Zum Inhalt springen

Heinrich Wilhelm Brandes

aus Wikipedia, der freien Enzyklopädie

Heinrich Wilhelm Brandes (* 27. Juli 1777 in Groden (gehörte zum hamburgischen Amt Ritzebüttel, heute zu Cuxhaven); † 17. Mai 1834 in Leipzig) war ein deutscher Physiker, Meteorologe und Astronom.

Leben

Er wurde 1777 als dritter Sohn des Predigers Albert Georg Brandes in Groden (Cuxhaven) geboren. Er studierte von 1796 bis 1798 an der Universität Göttingen, wo er 1800 bei Abraham Gotthelf Kästner und Georg Christoph Lichtenberg mit einer Arbeit über Sternschnuppen promoviert wurde.<ref>{{#if:|{{#iferror: {{#iferror:{{#invoke:Vorlage:FormatDate|Execute}}|}}| |}}}}{{#if:|{{{autor}}}: }}{{#if:|{{#if:Heinrich Brandes|[{{#invoke:Vorlage:Internetquelle|archivURL|1={{#invoke:URLutil|getNormalized|1={{{archiv-url}}}}}}} {{#invoke:Vorlage:Internetquelle|TitelFormat|titel=Heinrich Brandes}}]{{#if:| ({{{format}}})}}{{#if:| {{{titelerg}}}{{#invoke:Vorlage:Internetquelle|Endpunkt|titel={{{titelerg}}}}}}}}}|{{#if:https://www.genealogy.math.ndsu.nodak.edu/id.php?id=65162%7C{{#if:{{#invoke:TemplUtl%7Cfaculty%7C}}%7C{{#invoke:Vorlage:Internetquelle%7CTitelFormat%7Ctitel={{#invoke:WLink%7CgetEscapedTitle%7C1=Heinrich Brandes}}}}|[{{#invoke:URLutil|getNormalized|1=https://www.genealogy.math.ndsu.nodak.edu/id.php?id=65162}} {{#invoke:Vorlage:Internetquelle|TitelFormat|titel={{#invoke:WLink|getEscapedTitle|1=Heinrich Brandes}}}}]}}{{#if:| ({{{format}}}{{#if:Mathematics Genealogy ProjectNorth Dakota States University{{#if: 2026-04-10 | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}||1}}}}

          | )
          | {{#if:{{#ifeq:de|de||{{#if:|1}}}}| ; 
              | )}}}}}}{{#if:| {{{titelerg}}}{{#invoke:Vorlage:Internetquelle|Endpunkt|titel={{{titelerg}}}}}}}}}}}{{#if:https://www.genealogy.math.ndsu.nodak.edu/id.php?id=65162%7C{{#if:{{#invoke:URLutil%7CisResourceURL%7C1=https://www.genealogy.math.ndsu.nodak.edu/id.php?id=65162}}%7C%7C}}}}{{#if:Heinrich Brandes|{{#if:{{#invoke:WLink|isValidLinktext|1=Heinrich Brandes|lines=0}}||}}}}{{#if: Mathematics Genealogy Project| In: {{#invoke:Vorlage:Internetquelle|TitelFormat|titel=Mathematics Genealogy Project}}}}{{#if: North Dakota States University| North Dakota States University{{#if: |,|{{#if: 2026-04-10 | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}|;|,}}}}}}}}{{#if: | {{#if:{{#invoke:DateTime|format|{{{datum}}}|noerror=1}}
            |{{#invoke:DateTime|format|{{{datum}}}|T._Monat JJJJ}}
            |{{#invoke:TemplUtl|failure|1=Fehler bei Vorlage:Internetquelle, datum={{{datum}}}|class=Zitationswartung}} }}{{#if: |,|{{#if: 2026-04-10 | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}|;|,}}}}}}}}{{#if: | S. {{{seiten}}}{{#if: |,|{{#if: 2026-04-10 | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}|;|,}}}}}}}}{{#if: {{#invoke:TemplUtl|faculty|}}| {{#if:North Dakota States University|{{#if:|archiviert|ehemals}}|{{#if:|Archiviert|Ehemals}}}} {{#if:|vom|im}} Vorlage:Referrer{{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}| (nicht mehr online verfügbar)}}{{#if: | am {{#iferror: {{#iferror:{{#invoke:Vorlage:FormatDate|Execute}}|}}|{{{archiv-datum}}}{{#if:984742||(?)}}}}}}{{#if: 2026-04-10|;}}}}{{#if: 2026-04-10| {{#if:North Dakota States University{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}|abgerufen|Abgerufen}} {{#switch: {{#invoke:Str|len| {{#invoke:DateTime|format| 2026-04-10 |ISO|noerror=1}} }}
       |4=im Jahr
       |7=im
       |10=am
       |#default={{#invoke:TemplUtl|failure|1=Fehler bei Vorlage:Internetquelle, abruf=2026-04-10|class=Zitationswartung}} }} {{#invoke:DateTime|format|2026-04-10|T._Monat JJJJ}}
    | {{#invoke:TemplUtl|failure|1=Vorlage:Internetquelle | abruf=2026-MM-TT ist Pflichtparameter}} }}{{#if:{{#ifeq:de|de||{{#if:|1}}}}|{{#if:Mathematics Genealogy ProjectNorth Dakota States University{{#if: 2026-04-10 | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}||1}}}}
       |  (
       | {{#if: | |  (}}
       }}{{#ifeq:{{#if:de|de|de}}|de||
          {{#invoke:Multilingual|format|{{{sprache}}}|slang=!|split=[%s,]+|shift=m|separator=, }}}}{{#if: |{{#ifeq:{{#if:de|de|de}}|de||, }}{{{kommentar}}}}})}}{{#if: {{#if: 2026-04-10 | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}||1}} }}|{{#if: |: {{
 #if: 
 | {{
     #ifeq: {{#if:{{#if: {{#invoke:templutl|faculty|}}|de-ch|de}}|{{#if: {{#invoke:templutl|faculty|}}|de-ch|de}}|de}} | de
     | Vorlage:Str trim
     | {{#invoke:Vorlage:lang|flat}}
     }}
 | {{#ifeq: {{#if:{{#if: {{#invoke:templutl|faculty|}}|de-ch|de}}|{{#if: {{#invoke:templutl|faculty|}}|de-ch|de}}|de}} | de
     | „Vorlage:Str trim“
     | {{#invoke:Text|quote
         |1={{#if: 
              | {{#invoke:Vorlage:lang|flat}}
              | {{#invoke:Vorlage:lang|flat}} }}
         |2={{#if: {{#invoke:TemplUtl|faculty|}}|de-CH|de}}
         |3=1}} }}

}}{{#if:

   |  (<templatestyles src="Person/styles.css" />{{#if:  | :  }}{{#if:  | , deutsch: „“ }})
   | {{#if: 
       |  ({{#if:  | , deutsch: „“ }})
       | {{#if:  |  (deutsch: „“) }}
 }}

}}{{#if: {{{zitat}}}

   | {{#if: 
       | {{#if: {{{zitat}}}
           | Vorlage:": Text= und 1= gleichzeitig, bzw. Pipe zu viel }} }}
   | Vorlage:": Text= fehlt }}{{#if:  | {{#if: {{#invoke:Text|unstrip|{{{ref}}}}}
             | Vorlage:": Ungültiger Wert: ref=
             | {{{ref}}} }}

}}|.{{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}|{{#if:||{{#ifeq: | JaKeinHinweis |{{#switch:

   |0|=Vorlage:Toter Link/Core{{#if: https://www.genealogy.math.ndsu.nodak.edu/id.php?id=65162
       | {{#if:  | [1] }} (Seite {{#switch:|no|0|=|dauerhaft }}nicht mehr abrufbar{{#if:  | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format||F Y}} }}. Suche im Internet Archive ){{#if: 
           | {{#if: deadurlausgeblendet | | Vorlage:Toter Link/archivebot }}
         }}
       |   (Seite {{#switch:|no|0|=|#default=dauerhaft }}nicht mehr abrufbar{{#if:  | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format||F Y}} }}.)
     }}{{#switch: 
         |no|0|=
         |#default={{#if:  ||  }}
    }}{{#invoke:TemplatePar|check
         |opt      = inline= url= text= datum= date= archivebot= bot= botlauf= fix-attempted= checked=
         |cat      = Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Toter Link
         |errNS    = 0
         |template = Vorlage:Toter Link
         |format   = 
         |preview  = 1
    }}{{#if: https://www.genealogy.math.ndsu.nodak.edu/id.php?id=65162
      | {{#if:{{#invoke:URLutil|isWebURL|https://www.genealogy.math.ndsu.nodak.edu/id.php?id=65162}}
          || {{#if:  ||  }} 
        }}
      | {{#if: 
           | {{#if:  ||  }}
           | {{#if:  ||  }}
        }}
    }}{{#if: 
       | {{#if:{{#invoke:DateTime|format||F Y|noerror=1}}
             || {{#if:  ||  }} 
         }}
    }}{{#switch: deadurl
         |checked|deadurl|= 
         |#default=  {{#if:  ||  }}
    }}|#default= https://wiki-de.moshellshocker.dns64.de/index.php?title=Wikipedia:Defekte_Weblinks&dwl=https://www.genealogy.math.ndsu.nodak.edu/id.php?id=65162 Die nachstehende Seite ist {{#switch:|no|0|=|dauerhaft }}nicht mehr abrufbar]{{#if:  | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format||F Y}} }}. (Suche im Internet Archive. )  {{#if: 
            | {{#if: deadurlausgeblendet | | Vorlage:Toter Link/archivebot }}
         }}Vorlage:Toter Link/Core{{#switch: 
          |no|0|=
          |#default= {{#if:  ||  }}
        }}{{#invoke:TemplatePar|check
         |all      = inline= url=
         |opt      = datum= date= archivebot= bot= botlauf= fix-attempted= checked=
         |cat      = Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Toter Link
         |errNS    = 0
         |template = Vorlage:Toter Link
         |format   = 
         |preview  = 1
       }}{{#if: https://www.genealogy.math.ndsu.nodak.edu/id.php?id=65162
       | {{#if:{{#invoke:URLutil|isWebURL|https://www.genealogy.math.ndsu.nodak.edu/id.php?id=65162}}
          || {{#if:  ||  }} 
        }}
    }}{{#if: 
         | {{#if:{{#invoke:DateTime|format||F Y|noerror=1}}
             || {{#if:  ||  }} 
           }}
    }}{{#switch: deadurl
         |checked|deadurl|= 
         |#default=  {{#if:  ||  }}
    }}[https://www.genealogy.math.ndsu.nodak.edu/id.php?id=65162 }}|{{#switch: 
   |0|=Vorlage:Toter Link/Core{{#if: https://www.genealogy.math.ndsu.nodak.edu/id.php?id=65162
       | {{#if:  | [2] }} (Seite {{#switch:|no|0|=|dauerhaft }}nicht mehr abrufbar{{#if:  | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format||F Y}} }}. Suche im Internet Archive ){{#if: 
           | {{#if:  | | Vorlage:Toter Link/archivebot }}
         }}
       |   (Seite {{#switch:|no|0|=|#default=dauerhaft }}nicht mehr abrufbar{{#if:  | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format||F Y}} }}.)
     }}{{#switch: 
         |no|0|=
         |#default={{#if:  ||  }}
    }}{{#invoke:TemplatePar|check
         |opt      = inline= url= text= datum= date= archivebot= bot= botlauf= fix-attempted= checked=
         |cat      = Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Toter Link
         |errNS    = 0
         |template = Vorlage:Toter Link
         |format   = 
         |preview  = 1
    }}{{#if: https://www.genealogy.math.ndsu.nodak.edu/id.php?id=65162
      | {{#if:{{#invoke:URLutil|isWebURL|https://www.genealogy.math.ndsu.nodak.edu/id.php?id=65162}}
          || {{#if:  ||  }} 
        }}
      | {{#if: 
           | {{#if:  ||  }}
           | {{#if:  ||  }}
        }}
    }}{{#if: 
       | {{#if:{{#invoke:DateTime|format||F Y|noerror=1}}
             || {{#if:  ||  }} 
         }}
    }}{{#switch: 
         |checked|deadurl|= 
         |#default=  {{#if:  ||  }}
    }}|#default= https://wiki-de.moshellshocker.dns64.de/index.php?title=Wikipedia:Defekte_Weblinks&dwl=https://www.genealogy.math.ndsu.nodak.edu/id.php?id=65162 Die nachstehende Seite ist {{#switch:|no|0|=|dauerhaft }}nicht mehr abrufbar]{{#if:  | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format||F Y}} }}. (Suche im Internet Archive. )  {{#if: 
            | {{#if:  | | Vorlage:Toter Link/archivebot }}
         }}Vorlage:Toter Link/Core{{#switch: 
          |no|0|=
          |#default= {{#if:  ||  }}
        }}{{#invoke:TemplatePar|check
         |all      = inline= url=
         |opt      = datum= date= archivebot= bot= botlauf= fix-attempted= checked=
         |cat      = Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Toter Link
         |errNS    = 0
         |template = Vorlage:Toter Link
         |format   = 
         |preview  = 1
       }}{{#if: https://www.genealogy.math.ndsu.nodak.edu/id.php?id=65162
       | {{#if:{{#invoke:URLutil|isWebURL|https://www.genealogy.math.ndsu.nodak.edu/id.php?id=65162}}
          || {{#if:  ||  }} 
        }}
    }}{{#if: 
         | {{#if:{{#invoke:DateTime|format||F Y|noerror=1}}
             || {{#if:  ||  }} 
           }}
    }}{{#switch: 
         |checked|deadurl|= 
         |#default=  {{#if:  ||  }}
    }}[https://www.genealogy.math.ndsu.nodak.edu/id.php?id=65162 }} }}}}}}}}}}{{#if:|
        {{#invoke:Vorlage:Internetquelle|archivBot|stamp={{{archiv-bot}}}|text={{#if:|Vorlage:Webarchiv/archiv-bot}}

}}}}{{#invoke:TemplatePar|check |all= url= titel= |opt= autor= hrsg= format= sprache= titelerg= werk= seiten= datum= abruf= zugriff= abruf-verborgen= archiv-url= archiv-datum= archiv-bot= kommentar= zitat= AT= CH= offline= |cat= {{#ifeq: 0 | 0 | Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Internetquelle}} |template= Vorlage:Internetquelle |format=0 |preview=1 }}</ref> Zu seinen Kommilitonen gehörte u. a. Carl Friedrich Gauß. Eine kurze Zeit war er als Privatlehrer tätig.

Von 1801 bis 1811 war er zunächst Deichkonstrukteur an der Weser im Herzogtum Oldenburg am Jadebusen im Dorf Eckwarden, später Deichinspektor am unteren rechten Weserufer.

1811 wurde er Professor für Mathematik an der neu gegründeten Universität Breslau. 1826 wechselte er als Professor für Physik an die Universität Leipzig.

Er war sehr vielseitig tätig, u. a. schrieb er eine beachtliche Anzahl von Lehrbüchern zur Mathematik. In seiner 1826 an der Universität Leipzig eingereichten Dissertation veröffentlichte er die ersten Wetterkarten.<ref>Heinrich Wilhelm Brandes: Dissertatio physica de repentinis variationibus in pressione atmosphaerae observatis, Lipsiae 1826, S. 45–48[3]</ref> Damit gilt er als Begründer der Synoptischen Meteorologie.

1824 hat er eine neuartige Methode angegeben, um die Eulersche Konstante numerisch zu berechnen.

1829 wurde er zum Mitglied der Leipziger Gelehrtengesellschaft Societas Jablonoviana.<ref>{{#invoke:Vorlage:Literatur|f}}</ref> Ab 1830 war er zudem korrespondierendes Mitglied der Göttinger Akademie der Wissenschaften.<ref>Holger Krahnke: Die Mitglieder der Akademie der Wissenschaften zu Göttingen 1751–2001 (= Abhandlungen der Akademie der Wissenschaften zu Göttingen, Philologisch-Historische Klasse. Folge 3, Bd. 246 = Abhandlungen der Akademie der Wissenschaften in Göttingen, Mathematisch-Physikalische Klasse. Folge 3, Bd. 50). Vandenhoeck & Ruprecht, Göttingen 2001, ISBN 3-525-82516-1, S. 48.</ref> Im Dezember 1833 wurde er zum korrespondierenden Mitglied der Russischen Akademie der Wissenschaften in St. Petersburg gewählt. Er starb am 17. Mai 1834 in Leipzig.

Werke

  • Mit Johann Friedrich Benzenberg: Versuche, die Entfernung, die Geschwindigkeit und die Bahnen der Sternschnuppen zu bestimmen. 1800 (Digitalisat).
  • Lehrbuch der Arithmetik, Geometrie und Trigonometrie (1 Band. Schulze, Oldenburg 1808-)
  • Lehrbuch der Geometrie und Trigonometrie. Schulze, Oldenburg 1810 (Digitalisat)
  • Die vornehmsten Lehren der Astronomie deutsch dargestellt in Briefen an eine Freundin. 4 Bde. Leipzig 1811–1816. Bd. 1 (1816). Bd. 2 (1816)., (Digitalisat)
  • Lehrbuch der Gesetze des Gleichgewichts und der Bewegung fester und flüssiger Körper. 2 Bde. Leipzig 1817 (Digitalisat)
  • Bericht von dem Erfolg gleichzeitig unternommener Sternschnuppen-Beobachtungen an einigen Orten in Schlesien. 1818. (Digitalisat)
  • Umständliche Anleitung zur Beobachtung von Sternschnuppen (in einem Briefe an den Professor Gilbert). In: Annalen der Physik, Jg. B. 62, S. 284–299, 1819 (Digitalisat)
  • Untersuchungen über den mittleren Gang der Wärmeänderungen durchs ganze Jahr; über gleichzeitige Witterungs – Ereignisse in weit voneinander entfernten Weltgegenden; über die Formen der Wolken, die Entstehung des Regens und der Stürme; und über andere Gegenstände der Witterungskunde. Barth, Leipzig 1820
  • Beiträge zur Witterungskunde : mit 2 Kupfertaf. u. 7 illum. Witterungstab. Barth, Leipzig 1820 (Digitalisat)
  • Unterhaltungen für Freunde der Physik und Astronomie. 3 Bände, Barth, Leipzig 1825–1829 (Digitalisat)
  • Vorlesungen über die Astronomie, zur Belehrung derjenigen, denen es an mathematischen Vorkenntnissen fehlt. 2 Bde. Leipzig: G. J. Göschen, 1827. Bd. 1. Bd. 2.
  • Vorlesungen über die Naturlehre (3 Bände. Göschen, Leipzig 1830–1832)
  • Aufsätze über Gegenstände der Astronomie und Physik, für Leser aus allen Ständen. Göschen, Leipzig 1835 (Digitalisat)

Literatur

| 1=08359 | 2=08360 | 3=08361 | 4=08362 | 5=08363 | 6=08364 | 7=08365 | 8=08366 | 9=08367 | 10=08368 | 11=08369 | 12=08370 | 13=08371 | 14=08372 | 15=08373 | 16=08374 | 17=08375 | 18=08376 | 19=08377 | 20=08378 | 21=08379 | 22=08380 | 23=08381 | 24=08382 | 25=08383 | 26=08384 | 27=08385 | 28=08386 | 29=08387 | 30=08388 | 31=08389 | 32=08390 | 33=08391 | 34=08392 | 35=08393 | 36=08394 | 37=08395 | 38=08396 | 39=08397 | 40=08398 | 41=08399 | 42=08400 | 43=08401 | 44=08402 | 45=08403 | 46=08404 | 47=08405 | 48=08406 | 49=08407 | 50=08408 | 51=08409 | 52=08410 | 53=08411 | 54=08412 | 55=08413 | 56=00000 | #default = 0 }} | 0 | {{ #if:Brandes, Heinrich Wilhelm|Brandes, Heinrich Wilhelm|Heinrich Wilhelm Brandes }} | [https://daten.digitale-sammlungen.de/~db/bsb000{{#switch: 3 | 1=08359 | 2=08360 | 3=08361 | 4=08362 | 5=08363 | 6=08364 | 7=08365 | 8=08366 | 9=08367 | 10=08368 | 11=08369 | 12=08370 | 13=08371 | 14=08372 | 15=08373 | 16=08374 | 17=08375 | 18=08376 | 19=08377 | 20=08378 | 21=08379 | 22=08380 | 23=08381 | 24=08382 | 25=08383 | 26=08384 | 27=08385 | 28=08386 | 29=08387 | 30=08388 | 31=08389 | 32=08390 | 33=08391 | 34=08392 | 35=08393 | 36=08394 | 37=08395 | 38=08396 | 39=08397 | 40=08398 | 41=08399 | 42=08400 | 43=08401 | 44=08402 | 45=08403 | 46=08404 | 47=08405 | 48=08406 | 49=08407 | 50=08408 | 51=08409 | 52=08410 | 53=08411 | 54=08412 | 55=08413 | 56=00000 | #default = 0 }}/images/index.html?seite={{#switch: 3 | 1={{ #expr: 242 + 16 }} | 2={{ #expr: 242 + 2 }} | 3={{ #expr: 242 + 2 }} | 4={{ #expr: 242 + 2 }} | 5={{ #expr: 242 + 2 }} | 6={{ #expr: 242 + 2 }} | 7={{ #expr: 242 + 2 }} | 8={{ #expr: 242 + 2 }} | 9={{#switch: 242 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 242 < 449 | {{ #expr: 242 + 2 }} | {{ #expr: 242 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 242 + 2 }} | 11={{ #expr: 242 + 2 }} | 12={{ #expr: 242 + 2 }} | 13={{ #expr: 242 + 2 }} | 14={{ #expr: 242 + 2 }} | 15={{ #expr: 242 + 2 }} | 16={{ #expr: 242 + 2 }} | 17={{ #expr: 242 + 2 }} | 18={{ #expr: 242 + 2 }} | 19={{ #expr: 242 + 2 }} | 20={{ #expr: 242 + 2 }} | 21={{ #expr: 242 + 2 }} | 22={{ #expr: 242 + 2 }} | 23={{ #expr: 242 + 2 }} | 24={{ #expr: 242 + 2 }} | 25={{ #expr: 242 + 2 }} | 26={{ #expr: 242 + 2 }} | 27={{ #expr: 242 + 2 }} | 28={{ #expr: 242 + 2 }} | 29={{ #expr: 242 + 2 }} | 30={{ #expr: 242 + 2 }} | 31={{ #expr: 242 + 2 }} | 32={{ #expr: 242 + 2 }} | 33={{ #expr: 242 + 2 }} | 34={{ #expr: 242 + 2 }} | 35={{ #expr: 242 + 2 }} | 36={{ #expr: 242 + 2 }} | 37={{ #expr: 242 + 2 }} | 38={{ #expr: 242 + 2 }} | 39={{ #expr: 242 + 2 }} | 40={{ #expr: 242 + 2 }} | 41={{ #expr: 242 + 2 }} | 42={{ #expr: 242 + 2 }} | 43={{ #expr: 242 + 2 }} | 44={{ #expr: 242 + 2 }} | 45={{ #expr: 242 + 6 }} | 46={{ #expr: 242 + 2 }} | 47={{ #expr: 242 + 2 }} | 48={{ #expr: 242 + 2 }} | 49={{ #expr: 242 + 2 }} | 50={{ #expr: 242 + 2 }} | 51={{ #expr: 242 + 2 }} | 52={{ #expr: 242 + 2 }} | 53={{ #expr: 242 + 2 }} | 54={{ #expr: 242 + 2 }} | 55={{ #expr: 242 + 3 }} | 56=242 | #default = 242 }} {{ #if:Brandes, Heinrich Wilhelm|Brandes, Heinrich Wilhelm|Heinrich Wilhelm Brandes }}] }} }}{{#ifeq:Vorlage:Str rightc|.||.}} In: Allgemeine Deutsche Biographie (ADB). Band 3, Duncker & Humblot, Leipzig {{#switch: 3 | 1=1875 | 2=1875 | 3=1876 | 4=1876 | 5=1877 | 6=1877 | 7=1877 | 8=1878 | 9=1879 | 10=1879 | 11=1880 | 12=1880 | 13=1881 | 14=1881 | 15=1882 | 16=1882 | 17=1883 | 18=1883 | 19=1884 | 20=1884 | 21=1885 | 22=1885 | 23=1886 | 24=1887 | 25=1887 | 26=1888 | 27=1888 | 28=1889 | 29=1889 | 30=1890 | 31=1890 | 32=1891 | 33=1891 | 34=1892 | 35=1893 | 36=1893 | 37=1894 | 38=1894 | 39=1895 | 40=1896 | 41=1896 | 42=1897 | 43=1898 | 44=1898 | 45=1900 | 46=1902 | 47=1903 | 48=1904 | 49=1904 | 50=1905 | 51=1906 | 52=1906 | 53=1907 | 54=1908 | 55=1910 | 56=1912 | #default = Vorlage:ADB – bitte Band und Seitenzahlen korrekt angeben{{#ifeq:0|0|}} }}, S. 242{{ #if:243 | {{ #ifexpr: {{#switch: 3 | 1={{ #expr: 242 + 16 }} | 2={{ #expr: 242 + 2 }} | 3={{ #expr: 242 + 2 }} | 4={{ #expr: 242 + 2 }} | 5={{ #expr: 242 + 2 }} | 6={{ #expr: 242 + 2 }} | 7={{ #expr: 242 + 2 }} | 8={{ #expr: 242 + 2 }} | 9={{#switch: 242 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 242 < 449 | {{ #expr: 242 + 2 }} | {{ #expr: 242 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 242 + 2 }} | 11={{ #expr: 242 + 2 }} | 12={{ #expr: 242 + 2 }} | 13={{ #expr: 242 + 2 }} | 14={{ #expr: 242 + 2 }} | 15={{ #expr: 242 + 2 }} | 16={{ #expr: 242 + 2 }} | 17={{ #expr: 242 + 2 }} | 18={{ #expr: 242 + 2 }} | 19={{ #expr: 242 + 2 }} | 20={{ #expr: 242 + 2 }} | 21={{ #expr: 242 + 2 }} | 22={{ #expr: 242 + 2 }} | 23={{ #expr: 242 + 2 }} | 24={{ #expr: 242 + 2 }} | 25={{ #expr: 242 + 2 }} | 26={{ #expr: 242 + 2 }} | 27={{ #expr: 242 + 2 }} | 28={{ #expr: 242 + 2 }} | 29={{ #expr: 242 + 2 }} | 30={{ #expr: 242 + 2 }} | 31={{ #expr: 242 + 2 }} | 32={{ #expr: 242 + 2 }} | 33={{ #expr: 242 + 2 }} | 34={{ #expr: 242 + 2 }} | 35={{ #expr: 242 + 2 }} | 36={{ #expr: 242 + 2 }} | 37={{ #expr: 242 + 2 }} | 38={{ #expr: 242 + 2 }} | 39={{ #expr: 242 + 2 }} | 40={{ #expr: 242 + 2 }} | 41={{ #expr: 242 + 2 }} | 42={{ #expr: 242 + 2 }} | 43={{ #expr: 242 + 2 }} | 44={{ #expr: 242 + 2 }} | 45={{ #expr: 242 + 6 }} | 46={{ #expr: 242 + 2 }} | 47={{ #expr: 242 + 2 }} | 48={{ #expr: 242 + 2 }} | 49={{ #expr: 242 + 2 }} | 50={{ #expr: 242 + 2 }} | 51={{ #expr: 242 + 2 }} | 52={{ #expr: 242 + 2 }} | 53={{ #expr: 242 + 2 }} | 54={{ #expr: 242 + 2 }} | 55={{ #expr: 242 + 3 }} | 56=242 | #default = 242 }} != {{#switch: 3 | 1={{ #expr: 243 + 16 }} | 2={{ #expr: 243 + 2 }} | 3={{ #expr: 243 + 2 }} | 4={{ #expr: 243 + 2 }} | 5={{ #expr: 243 + 2 }} | 6={{ #expr: 243 + 2 }} | 7={{ #expr: 243 + 2 }} | 8={{ #expr: 243 + 2 }} | 9={{#switch: 243 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 243 < 449 | {{ #expr: 243 + 2 }} | {{ #expr: 243 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 243 + 2 }} | 11={{ #expr: 243 + 2 }} | 12={{ #expr: 243 + 2 }} | 13={{ #expr: 243 + 2 }} | 14={{ #expr: 243 + 2 }} | 15={{ #expr: 243 + 2 }} | 16={{ #expr: 243 + 2 }} | 17={{ #expr: 243 + 2 }} | 18={{ #expr: 243 + 2 }} | 19={{ #expr: 243 + 2 }} | 20={{ #expr: 243 + 2 }} | 21={{ #expr: 243 + 2 }} | 22={{ #expr: 243 + 2 }} | 23={{ #expr: 243 + 2 }} | 24={{ #expr: 243 + 2 }} | 25={{ #expr: 243 + 2 }} | 26={{ #expr: 243 + 2 }} | 27={{ #expr: 243 + 2 }} | 28={{ #expr: 243 + 2 }} | 29={{ #expr: 243 + 2 }} | 30={{ #expr: 243 + 2 }} | 31={{ #expr: 243 + 2 }} | 32={{ #expr: 243 + 2 }} | 33={{ #expr: 243 + 2 }} | 34={{ #expr: 243 + 2 }} | 35={{ #expr: 243 + 2 }} | 36={{ #expr: 243 + 2 }} | 37={{ #expr: 243 + 2 }} | 38={{ #expr: 243 + 2 }} | 39={{ #expr: 243 + 2 }} | 40={{ #expr: 243 + 2 }} | 41={{ #expr: 243 + 2 }} | 42={{ #expr: 243 + 2 }} | 43={{ #expr: 243 + 2 }} | 44={{ #expr: 243 + 2 }} | 45={{ #expr: 243 + 6 }} | 46={{ #expr: 243 + 2 }} | 47={{ #expr: 243 + 2 }} | 48={{ #expr: 243 + 2 }} | 49={{ #expr: 243 + 2 }} | 50={{ #expr: 243 + 2 }} | 51={{ #expr: 243 + 2 }} | 52={{ #expr: 243 + 2 }} | 53={{ #expr: 243 + 2 }} | 54={{ #expr: 243 + 2 }} | 55={{ #expr: 243 + 3 }} | 56=243 | #default = 243 }} |{{ #ifexpr: {{#switch: 3 | 1={{ #expr: 243 + 16 }} | 2={{ #expr: 243 + 2 }} | 3={{ #expr: 243 + 2 }} | 4={{ #expr: 243 + 2 }} | 5={{ #expr: 243 + 2 }} | 6={{ #expr: 243 + 2 }} | 7={{ #expr: 243 + 2 }} | 8={{ #expr: 243 + 2 }} | 9={{#switch: 243 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 243 < 449 | {{ #expr: 243 + 2 }} | {{ #expr: 243 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 243 + 2 }} | 11={{ #expr: 243 + 2 }} | 12={{ #expr: 243 + 2 }} | 13={{ #expr: 243 + 2 }} | 14={{ #expr: 243 + 2 }} | 15={{ #expr: 243 + 2 }} | 16={{ #expr: 243 + 2 }} | 17={{ #expr: 243 + 2 }} | 18={{ #expr: 243 + 2 }} | 19={{ #expr: 243 + 2 }} | 20={{ #expr: 243 + 2 }} | 21={{ #expr: 243 + 2 }} | 22={{ #expr: 243 + 2 }} | 23={{ #expr: 243 + 2 }} | 24={{ #expr: 243 + 2 }} | 25={{ #expr: 243 + 2 }} | 26={{ #expr: 243 + 2 }} | 27={{ #expr: 243 + 2 }} | 28={{ #expr: 243 + 2 }} | 29={{ #expr: 243 + 2 }} | 30={{ #expr: 243 + 2 }} | 31={{ #expr: 243 + 2 }} | 32={{ #expr: 243 + 2 }} | 33={{ #expr: 243 + 2 }} | 34={{ #expr: 243 + 2 }} | 35={{ #expr: 243 + 2 }} | 36={{ #expr: 243 + 2 }} | 37={{ #expr: 243 + 2 }} | 38={{ #expr: 243 + 2 }} | 39={{ #expr: 243 + 2 }} | 40={{ #expr: 243 + 2 }} | 41={{ #expr: 243 + 2 }} | 42={{ #expr: 243 + 2 }} | 43={{ #expr: 243 + 2 }} | 44={{ #expr: 243 + 2 }} | 45={{ #expr: 243 + 6 }} | 46={{ #expr: 243 + 2 }} | 47={{ #expr: 243 + 2 }} | 48={{ #expr: 243 + 2 }} | 49={{ #expr: 243 + 2 }} | 50={{ #expr: 243 + 2 }} | 51={{ #expr: 243 + 2 }} | 52={{ #expr: 243 + 2 }} | 53={{ #expr: 243 + 2 }} | 54={{ #expr: 243 + 2 }} | 55={{ #expr: 243 + 3 }} | 56=243 | #default = 243 }} = {{ #expr: {{#switch: 3 | 1={{ #expr: 242 + 16 }} | 2={{ #expr: 242 + 2 }} | 3={{ #expr: 242 + 2 }} | 4={{ #expr: 242 + 2 }} | 5={{ #expr: 242 + 2 }} | 6={{ #expr: 242 + 2 }} | 7={{ #expr: 242 + 2 }} | 8={{ #expr: 242 + 2 }} | 9={{#switch: 242 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 242 < 449 | {{ #expr: 242 + 2 }} | {{ #expr: 242 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 242 + 2 }} | 11={{ #expr: 242 + 2 }} | 12={{ #expr: 242 + 2 }} | 13={{ #expr: 242 + 2 }} | 14={{ #expr: 242 + 2 }} | 15={{ #expr: 242 + 2 }} | 16={{ #expr: 242 + 2 }} | 17={{ #expr: 242 + 2 }} | 18={{ #expr: 242 + 2 }} | 19={{ #expr: 242 + 2 }} | 20={{ #expr: 242 + 2 }} | 21={{ #expr: 242 + 2 }} | 22={{ #expr: 242 + 2 }} | 23={{ #expr: 242 + 2 }} | 24={{ #expr: 242 + 2 }} | 25={{ #expr: 242 + 2 }} | 26={{ #expr: 242 + 2 }} | 27={{ #expr: 242 + 2 }} | 28={{ #expr: 242 + 2 }} | 29={{ #expr: 242 + 2 }} | 30={{ #expr: 242 + 2 }} | 31={{ #expr: 242 + 2 }} | 32={{ #expr: 242 + 2 }} | 33={{ #expr: 242 + 2 }} | 34={{ #expr: 242 + 2 }} | 35={{ #expr: 242 + 2 }} | 36={{ #expr: 242 + 2 }} | 37={{ #expr: 242 + 2 }} | 38={{ #expr: 242 + 2 }} | 39={{ #expr: 242 + 2 }} | 40={{ #expr: 242 + 2 }} | 41={{ #expr: 242 + 2 }} | 42={{ #expr: 242 + 2 }} | 43={{ #expr: 242 + 2 }} | 44={{ #expr: 242 + 2 }} | 45={{ #expr: 242 + 6 }} | 46={{ #expr: 242 + 2 }} | 47={{ #expr: 242 + 2 }} | 48={{ #expr: 242 + 2 }} | 49={{ #expr: 242 + 2 }} | 50={{ #expr: 242 + 2 }} | 51={{ #expr: 242 + 2 }} | 52={{ #expr: 242 + 2 }} | 53={{ #expr: 242 + 2 }} | 54={{ #expr: 242 + 2 }} | 55={{ #expr: 242 + 3 }} | 56=242 | #default = 242 }} + 1 }} | f|–243}}|}} |}}{{#if: | ({{{7}}})}}.{{ #if:ADB:Brandes, Heinrich Wilhelm||{{#ifeq:0|0|}}}}

Weblinks

| {{#if: 
    | Vorlage:DNB-Portal – veraltete Parametrisierung 3=
  }}

}}

| W = Wintersemester  | S = Sommersemester  | #default = }}S}}{{#if: |{{#if:S| |}}bis {{#switch: 1834 | W = Wintersemester  | S = Sommersemester  | #default = }}{{{6}}}}})|}} | {{#ifeq: brandes_hw | Leipzig | Übersicht der Lehrveranstaltungen von Heinrich Wilhelm Brandes an der Universität Leipzig {{#if: S|({{#if: S|{{#switch: 1826 | W = Wintersemester  | S = Sommersemester  | #default = }}S}}{{#if: |{{#if:S| |}}bis {{#switch: 1834 | W = Wintersemester  | S = Sommersemester  | #default = }}{{{6}}}}})|}} | Übersicht der Lehrveranstaltungen von Heinrich Wilhelm Brandes an der Universität Leipzig {{#if: 18261834|({{#if: 1826|{{#switch: S | W = Wintersemester  | S = Sommersemester  | #default = }}1826}}{{#if: 1834|{{#if:1826| |}}bis {{#switch: S | W = Wintersemester  | S = Sommersemester  | #default = }}1834}})|}} }} }}

Einzelnachweise

<references />

{{#ifeq: p | p | | {{#if: 100055427n8781313869269327 | |

}} }}{{#ifeq:||{{#if: | [[Kategorie:Wikipedia:GND fehlt {{#invoke:Str|left|{{{GNDCheck}}}|7}}]] }}{{#if: | {{#if: | | }} }} }}{{#if: | {{#ifeq: 0 | 2 | | }} }}{{#if: | {{#ifeq: 0 | 2 | | }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: 100055427 | | {{#if: {{#statements:P227}} | | }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: 100055427 | {{#if: {{#invoke:Wikidata|pageId}} | {{#if: {{#statements:P227}} | | }} }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: n87813138 | | {{#if: {{#statements:P244}} | | }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: n87813138 | {{#if: {{#invoke:Wikidata|pageId}} | {{#if: {{#statements:P244}} | | }} }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: 69269327 | | {{#if: {{#statements:P214}} | | }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: 69269327 | {{#if: {{#invoke:Wikidata|pageId}} | {{#if: {{#statements:P214}} | | }} }} }} }}Vorlage:Wikidata-Registrierung

{{#if: Brandes, Heinrich Wilhelm | {{#if: | {{#if: deutscher Physiker, Meteorologe und Astronom | {{#if: 27. Juli 1777 | {{#if: Groden (Cuxhaven) | {{#if: 17. Mai 1834 | {{#if: Leipzig |

Vorlage:Wikidata-Registrierung