #expr: 270 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 270 + 2 }} | 11={{ #expr: 270 + 2 }} | 12={{ #expr: 270 + 2 }} | 13={{ #expr: 270 + 2 }} | 14={{ #expr: 270 + 2 }} | 15={{ #expr: 270 + 2 }} | 16={{ #expr: 270 + 2 }} | 17={{ #expr: 270 + 2 }} | 18={{ #expr: 270 + 2 }} | 19={{ #expr: 270 + 2 }} | 20={{ #expr: 270 + 2 }} | 21={{ #expr: 270 + 2 }} | 22={{ #expr: 270 + 2 }} | 23={{ #expr: 270 + 2 }} | 24={{ #expr: 270 + 2 }} | 25={{ #expr: 270 + 2 }} | 26={{ #expr: 270 + 2 }} | 27={{ #expr: 270 + 2 }} | 28={{ #expr: 270 + 2 }} | 29={{ #expr: 270 + 2 }} | 30={{ #expr: 270 + 2 }} | 31={{ #expr: 270 + 2 }} | 32={{ #expr: 270 + 2 }} | 33={{ #expr: 270 + 2 }} | 34={{ #expr: 270 + 2 }} | 35={{ #expr: 270 + 2 }} | 36={{ #expr: 270 + 2 }} | 37={{ #expr: 270 + 2 }} | 38={{ #expr: 270 + 2 }} | 39={{ #expr: 270 + 2 }} | 40={{ #expr: 270 + 2 }} | 41={{ #expr: 270 + 2 }} | 42={{ #expr: 270 + 2 }} | 43={{ #expr: 270 + 2 }} | 44={{ #expr: 270 + 2 }} | 45={{ #expr: 270 + 6 }} | 46={{ #expr: 270 + 2 }} | 47={{ #expr: 270 + 2 }} | 48={{ #expr: 270 + 2 }} | 49={{ #expr: 270 + 2 }} | 50={{ #expr: 270 + 2 }} | 51={{ #expr: 270 + 2 }} | 52={{ #expr: 270 + 2 }} | 53={{ #expr: 270 + 2 }} | 54={{ #expr: 270 + 2 }} | 55={{ #expr: 270 + 3 }} | 56=270 | #default = 270 }} != {{#switch: 45 | 1={{ #expr: 271 + 16 }} | 2={{ #expr: 271 + 2 }} | 3={{ #expr: 271 + 2 }} | 4={{ #expr: 271 + 2 }} | 5={{ #expr: 271 + 2 }} | 6={{ #expr: 271 + 2 }} | 7={{ #expr: 271 + 2 }} | 8={{ #expr: 271 + 2 }} | 9={{#switch: 271 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 271 < 449 | {{ #expr: 271 + 2 }} | {{ #expr: 271 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 271 + 2 }} | 11={{ #expr: 271 + 2 }} | 12={{ #expr: 271 + 2 }} | 13={{ #expr: 271 + 2 }} | 14={{ #expr: 271 + 2 }} | 15={{ #expr: 271 + 2 }} | 16={{ #expr: 271 + 2 }} | 17={{ #expr: 271 + 2 }} | 18={{ #expr: 271 + 2 }} | 19={{ #expr: 271 + 2 }} | 20={{ #expr: 271 + 2 }} | 21={{ #expr: 271 + 2 }} | 22={{ #expr: 271 + 2 }} | 23={{ #expr: 271 + 2 }} | 24={{ #expr: 271 + 2 }} | 25={{ #expr: 271 + 2 }} | 26={{ #expr: 271 + 2 }} | 27={{ #expr: 271 + 2 }} | 28={{ #expr: 271 + 2 }} | 29={{ #expr: 271 + 2 }} | 30={{ #expr: 271 + 2 }} | 31={{ #expr: 271 + 2 }} | 32={{ #expr: 271 + 2 }} | 33={{ #expr: 271 + 2 }} | 34={{ #expr: 271 + 2 }} | 35={{ #expr: 271 + 2 }} | 36={{ #expr: 271 + 2 }} | 37={{ #expr: 271 + 2 }} | 38={{ #expr: 271 + 2 }} | 39={{ #expr: 271 + 2 }} | 40={{ #expr: 271 + 2 }} | 41={{ #expr: 271 + 2 }} | 42={{ #expr: 271 + 2 }} | 43={{ #expr: 271 + 2 }} | 44={{ #expr: 271 + 2 }} | 45={{ #expr: 271 + 6 }} | 46={{ #expr: 271 + 2 }} | 47={{ #expr: 271 + 2 }} | 48={{ #expr: 271 + 2 }} | 49={{ #expr: 271 + 2 }} | 50={{ #expr: 271 + 2 }} | 51={{ #expr: 271 + 2 }} | 52={{ #expr: 271 + 2 }} | 53={{ #expr: 271 + 2 }} | 54={{ #expr: 271 + 2 }} | 55={{ #expr: 271 + 3 }} | 56=271 | #default = 271 }} |{{ #ifexpr: {{#switch: 45 | 1={{ #expr: 271 + 16 }} | 2={{ #expr: 271 + 2 }} | 3={{ #expr: 271 + 2 }} | 4={{ #expr: 271 + 2 }} | 5={{ #expr: 271 + 2 }} | 6={{ #expr: 271 + 2 }} | 7={{ #expr: 271 + 2 }} | 8={{ #expr: 271 + 2 }} | 9={{#switch: 271 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 271 < 449 | {{ #expr: 271 + 2 }} | {{ #expr: 271 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 271 + 2 }} | 11={{ #expr: 271 + 2 }} | 12={{ #expr: 271 + 2 }} | 13={{ #expr: 271 + 2 }} | 14={{ #expr: 271 + 2 }} | 15={{ #expr: 271 + 2 }} | 16={{ #expr: 271 + 2 }} | 17={{ #expr: 271 + 2 }} | 18={{ #expr: 271 + 2 }} | 19={{ #expr: 271 + 2 }} | 20={{ #expr: 271 + 2 }} | 21={{ #expr: 271 + 2 }} | 22={{ #expr: 271 + 2 }} | 23={{ #expr: 271 + 2 }} | 24={{ #expr: 271 + 2 }} | 25={{ #expr: 271 + 2 }} | 26={{ #expr: 271 + 2 }} | 27={{ #expr: 271 + 2 }} | 28={{ #expr: 271 + 2 }} | 29={{ #expr: 271 + 2 }} | 30={{ #expr: 271 + 2 }} | 31={{ #expr: 271 + 2 }} | 32={{ #expr: 271 + 2 }} | 33={{ #expr: 271 + 2 }} | 34={{ #expr: 271 + 2 }} | 35={{ #expr: 271 + 2 }} | 36={{ #expr: 271 + 2 }} | 37={{ #expr: 271 + 2 }} | 38={{ #expr: 271 + 2 }} | 39={{ #expr: 271 + 2 }} | 40={{ #expr: 271 + 2 }} | 41={{ #expr: 271 + 2 }} | 42={{ #expr: 271 + 2 }} | 43={{ #expr: 271 + 2 }} | 44={{ #expr: 271 + 2 }} | 45={{ #expr: 271 + 6 }} | 46={{ #expr: 271 + 2 }} | 47={{ #expr: 271 + 2 }} | 48={{ #expr: 271 + 2 }} | 49={{ #expr: 271 + 2 }} | 50={{ #expr: 271 + 2 }} | 51={{ #expr: 271 + 2 }} | 52={{ #expr: 271 + 2 }} | 53={{ #expr: 271 + 2 }} | 54={{ #expr: 271 + 2 }} | 55={{ #expr: 271 + 3 }} | 56=271 | #default = 271 }} = {{ #expr: {{#switch: 45 | 1={{ #expr: 270 + 16 }} | 2={{ #expr: 270 + 2 }} | 3={{ #expr: 270 + 2 }} | 4={{ #expr: 270 + 2 }} | 5={{ #expr: 270 + 2 }} | 6={{ #expr: 270 + 2 }} | 7={{ #expr: 270 + 2 }} | 8={{ #expr: 270 + 2 }} | 9={{#switch: 270 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 270 < 449 | {{ #expr: 270 + 2 }} | {{ #expr: 270 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 270 + 2 }} | 11={{ #expr: 270 + 2 }} | 12={{ #expr: 270 + 2 }} | 13={{ #expr: 270 + 2 }} | 14={{ #expr: 270 + 2 }} | 15={{ #expr: 270 + 2 }} | 16={{ #expr: 270 + 2 }} | 17={{ #expr: 270 + 2 }} | 18={{ #expr: 270 + 2 }} | 19={{ #expr: 270 + 2 }} | 20={{ #expr: 270 + 2 }} | 21={{ #expr: 270 + 2 }} | 22={{ #expr: 270 + 2 }} | 23={{ #expr: 270 + 2 }} | 24={{ #expr: 270 + 2 }} | 25={{ #expr: 270 + 2 }} | 26={{ #expr: 270 + 2 }} | 27={{ #expr: 270 + 2 }} | 28={{ #expr: 270 + 2 }} | 29={{ #expr: 270 + 2 }} | 30={{ #expr: 270 + 2 }} | 31={{ #expr: 270 + 2 }} | 32={{ #expr: 270 + 2 }} | 33={{ #expr: 270 + 2 }} | 34={{ #expr: 270 + 2 }} | 35={{ #expr: 270 + 2 }} | 36={{ #expr: 270 + 2 }} | 37={{ #expr: 270 + 2 }} | 38={{ #expr: 270 + 2 }} | 39={{ #expr: 270 + 2 }} | 40={{ #expr: 270 + 2 }} | 41={{ #expr: 270 + 2 }} | 42={{ #expr: 270 + 2 }} | 43={{ #expr: 270 + 2 }} | 44={{ #expr: 270 + 2 }} | 45={{ #expr: 270 + 6 }} | 46={{ #expr: 270 + 2 }} | 47={{ #expr: 270 + 2 }} | 48={{ #expr: 270 + 2 }} | 49={{ #expr: 270 + 2 }} | 50={{ #expr: 270 + 2 }} | 51={{ #expr: 270 + 2 }} | 52={{ #expr: 270 + 2 }} | 53={{ #expr: 270 + 2 }} | 54={{ #expr: 270 + 2 }} | 55={{ #expr: 270 + 3 }} | 56=270 | #default = 270 }} + 1 }} | f|–271}}|}} |}}{{#if: | ({{{7}}})}}.{{ #if:ADB:Zimmermann, Johann Jakob||{{#ifeq:0|0|}}}}

  • Alexandra Haas: Johann Jakob Zimmermann: Vom herzoglichen Astronom zum gefallenen Helden. In: Landesarchiv Baden-Württemberg. Archivnachrichten, Nr. 50, März 2015, S. 10 (online).
  • Martin H[erbert] Jung: Heilsuniversalismus im frühen Pietismus. Johann Jakob Zimmermanns wieder entdeckte "Darreichung der gemeinen Liebe, in: Blätter für württembergische Kirchengeschichte 114 (2014). Stuttgart [2015], S. 283–292.
  • {{#if: Matthias Wolfes|Matthias Wolfes: }}Zimmermann, Johann Jakob. In: Biographisch-Bibliographisches Kirchenlexikon (BBKL){{#if:19|. Band 19, Bautz, {{#switch:19

|1=Hamm 1975. 2., unveränderte Auflage. Hamm 1990, ISBN 3-88309-013-1 |2=Hamm 1990, ISBN 3-88309-032-8 |3=Herzberg 1992, ISBN 3-88309-035-2 |4=Herzberg 1992, ISBN 3-88309-038-7 |5=Herzberg 1993, ISBN 3-88309-043-3 |6=Herzberg 1993, ISBN 3-88309-044-1 |7=Herzberg 1994, ISBN 3-88309-048-4 |8=Herzberg 1994, ISBN 3-88309-053-0 |9=Herzberg 1995, ISBN 3-88309-058-1 |10=Herzberg 1995, ISBN 3-88309-062-X |11=Herzberg 1996, ISBN 3-88309-064-6 |12=Herzberg 1997, ISBN 3-88309-068-9 |13=Herzberg 1998, ISBN 3-88309-072-7 |14=Herzberg 1998, ISBN 3-88309-073-5 |15=Herzberg 1999, ISBN 3-88309-077-8 |16=Herzberg 1999, ISBN 3-88309-079-4 |17=Herzberg 2000, ISBN 3-88309-080-8 |18=Herzberg 2001, ISBN 3-88309-086-7 |19=Nordhausen 2001, ISBN 3-88309-089-1 |20=Nordhausen 2002, ISBN 3-88309-091-3 |21=Nordhausen 2003, ISBN 3-88309-110-3 |22=Nordhausen 2003, ISBN 3-88309-133-2 |23=Nordhausen 2004, ISBN 3-88309-155-3 |24=Nordhausen 2005, ISBN 3-88309-247-9 |25=Nordhausen 2005, ISBN 3-88309-332-7 |26=Nordhausen 2006, ISBN 3-88309-354-8 |27=Nordhausen 2007, ISBN 978-3-88309-393-2 |28=Nordhausen 2007, ISBN 978-3-88309-413-7 |29=Nordhausen 2008, ISBN 978-3-88309-452-6 |30=Nordhausen 2009, ISBN 978-3-88309-478-6 |31=Nordhausen 2010, ISBN 978-3-88309-544-8 |32=Nordhausen 2011, ISBN 978-3-88309-615-5 |33=Nordhausen 2012, ISBN 978-3-88309-690-2 |34=Nordhausen 2013, ISBN 978-3-88309-766-4 |35=Nordhausen 2014, ISBN 978-3-88309-882-1 |36=Nordhausen 2015, ISBN 978-3-88309-920-0 |37=Nordhausen 2016, ISBN 978-3-95948-142-7 |38=Nordhausen 2017, ISBN 978-3-95948-259-2 |39=Nordhausen 2018, ISBN 978-3-95948-350-6 |40=Nordhausen 2019, ISBN 978-3-95948-426-8 |41=Nordhausen 2020, ISBN 978-3-95948-474-9 |42=Nordhausen 2021, ISBN 978-3-95948-505-0 |43=Nordhausen 2021, ISBN 978-3-95948-536-4 |44=Nordhausen 2022, ISBN 978-3-95948-556-2 |45=Nordhausen 2023, ISBN 978-3-95948-584-5 |46=Nordhausen 2023, ISBN 978-3-95948-590-6 |47=Nordhausen 2024, ISBN 978-3-689-11006-2 |48=Nordhausen 2025, ISBN 978-3-689-11017-8 }}{{#if:|, Sp. }}{{#if:1587-1597|, Sp. {{#iferror:{{#expr:1587-1597}}|1587-1597|{{#expr:1*1587-1597*0}}–{{#expr:-(0*1587-1597*1)}}}}}}}}{{#if:|}}{{#if:|}}.{{#if: 19 | |{{#ifeq:||}}}}

Weblinks

}}

Einzelnachweise

<references />

{{#ifeq: p | p | | {{#if: 118127055n201903868140167489 | |

}} }}{{#ifeq:||{{#if: | [[Kategorie:Wikipedia:GND fehlt {{#invoke:Str|left|{{{GNDCheck}}}|7}}]] }}{{#if: | {{#if: | | }} }} }}{{#if: | {{#ifeq: 0 | 2 | | }} }}{{#if: | {{#ifeq: 0 | 2 | | }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: 118127055 | | {{#if: {{#statements:P227}} | | }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: 118127055 | {{#if: {{#invoke:Wikidata|pageId}} | {{#if: {{#statements:P227}} | | }} }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: n2019038681 | | {{#if: {{#statements:P244}} | | }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: n2019038681 | {{#if: {{#invoke:Wikidata|pageId}} | {{#if: {{#statements:P244}} | | }} }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: 40167489 | | {{#if: {{#statements:P214}} | | }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: 40167489 | {{#if: {{#invoke:Wikidata|pageId}} | {{#if: {{#statements:P214}} | | }} }} }} }}Vorlage:Wikidata-Registrierung

{{#if: Zimmermann, Johann Jacob | {{#if: Zimmermann, Johann Jakob; Sehmann, Ambrosius | {{#if: deutscher Astronom, Mathematiker und Schriftsteller | {{#if: 25. Dezember 1642 | {{#if: Vaihingen an der Enz, Württemberg | {{#if: August 1693 oder September 1693 | {{#if: Rotterdam, Niederlande |

Vorlage:Wikidata-Registrierung