Zum Inhalt springen

Haldan Keffer Hartline

aus Wikipedia, der freien Enzyklopädie
Datei:HKHartline.png
Haldan Keffer Hartline

Haldan Keffer Hartline (* 22. Dezember 1903 in Bloomsburg, Pennsylvania, USA; † 17. März 1983 in Fallston, Maryland, USA) war ein US-amerikanischer Mediziner, Physiologe, Biochemiker, Biophysiker und Nobelpreisträger.

Hartline untersuchte die Einzelleistungen der Netzhautzellen des Auges. Er lieferte wesentliche Arbeiten über den Stoffwechsel von Nervenzellen.

Leben

1923 schloss Hartline das Lafayette College als Bachelor of Science ab. 1927 wurde er an der Johns Hopkins School of Medicine zum Doktor der Medizin promoviert und studierte an der Johns Hopkins University als Stipendiat anschließend zwei Jahre Physik und Mathematik. Ab Frühjahr 1931 war er Dozent an der Johnson Foundation for Medical Physics der University of Pennsylvania.

1948 wurde Hartline in die National Academy of Sciences, 1952 in die American Philosophical Society<ref>{{#if:|{{#iferror: {{#iferror:{{#invoke:Vorlage:FormatDate|Execute}}|}}| |}}}}{{#if:|{{{autor}}}: }}{{#if:|{{#if:Member History: Haldan Keffer Hartline|[{{#invoke:Vorlage:Internetquelle|archivURL|1={{#invoke:URLutil|getNormalized|1={{{archiv-url}}}}}}} {{#invoke:Vorlage:Internetquelle|TitelFormat|titel=Member History: Haldan Keffer Hartline}}]{{#if:| ({{{format}}})}}{{#if:| {{{titelerg}}}{{#invoke:Vorlage:Internetquelle|Endpunkt|titel={{{titelerg}}}}}}}}}|{{#if:https://search.amphilsoc.org/memhist/search?creator=Haldan+Keffer+Hartline&title=&subject=&subdiv=&mem=&year=&year-max=&dead=&keyword=&smode=advanced%7C{{#if:{{#invoke:TemplUtl%7Cfaculty%7C}}%7C{{#invoke:Vorlage:Internetquelle%7CTitelFormat%7Ctitel={{#invoke:WLink%7CgetEscapedTitle%7C1=Member History: Haldan Keffer Hartline}}}}|[{{#invoke:URLutil|getNormalized|1=https://search.amphilsoc.org/memhist/search?creator=Haldan+Keffer+Hartline&title=&subject=&subdiv=&mem=&year=&year-max=&dead=&keyword=&smode=advanced}} {{#invoke:Vorlage:Internetquelle|TitelFormat|titel={{#invoke:WLink|getEscapedTitle|1=Member History: Haldan Keffer Hartline}}}}]}}{{#if:| ({{{format}}}{{#if:American Philosophical Society{{#if: 2018-09-23 | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}||1}}}}

          | )
          | {{#if:{{#ifeq:de|de||{{#if:|1}}}}| ; 
              | )}}}}}}{{#if:| {{{titelerg}}}{{#invoke:Vorlage:Internetquelle|Endpunkt|titel={{{titelerg}}}}}}}}}}}{{#if:https://search.amphilsoc.org/memhist/search?creator=Haldan+Keffer+Hartline&title=&subject=&subdiv=&mem=&year=&year-max=&dead=&keyword=&smode=advanced%7C{{#if:{{#invoke:URLutil%7CisResourceURL%7C1=https://search.amphilsoc.org/memhist/search?creator=Haldan+Keffer+Hartline&title=&subject=&subdiv=&mem=&year=&year-max=&dead=&keyword=&smode=advanced}}%7C%7C}}}}{{#if:Member History: Haldan Keffer Hartline|{{#if:{{#invoke:WLink|isValidLinktext|1=Member History: Haldan Keffer Hartline|lines=0}}||}}}}{{#if: | In: {{#invoke:Vorlage:Internetquelle|TitelFormat|titel={{{werk}}}}}}}{{#if: American Philosophical Society| American Philosophical Society{{#if: |,|{{#if: 2018-09-23 | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}|;|,}}}}}}}}{{#if: | {{#if:{{#invoke:DateTime|format|{{{datum}}}|noerror=1}}
            |{{#invoke:DateTime|format|{{{datum}}}|T._Monat JJJJ}}
            |{{#invoke:TemplUtl|failure|1=Fehler bei Vorlage:Internetquelle, datum={{{datum}}}|class=Zitationswartung}} }}{{#if: |,|{{#if: 2018-09-23 | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}|;|,}}}}}}}}{{#if: | S. {{{seiten}}}{{#if: |,|{{#if: 2018-09-23 | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}|;|,}}}}}}}}{{#if: {{#invoke:TemplUtl|faculty|}}| {{#if:American Philosophical Society|{{#if:|archiviert|ehemals}}|{{#if:|Archiviert|Ehemals}}}} {{#if:|vom|im}} Vorlage:Referrer{{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}| (nicht mehr online verfügbar)}}{{#if: | am {{#iferror: {{#iferror:{{#invoke:Vorlage:FormatDate|Execute}}|}}|{{{archiv-datum}}}{{#if:373088||(?)}}}}}}{{#if: 2018-09-23|;}}}}{{#if: 2018-09-23| {{#if:American Philosophical Society{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}|abgerufen|Abgerufen}} {{#switch: {{#invoke:Str|len| {{#invoke:DateTime|format| 2018-09-23 |ISO|noerror=1}} }}
       |4=im Jahr
       |7=im
       |10=am
       |#default={{#invoke:TemplUtl|failure|1=Fehler bei Vorlage:Internetquelle, abruf=2018-09-23|class=Zitationswartung}} }} {{#invoke:DateTime|format|2018-09-23|T._Monat JJJJ}}
    | {{#invoke:TemplUtl|failure|1=Vorlage:Internetquelle | abruf=2026-MM-TT ist Pflichtparameter}} }}{{#if:{{#ifeq:de|de||{{#if:|1}}}}|{{#if:American Philosophical Society{{#if: 2018-09-23 | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}||1}}}}
       |  (
       | {{#if: | |  (}}
       }}{{#ifeq:{{#if:de|de|de}}|de||
          {{#invoke:Multilingual|format|{{{sprache}}}|slang=!|split=[%s,]+|shift=m|separator=, }}}}{{#if: |{{#ifeq:{{#if:de|de|de}}|de||, }}{{{kommentar}}}}})}}{{#if: {{#if: 2018-09-23 | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}||1}} }}|{{#if: |: {{
 #if: 
 | {{
     #ifeq: {{#if:{{#if: {{#invoke:templutl|faculty|}}|de-ch|de}}|{{#if: {{#invoke:templutl|faculty|}}|de-ch|de}}|de}} | de
     | Vorlage:Str trim
     | {{#invoke:Vorlage:lang|flat}}
     }}
 | {{#ifeq: {{#if:{{#if: {{#invoke:templutl|faculty|}}|de-ch|de}}|{{#if: {{#invoke:templutl|faculty|}}|de-ch|de}}|de}} | de
     | „Vorlage:Str trim“
     | {{#invoke:Text|quote
         |1={{#if: 
              | {{#invoke:Vorlage:lang|flat}}
              | {{#invoke:Vorlage:lang|flat}} }}
         |2={{#if: {{#invoke:TemplUtl|faculty|}}|de-CH|de}}
         |3=1}} }}

}}{{#if:

   |  (<templatestyles src="Person/styles.css" />{{#if:  | :  }}{{#if:  | , deutsch: „“ }})
   | {{#if: 
       |  ({{#if:  | , deutsch: „“ }})
       | {{#if:  |  (deutsch: „“) }}
 }}

}}{{#if: {{{zitat}}}

   | {{#if: 
       | {{#if: {{{zitat}}}
           | Vorlage:": Text= und 1= gleichzeitig, bzw. Pipe zu viel }} }}
   | Vorlage:": Text= fehlt }}{{#if:  | {{#if: {{#invoke:Text|unstrip|{{{ref}}}}}
             | Vorlage:": Ungültiger Wert: ref=
             | {{{ref}}} }}

}}|.{{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}|{{#if:||{{#ifeq: | JaKeinHinweis |{{#switch:

   |0|=Vorlage:Toter Link/Core{{#if: https://search.amphilsoc.org/memhist/search?creator=Haldan+Keffer+Hartline&title=&subject=&subdiv=&mem=&year=&year-max=&dead=&keyword=&smode=advanced
       | {{#if:  | [1] }} (Seite {{#switch:|no|0|=|dauerhaft }}nicht mehr abrufbar{{#if:  | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format||F Y}} }}. Suche im Internet Archive ){{#if: 
           | {{#if: deadurlausgeblendet | | Vorlage:Toter Link/archivebot }}
         }}
       |   (Seite {{#switch:|no|0|=|#default=dauerhaft }}nicht mehr abrufbar{{#if:  | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format||F Y}} }}.)
     }}{{#switch: 
         |no|0|=
         |#default={{#if:  ||  }}
    }}{{#invoke:TemplatePar|check
         |opt      = inline= url= text= datum= date= archivebot= bot= botlauf= fix-attempted= checked=
         |cat      = Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Toter Link
         |errNS    = 0
         |template = Vorlage:Toter Link
         |format   = 
         |preview  = 1
    }}{{#if: https://search.amphilsoc.org/memhist/search?creator=Haldan+Keffer+Hartline&title=&subject=&subdiv=&mem=&year=&year-max=&dead=&keyword=&smode=advanced
      | {{#if:{{#invoke:URLutil|isWebURL|https://search.amphilsoc.org/memhist/search?creator=Haldan+Keffer+Hartline&title=&subject=&subdiv=&mem=&year=&year-max=&dead=&keyword=&smode=advanced}}
          || {{#if:  ||  }} 
        }}
      | {{#if: 
           | {{#if:  ||  }}
           | {{#if:  ||  }}
        }}
    }}{{#if: 
       | {{#if:{{#invoke:DateTime|format||F Y|noerror=1}}
             || {{#if:  ||  }} 
         }}
    }}{{#switch: deadurl
         |checked|deadurl|= 
         |#default=  {{#if:  ||  }}
    }}|#default= https://wiki-de.moshellshocker.dns64.de/index.php?title=Wikipedia:Defekte_Weblinks&dwl=https://search.amphilsoc.org/memhist/search?creator=Haldan+Keffer+Hartline&title=&subject=&subdiv=&mem=&year=&year-max=&dead=&keyword=&smode=advanced Die nachstehende Seite ist {{#switch:|no|0|=|dauerhaft }}nicht mehr abrufbar]{{#if:  | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format||F Y}} }}. (Suche im Internet Archive. )  {{#if: 
            | {{#if: deadurlausgeblendet | | Vorlage:Toter Link/archivebot }}
         }}Vorlage:Toter Link/Core{{#switch: 
          |no|0|=
          |#default= {{#if:  ||  }}
        }}{{#invoke:TemplatePar|check
         |all      = inline= url=
         |opt      = datum= date= archivebot= bot= botlauf= fix-attempted= checked=
         |cat      = Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Toter Link
         |errNS    = 0
         |template = Vorlage:Toter Link
         |format   = 
         |preview  = 1
       }}{{#if: https://search.amphilsoc.org/memhist/search?creator=Haldan+Keffer+Hartline&title=&subject=&subdiv=&mem=&year=&year-max=&dead=&keyword=&smode=advanced
       | {{#if:{{#invoke:URLutil|isWebURL|https://search.amphilsoc.org/memhist/search?creator=Haldan+Keffer+Hartline&title=&subject=&subdiv=&mem=&year=&year-max=&dead=&keyword=&smode=advanced}}
          || {{#if:  ||  }} 
        }}
    }}{{#if: 
         | {{#if:{{#invoke:DateTime|format||F Y|noerror=1}}
             || {{#if:  ||  }} 
           }}
    }}{{#switch: deadurl
         |checked|deadurl|= 
         |#default=  {{#if:  ||  }}
    }}[https://search.amphilsoc.org/memhist/search?creator=Haldan+Keffer+Hartline&title=&subject=&subdiv=&mem=&year=&year-max=&dead=&keyword=&smode=advanced }}|{{#switch: 
   |0|=Vorlage:Toter Link/Core{{#if: https://search.amphilsoc.org/memhist/search?creator=Haldan+Keffer+Hartline&title=&subject=&subdiv=&mem=&year=&year-max=&dead=&keyword=&smode=advanced
       | {{#if:  | [2] }} (Seite {{#switch:|no|0|=|dauerhaft }}nicht mehr abrufbar{{#if:  | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format||F Y}} }}. Suche im Internet Archive ){{#if: 
           | {{#if:  | | Vorlage:Toter Link/archivebot }}
         }}
       |   (Seite {{#switch:|no|0|=|#default=dauerhaft }}nicht mehr abrufbar{{#if:  | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format||F Y}} }}.)
     }}{{#switch: 
         |no|0|=
         |#default={{#if:  ||  }}
    }}{{#invoke:TemplatePar|check
         |opt      = inline= url= text= datum= date= archivebot= bot= botlauf= fix-attempted= checked=
         |cat      = Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Toter Link
         |errNS    = 0
         |template = Vorlage:Toter Link
         |format   = 
         |preview  = 1
    }}{{#if: https://search.amphilsoc.org/memhist/search?creator=Haldan+Keffer+Hartline&title=&subject=&subdiv=&mem=&year=&year-max=&dead=&keyword=&smode=advanced
      | {{#if:{{#invoke:URLutil|isWebURL|https://search.amphilsoc.org/memhist/search?creator=Haldan+Keffer+Hartline&title=&subject=&subdiv=&mem=&year=&year-max=&dead=&keyword=&smode=advanced}}
          || {{#if:  ||  }} 
        }}
      | {{#if: 
           | {{#if:  ||  }}
           | {{#if:  ||  }}
        }}
    }}{{#if: 
       | {{#if:{{#invoke:DateTime|format||F Y|noerror=1}}
             || {{#if:  ||  }} 
         }}
    }}{{#switch: 
         |checked|deadurl|= 
         |#default=  {{#if:  ||  }}
    }}|#default= https://wiki-de.moshellshocker.dns64.de/index.php?title=Wikipedia:Defekte_Weblinks&dwl=https://search.amphilsoc.org/memhist/search?creator=Haldan+Keffer+Hartline&title=&subject=&subdiv=&mem=&year=&year-max=&dead=&keyword=&smode=advanced Die nachstehende Seite ist {{#switch:|no|0|=|dauerhaft }}nicht mehr abrufbar]{{#if:  | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format||F Y}} }}. (Suche im Internet Archive. )  {{#if: 
            | {{#if:  | | Vorlage:Toter Link/archivebot }}
         }}Vorlage:Toter Link/Core{{#switch: 
          |no|0|=
          |#default= {{#if:  ||  }}
        }}{{#invoke:TemplatePar|check
         |all      = inline= url=
         |opt      = datum= date= archivebot= bot= botlauf= fix-attempted= checked=
         |cat      = Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Toter Link
         |errNS    = 0
         |template = Vorlage:Toter Link
         |format   = 
         |preview  = 1
       }}{{#if: https://search.amphilsoc.org/memhist/search?creator=Haldan+Keffer+Hartline&title=&subject=&subdiv=&mem=&year=&year-max=&dead=&keyword=&smode=advanced
       | {{#if:{{#invoke:URLutil|isWebURL|https://search.amphilsoc.org/memhist/search?creator=Haldan+Keffer+Hartline&title=&subject=&subdiv=&mem=&year=&year-max=&dead=&keyword=&smode=advanced}}
          || {{#if:  ||  }} 
        }}
    }}{{#if: 
         | {{#if:{{#invoke:DateTime|format||F Y|noerror=1}}
             || {{#if:  ||  }} 
           }}
    }}{{#switch: 
         |checked|deadurl|= 
         |#default=  {{#if:  ||  }}
    }}[https://search.amphilsoc.org/memhist/search?creator=Haldan+Keffer+Hartline&title=&subject=&subdiv=&mem=&year=&year-max=&dead=&keyword=&smode=advanced }} }}}}}}}}}}{{#if:|
        {{#invoke:Vorlage:Internetquelle|archivBot|stamp={{{archiv-bot}}}|text={{#if:|Vorlage:Webarchiv/archiv-bot}}

}}}}{{#invoke:TemplatePar|check |all= url= titel= |opt= autor= hrsg= format= sprache= titelerg= werk= seiten= datum= abruf= zugriff= abruf-verborgen= archiv-url= archiv-datum= archiv-bot= kommentar= zitat= AT= CH= offline= |cat= {{#ifeq: 0 | 0 | Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Internetquelle}} |template= Vorlage:Internetquelle |format=0 |preview=1 }}</ref> und 1957 in die American Academy of Arts and Sciences gewählt. 1967 erhielt er zusammen mit Ragnar Granit und George Wald den Nobelpreis für Physiologie oder Medizin „für ihre Entdeckung auf dem Gebiet der primären physiologischen und chemischen Sehvorgänge im Auge“.

Schriften

  • Studies on Exication and Inhibition in the Retina. New York 1974.

Literatur

  • Uwe Böhm: Hartline, Haldan Keffer. In: Werner E. Gerabek, Bernhard D. Haage, Gundolf Keil, Wolfgang Wegner (Hrsg.): Enzyklopädie Medizingeschichte. De Gruyter, Berlin/New York 2005, ISBN 3-11-015714-4, S. 536.

Weblinks

[{{canonicalurl:Commons:Category:{{#if:|{{{1}}}|Haldan Keffer Hartline}}|uselang=de}} Commons: {{#if:|{{{2}}}|{{#if:|{{{1}}}|{{#invoke:WLink|getArticleBase}}}}}}]{{#switch:1

|X|x= |0|-= |S|s= – Sammlung von Bildern |1|= – Sammlung von Bildern{{#if:

    | {{#switch: {{#invoke:TemplUtl|faculty|1}}/{{#invoke:TemplUtl|faculty|1}}
        |1/=  und Videos
        |1/1=, Videos und Audiodateien
        |/1=  und Audiodateien}}
    | , Videos und Audiodateien
  }}

|#default= – }}{{#if:

   | {{#ifeq: {{#invoke:Str|left||9}} 
       | category: 
| FEHLER: Ohne Category: angeben!}}}}

Vorlage:Wikidata-Registrierung

Einzelnachweise

<references />

Vorlage:Navigationsleiste Träger des Nobelpreises in Medizin

{{#ifeq: p | p | | {{#if: 1024218570n/88/884468004708 | |

}} }}{{#ifeq:||{{#if: | [[Kategorie:Wikipedia:GND fehlt {{#invoke:Str|left|{{{GNDCheck}}}|7}}]] }}{{#if: | {{#if: | | }} }} }}{{#if: | {{#ifeq: 0 | 2 | | }} }}{{#if: | {{#ifeq: 0 | 2 | | }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: 1024218570 | | {{#if: {{#statements:P227}} | | }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: 1024218570 | {{#if: {{#invoke:Wikidata|pageId}} | {{#if: {{#statements:P227}} | | }} }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: n/88/8844 | | {{#if: {{#statements:P244}} | | }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: n/88/8844 | {{#if: {{#invoke:Wikidata|pageId}} | {{#if: {{#statements:P244}} | | }} }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: 68004708 | | {{#if: {{#statements:P214}} | | }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: 68004708 | {{#if: {{#invoke:Wikidata|pageId}} | {{#if: {{#statements:P214}} | | }} }} }} }}Vorlage:Wikidata-Registrierung

{{#if: Hartline, Haldan Keffer | {{#if: Hartline, H. Keffer; Keffer, H. | {{#if: US-amerikanischer Physiologe | {{#if: 22. Dezember 1903 | {{#if: Bloomsburg, Pennsylvania, USA | {{#if: 17. März 1983 | {{#if: Fallston, Maryland, USA |

Vorlage:Wikidata-Registrierung