Zum Inhalt springen

Hans von Bühel

aus Wikipedia, der freien Enzyklopädie
Datei:Sammlung Ludwig - Artefakt und Naturwunder-Grüninger-Königstochter-80241.jpg
Holzschnitt für den Druck der Königstochter von Frankreich (1500)

Hans von Bühel, auch Hans der Büheler (* um 1370; † um 1436),<ref>Eintrag auf Landeskunde entdecken online - leobw</ref> war ein erzählender Dichter des 15. Jahrhunderts.

Hans von Bühel stand nach eigenen Angaben (im 1412 datierten Dyocletianus) im Dienste des Erzbischofs von Köln, Friedrich III. von Saarwerden († 1414), in dessen Schloss Poppelsdorf bei Bonn er wohnte.

Werke

Von ihm sind Bearbeitungen zweier volkstümlicher Stoffe überliefert:

Herkunft

Die Herkunft des Hans von Bühel ist unter den Fachleuten umstritten. Seelig kommt aufgrund seiner Sprachanalyse der beiden bekannten Stücke des von Bühel zum Schluss, dass er aus Buhl-Lorraine in Lothringen stammen müsse.<ref>s. Seelig S. 296</ref> Behaghel berücksichtigt bei seiner Sprachanalyse nur das ältere Stück um die Anpassung der Sprache des Dichters an seinen späteren Lebensraum nicht einfließen zu lassen und verortet die Heimat von Bühel eher im heutigen Rastatter Ortsteil Niederbühl in Baden.<ref>s. Behaghel S. 245</ref> Büschgens sieht in ihm einen oberbadischen Edelknecht im Dienste der Markgrafen Rudolf III. von Hachberg-Sausenberg. Nach Auffassung von Gerdes findet diese Sicht in der Fachwelt viel Zustimmung, gilt jedoch noch nicht als völlig abgesichert.<ref>s. Gerdes Sp. 444 Google-Books</ref> Bühler schließt sich dieser Schlussfolgerung an und sieht in von Bühel auch einen der Verfasser der Rötteler Chronik<ref>Siegfried Bühler: Aus der Literaturgeschichte von Rötteln. In: Unser Lörrach 1992, S. 163–165</ref>, da dort bei der Aufzählung der Teilnehmer des Konzils von Pisa vermerkt ist: „Item min herre von Cöln hat da siben botten.“<ref>Rudolf III. Markgraf von Rötteln und andere (Autoren), Klaus Schubring (Übersetzer): Rötteler Chronik 1376–1432, Waldemar Lutz Verlag, Lörrach 1995, S. 88</ref> Da Hans von Bühel zumindest 1412 in Diensten des Kölner Erzbischofs stand, könnte dies die Formulierung „min herre“ erklären.

Literatur

| 1=08359 | 2=08360 | 3=08361 | 4=08362 | 5=08363 | 6=08364 | 7=08365 | 8=08366 | 9=08367 | 10=08368 | 11=08369 | 12=08370 | 13=08371 | 14=08372 | 15=08373 | 16=08374 | 17=08375 | 18=08376 | 19=08377 | 20=08378 | 21=08379 | 22=08380 | 23=08381 | 24=08382 | 25=08383 | 26=08384 | 27=08385 | 28=08386 | 29=08387 | 30=08388 | 31=08389 | 32=08390 | 33=08391 | 34=08392 | 35=08393 | 36=08394 | 37=08395 | 38=08396 | 39=08397 | 40=08398 | 41=08399 | 42=08400 | 43=08401 | 44=08402 | 45=08403 | 46=08404 | 47=08405 | 48=08406 | 49=08407 | 50=08408 | 51=08409 | 52=08410 | 53=08411 | 54=08412 | 55=08413 | 56=00000 | #default = 0 }} | 0 | {{ #if:Hans von Bühel|Hans von Bühel|Hans von Bühel }} | [https://daten.digitale-sammlungen.de/~db/bsb000{{#switch: 3 | 1=08359 | 2=08360 | 3=08361 | 4=08362 | 5=08363 | 6=08364 | 7=08365 | 8=08366 | 9=08367 | 10=08368 | 11=08369 | 12=08370 | 13=08371 | 14=08372 | 15=08373 | 16=08374 | 17=08375 | 18=08376 | 19=08377 | 20=08378 | 21=08379 | 22=08380 | 23=08381 | 24=08382 | 25=08383 | 26=08384 | 27=08385 | 28=08386 | 29=08387 | 30=08388 | 31=08389 | 32=08390 | 33=08391 | 34=08392 | 35=08393 | 36=08394 | 37=08395 | 38=08396 | 39=08397 | 40=08398 | 41=08399 | 42=08400 | 43=08401 | 44=08402 | 45=08403 | 46=08404 | 47=08405 | 48=08406 | 49=08407 | 50=08408 | 51=08409 | 52=08410 | 53=08411 | 54=08412 | 55=08413 | 56=00000 | #default = 0 }}/images/index.html?seite={{#switch: 3 | 1={{ #expr: 509 + 16 }} | 2={{ #expr: 509 + 2 }} | 3={{ #expr: 509 + 2 }} | 4={{ #expr: 509 + 2 }} | 5={{ #expr: 509 + 2 }} | 6={{ #expr: 509 + 2 }} | 7={{ #expr: 509 + 2 }} | 8={{ #expr: 509 + 2 }} | 9={{#switch: 509 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 509 < 449 | {{ #expr: 509 + 2 }} | {{ #expr: 509 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 509 + 2 }} | 11={{ #expr: 509 + 2 }} | 12={{ #expr: 509 + 2 }} | 13={{ #expr: 509 + 2 }} | 14={{ #expr: 509 + 2 }} | 15={{ #expr: 509 + 2 }} | 16={{ #expr: 509 + 2 }} | 17={{ #expr: 509 + 2 }} | 18={{ #expr: 509 + 2 }} | 19={{ #expr: 509 + 2 }} | 20={{ #expr: 509 + 2 }} | 21={{ #expr: 509 + 2 }} | 22={{ #expr: 509 + 2 }} | 23={{ #expr: 509 + 2 }} | 24={{ #expr: 509 + 2 }} | 25={{ #expr: 509 + 2 }} | 26={{ #expr: 509 + 2 }} | 27={{ #expr: 509 + 2 }} | 28={{ #expr: 509 + 2 }} | 29={{ #expr: 509 + 2 }} | 30={{ #expr: 509 + 2 }} | 31={{ #expr: 509 + 2 }} | 32={{ #expr: 509 + 2 }} | 33={{ #expr: 509 + 2 }} | 34={{ #expr: 509 + 2 }} | 35={{ #expr: 509 + 2 }} | 36={{ #expr: 509 + 2 }} | 37={{ #expr: 509 + 2 }} | 38={{ #expr: 509 + 2 }} | 39={{ #expr: 509 + 2 }} | 40={{ #expr: 509 + 2 }} | 41={{ #expr: 509 + 2 }} | 42={{ #expr: 509 + 2 }} | 43={{ #expr: 509 + 2 }} | 44={{ #expr: 509 + 2 }} | 45={{ #expr: 509 + 6 }} | 46={{ #expr: 509 + 2 }} | 47={{ #expr: 509 + 2 }} | 48={{ #expr: 509 + 2 }} | 49={{ #expr: 509 + 2 }} | 50={{ #expr: 509 + 2 }} | 51={{ #expr: 509 + 2 }} | 52={{ #expr: 509 + 2 }} | 53={{ #expr: 509 + 2 }} | 54={{ #expr: 509 + 2 }} | 55={{ #expr: 509 + 3 }} | 56=509 | #default = 509 }} {{ #if:Hans von Bühel|Hans von Bühel|Hans von Bühel }}] }} }}{{#ifeq:Vorlage:Str rightc|.||.}} In: Allgemeine Deutsche Biographie (ADB). Band 3, Duncker & Humblot, Leipzig {{#switch: 3 | 1=1875 | 2=1875 | 3=1876 | 4=1876 | 5=1877 | 6=1877 | 7=1877 | 8=1878 | 9=1879 | 10=1879 | 11=1880 | 12=1880 | 13=1881 | 14=1881 | 15=1882 | 16=1882 | 17=1883 | 18=1883 | 19=1884 | 20=1884 | 21=1885 | 22=1885 | 23=1886 | 24=1887 | 25=1887 | 26=1888 | 27=1888 | 28=1889 | 29=1889 | 30=1890 | 31=1890 | 32=1891 | 33=1891 | 34=1892 | 35=1893 | 36=1893 | 37=1894 | 38=1894 | 39=1895 | 40=1896 | 41=1896 | 42=1897 | 43=1898 | 44=1898 | 45=1900 | 46=1902 | 47=1903 | 48=1904 | 49=1904 | 50=1905 | 51=1906 | 52=1906 | 53=1907 | 54=1908 | 55=1910 | 56=1912 | #default = Vorlage:ADB – bitte Band und Seitenzahlen korrekt angeben{{#ifeq:0|0|}} }}, S. 509{{ #if: | {{ #ifexpr: {{#switch: 3 | 1={{ #expr: 509 + 16 }} | 2={{ #expr: 509 + 2 }} | 3={{ #expr: 509 + 2 }} | 4={{ #expr: 509 + 2 }} | 5={{ #expr: 509 + 2 }} | 6={{ #expr: 509 + 2 }} | 7={{ #expr: 509 + 2 }} | 8={{ #expr: 509 + 2 }} | 9={{#switch: 509 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 509 < 449 | {{ #expr: 509 + 2 }} | {{ #expr: 509 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 509 + 2 }} | 11={{ #expr: 509 + 2 }} | 12={{ #expr: 509 + 2 }} | 13={{ #expr: 509 + 2 }} | 14={{ #expr: 509 + 2 }} | 15={{ #expr: 509 + 2 }} | 16={{ #expr: 509 + 2 }} | 17={{ #expr: 509 + 2 }} | 18={{ #expr: 509 + 2 }} | 19={{ #expr: 509 + 2 }} | 20={{ #expr: 509 + 2 }} | 21={{ #expr: 509 + 2 }} | 22={{ #expr: 509 + 2 }} | 23={{ #expr: 509 + 2 }} | 24={{ #expr: 509 + 2 }} | 25={{ #expr: 509 + 2 }} | 26={{ #expr: 509 + 2 }} | 27={{ #expr: 509 + 2 }} | 28={{ #expr: 509 + 2 }} | 29={{ #expr: 509 + 2 }} | 30={{ #expr: 509 + 2 }} | 31={{ #expr: 509 + 2 }} | 32={{ #expr: 509 + 2 }} | 33={{ #expr: 509 + 2 }} | 34={{ #expr: 509 + 2 }} | 35={{ #expr: 509 + 2 }} | 36={{ #expr: 509 + 2 }} | 37={{ #expr: 509 + 2 }} | 38={{ #expr: 509 + 2 }} | 39={{ #expr: 509 + 2 }} | 40={{ #expr: 509 + 2 }} | 41={{ #expr: 509 + 2 }} | 42={{ #expr: 509 + 2 }} | 43={{ #expr: 509 + 2 }} | 44={{ #expr: 509 + 2 }} | 45={{ #expr: 509 + 6 }} | 46={{ #expr: 509 + 2 }} | 47={{ #expr: 509 + 2 }} | 48={{ #expr: 509 + 2 }} | 49={{ #expr: 509 + 2 }} | 50={{ #expr: 509 + 2 }} | 51={{ #expr: 509 + 2 }} | 52={{ #expr: 509 + 2 }} | 53={{ #expr: 509 + 2 }} | 54={{ #expr: 509 + 2 }} | 55={{ #expr: 509 + 3 }} | 56=509 | #default = 509 }} != {{#switch: 3 | 1={{ #expr: + 16 }} | 2={{ #expr: + 2 }} | 3={{ #expr: + 2 }} | 4={{ #expr: + 2 }} | 5={{ #expr: + 2 }} | 6={{ #expr: + 2 }} | 7={{ #expr: + 2 }} | 8={{ #expr: + 2 }} | 9={{#switch: | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: < 449 | {{ #expr: + 2 }} | {{ #expr: + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: + 2 }} | 11={{ #expr: + 2 }} | 12={{ #expr: + 2 }} | 13={{ #expr: + 2 }} | 14={{ #expr: + 2 }} | 15={{ #expr: + 2 }} | 16={{ #expr: + 2 }} | 17={{ #expr: + 2 }} | 18={{ #expr: + 2 }} | 19={{ #expr: + 2 }} | 20={{ #expr: + 2 }} | 21={{ #expr: + 2 }} | 22={{ #expr: + 2 }} | 23={{ #expr: + 2 }} | 24={{ #expr: + 2 }} | 25={{ #expr: + 2 }} | 26={{ #expr: + 2 }} | 27={{ #expr: + 2 }} | 28={{ #expr: + 2 }} | 29={{ #expr: + 2 }} | 30={{ #expr: + 2 }} | 31={{ #expr: + 2 }} | 32={{ #expr: + 2 }} | 33={{ #expr: + 2 }} | 34={{ #expr: + 2 }} | 35={{ #expr: + 2 }} | 36={{ #expr: + 2 }} | 37={{ #expr: + 2 }} | 38={{ #expr: + 2 }} | 39={{ #expr: + 2 }} | 40={{ #expr: + 2 }} | 41={{ #expr: + 2 }} | 42={{ #expr: + 2 }} | 43={{ #expr: + 2 }} | 44={{ #expr: + 2 }} | 45={{ #expr: + 6 }} | 46={{ #expr: + 2 }} | 47={{ #expr: + 2 }} | 48={{ #expr: + 2 }} | 49={{ #expr: + 2 }} | 50={{ #expr: + 2 }} | 51={{ #expr: + 2 }} | 52={{ #expr: + 2 }} | 53={{ #expr: + 2 }} | 54={{ #expr: + 2 }} | 55={{ #expr: + 3 }} | 56= | #default = }} |{{ #ifexpr: {{#switch: 3 | 1={{ #expr: + 16 }} | 2={{ #expr: + 2 }} | 3={{ #expr: + 2 }} | 4={{ #expr: + 2 }} | 5={{ #expr: + 2 }} | 6={{ #expr: + 2 }} | 7={{ #expr: + 2 }} | 8={{ #expr: + 2 }} | 9={{#switch: | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: < 449 | {{ #expr: + 2 }} | {{ #expr: + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: + 2 }} | 11={{ #expr: + 2 }} | 12={{ #expr: + 2 }} | 13={{ #expr: + 2 }} | 14={{ #expr: + 2 }} | 15={{ #expr: + 2 }} | 16={{ #expr: + 2 }} | 17={{ #expr: + 2 }} | 18={{ #expr: + 2 }} | 19={{ #expr: + 2 }} | 20={{ #expr: + 2 }} | 21={{ #expr: + 2 }} | 22={{ #expr: + 2 }} | 23={{ #expr: + 2 }} | 24={{ #expr: + 2 }} | 25={{ #expr: + 2 }} | 26={{ #expr: + 2 }} | 27={{ #expr: + 2 }} | 28={{ #expr: + 2 }} | 29={{ #expr: + 2 }} | 30={{ #expr: + 2 }} | 31={{ #expr: + 2 }} | 32={{ #expr: + 2 }} | 33={{ #expr: + 2 }} | 34={{ #expr: + 2 }} | 35={{ #expr: + 2 }} | 36={{ #expr: + 2 }} | 37={{ #expr: + 2 }} | 38={{ #expr: + 2 }} | 39={{ #expr: + 2 }} | 40={{ #expr: + 2 }} | 41={{ #expr: + 2 }} | 42={{ #expr: + 2 }} | 43={{ #expr: + 2 }} | 44={{ #expr: + 2 }} | 45={{ #expr: + 6 }} | 46={{ #expr: + 2 }} | 47={{ #expr: + 2 }} | 48={{ #expr: + 2 }} | 49={{ #expr: + 2 }} | 50={{ #expr: + 2 }} | 51={{ #expr: + 2 }} | 52={{ #expr: + 2 }} | 53={{ #expr: + 2 }} | 54={{ #expr: + 2 }} | 55={{ #expr: + 3 }} | 56= | #default = }} = {{ #expr: {{#switch: 3 | 1={{ #expr: 509 + 16 }} | 2={{ #expr: 509 + 2 }} | 3={{ #expr: 509 + 2 }} | 4={{ #expr: 509 + 2 }} | 5={{ #expr: 509 + 2 }} | 6={{ #expr: 509 + 2 }} | 7={{ #expr: 509 + 2 }} | 8={{ #expr: 509 + 2 }} | 9={{#switch: 509 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 509 < 449 | {{ #expr: 509 + 2 }} | {{ #expr: 509 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 509 + 2 }} | 11={{ #expr: 509 + 2 }} | 12={{ #expr: 509 + 2 }} | 13={{ #expr: 509 + 2 }} | 14={{ #expr: 509 + 2 }} | 15={{ #expr: 509 + 2 }} | 16={{ #expr: 509 + 2 }} | 17={{ #expr: 509 + 2 }} | 18={{ #expr: 509 + 2 }} | 19={{ #expr: 509 + 2 }} | 20={{ #expr: 509 + 2 }} | 21={{ #expr: 509 + 2 }} | 22={{ #expr: 509 + 2 }} | 23={{ #expr: 509 + 2 }} | 24={{ #expr: 509 + 2 }} | 25={{ #expr: 509 + 2 }} | 26={{ #expr: 509 + 2 }} | 27={{ #expr: 509 + 2 }} | 28={{ #expr: 509 + 2 }} | 29={{ #expr: 509 + 2 }} | 30={{ #expr: 509 + 2 }} | 31={{ #expr: 509 + 2 }} | 32={{ #expr: 509 + 2 }} | 33={{ #expr: 509 + 2 }} | 34={{ #expr: 509 + 2 }} | 35={{ #expr: 509 + 2 }} | 36={{ #expr: 509 + 2 }} | 37={{ #expr: 509 + 2 }} | 38={{ #expr: 509 + 2 }} | 39={{ #expr: 509 + 2 }} | 40={{ #expr: 509 + 2 }} | 41={{ #expr: 509 + 2 }} | 42={{ #expr: 509 + 2 }} | 43={{ #expr: 509 + 2 }} | 44={{ #expr: 509 + 2 }} | 45={{ #expr: 509 + 6 }} | 46={{ #expr: 509 + 2 }} | 47={{ #expr: 509 + 2 }} | 48={{ #expr: 509 + 2 }} | 49={{ #expr: 509 + 2 }} | 50={{ #expr: 509 + 2 }} | 51={{ #expr: 509 + 2 }} | 52={{ #expr: 509 + 2 }} | 53={{ #expr: 509 + 2 }} | 54={{ #expr: 509 + 2 }} | 55={{ #expr: 509 + 3 }} | 56=509 | #default = 509 }} + 1 }} | f|–}}|}} |}}{{#if: | ({{{7}}})}}.{{ #if:ADB:Hans von Bühel||{{#ifeq:0|0|}}}}

  • {{#invoke:Vorlage:Literatur|f}}{{#ifeq: 0 | 0
   | {{#if: 624
       |
       | Vorlage:NDB – bitte Seitenzahl(en) angeben
     }}{{#if: 119011697
         | {{#if: {{#invoke:URIutil|isDNBvalid|119011697}}
             | {{#if: 
                 | Vorlage:NDB – Wenn GND dann kein SFZ angeben
               }}
             | Vorlage:NDB – GND unzulässig
           }}
         | {{#if: 
             | {{#if: 
                 | {{#ifeq: 1000346 | 4526413
                     |
                     | Vorlage:NDB7= ist obsolet, jetzt SFZ=
                   }}
               }}
             | {{#ifeq:  | 1
                 | 
                 | 
               }}
           }}
     }}{{#if: 
         | {{#ifeq: 1000346 | 11376103
             |
             | Vorlage:NDBWerktitel= war ein Irrtum, jetzt Werkliste=
           }}
       }}

}}{{#if:

   | {{#if: 
       |
       | 
     }}

}}

Weblinks

Einzelnachweise

<references/>

{{#ifeq: p | p | | {{#if: 11901169750026305 | |

}} }}{{#ifeq:||{{#if: | [[Kategorie:Wikipedia:GND fehlt {{#invoke:Str|left|{{{GNDCheck}}}|7}}]] }}{{#if: | {{#if: | | }} }} }}{{#if: | {{#ifeq: 0 | 2 | | }} }}{{#if: | {{#ifeq: 0 | 2 | | }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: 119011697 | | {{#if: {{#statements:P227}} | | }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: 119011697 | {{#if: {{#invoke:Wikidata|pageId}} | {{#if: {{#statements:P227}} | | }} }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: | | {{#if: {{#statements:P244}} | | }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: | {{#if: {{#invoke:Wikidata|pageId}} | {{#if: {{#statements:P244}} | | }} }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: 50026305 | | {{#if: {{#statements:P214}} | | }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: 50026305 | {{#if: {{#invoke:Wikidata|pageId}} | {{#if: {{#statements:P214}} | | }} }} }} }}Vorlage:Wikidata-Registrierung

{{#if: Hans von Bühel | {{#if: Hans der Büheler | {{#if: deutscher Dichter | {{#if: um 1370 | {{#if: | {{#if: zwischen 1429 und 1444 | {{#if: |

Vorlage:Wikidata-Registrierung