Zum Inhalt springen

Erster Heiliger Krieg

aus Wikipedia, der freien Enzyklopädie
{{#if: | {{#if: | {{#if: | {{#if: | {{#if: | {{#if: | {{#if:Amphiktyonie, Athen, SikyonKrisa | {{#if: |
{{#if:Erster Heiliger Krieg|Erster Heiliger Krieg|Erster Heiliger Krieg}}
Teil von:

}}

{{#if:|[[Datei:|alt=|{{#if: |{{{BILDBREITE}}}|300px}}|{{#if: |}}]]|{{{BILDFREI}}}}}

}}

Datum bis {{{DATUMBIS}}}}}
Ort {{Coordinate{{#ifeq:|y|Simple|Complex}}|NS=|EW=|type=event|region=|globe=|dim=5000|elevation=|pop=|lw=|name={{#invoke:Coordinates/kml|kmlTitle|1={{#if: Erster Heiliger Krieg|Erster Heiliger Krieg|Erster Heiliger Krieg}}}}|article={{#if: text=DMS|sortkey=|tooltip=|tooltipformat=|map=|mapsize=|maplevel=|maptype=|maplabel=|maplayer=|mapcaption=}}{{#if:|{{#switch:5 1 = Gradzahl-Fehler: {{#iferror:{{{1}}} NS: {{{1}}}
}} {{#iferror:
EW:
}}{{#switch:0
6|14=
}}
2 = nicht im Bereich von {{{1}}}{{#switch:0 6|14=
}}
3 = {{#switch: {{{type}}} state|adm1st|adm2nd|city|isle|airport|mountain|waterbody|forest|landmark= example={{#if: falscher Wert ›example‹ im Artikelnamensraum
 }}
kein Wert falscher Wert ›{{{type}}}‹
 }} in type-Parameter{{#switch:0
6|14=
 }}
}} {{#if: {{{rg}}}
region-Parameter fehlt{{#if: 6
 }}
}} {{#iferror: {{{elevation}}}
{{{elevation}}}{{#switch:0 6|14=
 }}
}} {{#iferror: {{{pop}}}
{{{pop}}}{{#switch:0 6|14=
 }}
}}
, 2:}}{{#if:|, 3:}}{{#if:|, 4:}} {{#if:|usw.}}{{#switch:0 6|14=
}}
8 = Parameter name fehlt in Fließtextkoordinate{{#switch:0 6|14=
}}
10= überflüssige Parameter #default=coordinates error

}}}} }}

Casus Belli {{{CASUS}}}

}}

Ausgang Zerstörung von Krisa und Befreiung von Delphi
Friedensschluss {{{FRIEDENSSCHLUSS}}}

}}

Territoriale Änderungen

}}

Folgen {{{FOLGEN}}}

}}

{{#if:Kleisthenes von Sikyon, Eurylochos, Alkmaion | {{#if: | {{#if: | {{#if: |
3|2}}" style="background: #C3D6EF; color:#202122; text-align:center;" | Konfliktparteien

Amphiktyonie, Athen, Sikyon

Krisa {{#if: |

{{{KONTRAHENT3}}} }}

3|2}}" style="background: #C3D6EF; color:#202122; text-align:center;" | Befehlshaber

Kleisthenes von Sikyon, Eurylochos, Alkmaion

{{#if: |

}} }}

3|2}}" style="background: #C3D6EF; color:#202122; text-align:center;" | Truppenstärke

{{#if: |

}} }}

3|2}}" style="background: #C3D6EF; color:#202122; text-align:center;" | Verluste

{{#if: |

{{#if: |

}} }}

3|2}}" style="text-align:center; {{#if:|border-top:1px dotted #AAAAAA;}}" | {{{ZIVILVERLUSTE}}}

}} }}

}}

{{{NOTIZEN}}}

}}

{{#if: |{{{ÜBERBLICK}}} }}

Der Erste Heilige Krieg gehört zu den Kriegen in der Geschichte des antiken Griechenland, die im Interesse von Delphi von einem großen Teil der amphiktyonischen Staaten gegen solche Gruppen geführt wurde, die in irgendeiner Weise die Interessen des Staates oder des Heiligtums von Delphi verletzt hatten. Er wurde von der Amphiktyonie, Athen und Sikyon gegen die phokische Stadt Krisa geführt und endete um 590 v. Chr. mit deren Zerstörung.

Ursachen

Da der Erste Heilige Krieg, der entweder sechs<ref>Scholion zu Pindar, Hypothesis zu Pythiae.</ref> oder sogar zehn Jahre<ref>Kallisthenes bei Athenaios, Deipnosophistai 13, 560 c.</ref> lang gedauert haben soll, der im 7. Jahrhundert v. Chr. blühenden Stadt Krisa galt, wird er auch Krisaiischer Krieg genannt. Die Krisaier (Einwohner Krisas) beherrschten wichtige Verkehrsrouten, die vom Meer über Amphissa nach Norden und über Delphi nach Osten verliefen.<ref>{{ #if:Friedrich Schober|Friedrich Schober: |}}{{ #if:|{{ #if:Phokis|Phokis|Erster Heiliger Krieg }}.|{{ #if:Phokis|Phokis|Erster Heiliger Krieg }}.}} In: Paulys Realencyclopädie der classischen Altertumswissenschaft (RE). {{#switch: XX,1 | S I | Suppl. I = Supplementband I | S II | Suppl. II = Supplementband II | S III | Suppl. III = Supplementband III | S IV | Suppl. IV = Supplementband IV | S V | Suppl. V = Supplementband V | S VI | Suppl. VI = Supplementband VI | S VII | Suppl. VII = Supplementband VII | S VIII | Suppl. VIII = Supplementband VIII | S IX | Suppl. IX = Supplementband IX | S X | Suppl. X = Supplementband X | S XI | Suppl. XI = Supplementband XI | S XII | Suppl. XII = Supplementband XII | S XIII | Suppl. XIII = Supplementband XIII | S XIV | Suppl. XIV = Supplementband XIV | S XV | Suppl. XV = Supplementband XV | R=Registerband | #default = Band XX,1 }}, Stuttgart {{#switch: XX,1 | I,1=1893 | I,2=1894 | II,1=1895 | II,2=1896 | III,1=1897 | III,2=1899 | IV,1=1900 | IV,2=1901 | V,1=1903 | V,2=1905 | VI,1=1907 | VI,2=1909 | VII,1=1910 | VII,2=1912 | VIII,1=1912 | VIII,2=1913 | IX,1=1914 | IX,2=1916 | X,1=1918 | X,2=1919 | XI,1=1921 | XI,2=1922 | XII,1=1924 | XII,2=1925 | XIII,1=1926 | XIII,2=1927 | XIV,1=1928 | XIV,2=1930 | XV,1=1931 | XV,2=1932 | XVI,1=1933 | XVI,2=1935 | XVII,1=1936 | XVII,2=1937 | XVIII,1=1939 | XVIII,2=1942 | XVIII,3=1949 | XVIII,4=1949 | XIX,1=1937 | XIX,2=1938 | XX,1=1941 | XX,2=1950 | XXI,1=1951 | XXI,2=1952 | XXII,1=1953 | XXII,2=1954 | XXIII,1=1957 | XXIII,2=1959 | XXIV=1963

| I A,1=1914 | I A,2=1920 | II A,1=1921 | II A,2=1923 | III A,1=1927 | III A,2=1929 | IV A,1=1931 | IV A,2=1932 | V A,1=1934 | V A,2=1934 | VI A,1=1936 | VI A,2=1937 | VII A,1=1939 | VII A,2=1948 | VIII A,1=1955 | VIII A,2=1958 | IX A,1=1961 | IX A,2=1967 | X A=1972

| Suppl. I=1903 | Suppl. II=1913 | Suppl. III=1918 | Suppl. IV=1924 | Suppl. V=1931 | Suppl. VI=1935 | Suppl. VII=1940 | Suppl. VIII=1956 | Suppl. IX=1962 | Suppl. X=1965 | Suppl. XI=1968 | Suppl. XII=1970 | Suppl. XIII=1973 | Suppl. XIV=1974 | Suppl. XV=1978

|S I=1903 |S II=1913 |S III=1918 |S IV=1924 |S V=1931 |S VI=1935 |S VII=1940 |S VIII=1956 |S IX=1962 |S X=1965 |S XI=1968 |S XII=1970 |S XIII=1973 |S XIV=1974 |S XV=1978 |R=1980

| #default = 1893ff. }}{{#if:474|, {{#ifeq: XX,1|R|S.|Sp.}} 474{{#if:496|{{#ifexpr:474<>496|{{#ifexpr: 474+1=496| f{{#if:hier: Sp. 481|.}}|–496}}}} |}}|}}{{#if:|, |}}{{#if: hier: Sp. 481| (hier: Sp. 481)}}.{{#invoke:TemplatePar|match |template=Vorlage:RE |cat=Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:RE |format=@@@ |1=1=+ |2=2=N>0 |3=3=n |4=4=* |5=5=* |6=6=* |7=7=* |8=Fundstelle=*}}{{#if:XX,1|{{#switch: XX,1 | I,1 | I,2 | II,1 | II,2 | III,1 | III,2 | IV,1 | IV,2 | V,1 | V,2 | VI,1 | VI,2 | VII,1 | VII,2 | VIII,1 | VIII,2 | IX,1 | IX,2 | X,1 | X,2 | XI,1 | XI,2 | XII,1 | XII,2 | XIII,1 | XIII,2 | XIV,1 | XIV,2 | XV,1 | XV,2 | XVI,1 | XVI,2 | XVII,1 | XVII,2 | XVIII,1 | XVIII,2 | XVIII,3 | XVIII,4 | XIX,1 | XIX,2 | XX,1 | XX,2 | XXI,1 | XXI,2 | XXII,1 | XXII,2 | XXIII,1 | XXIII,2 | XXIV

| I A,1 | I A,2 | II A,1 | II A,2 | III A,1 | III A,2 | IV A,1 | IV A,2 | V A,1 | V A,2 | VI A,1 | VI A,2 | VII A,1 | VII A,2 | VIII A,1 | VIII A,2 | IX A,1 | IX A,2 | X A

| Suppl. I | Suppl. II | Suppl. III | Suppl. IV | Suppl. V | Suppl. VI | Suppl. VII | Suppl. VIII | Suppl. IX | Suppl. X | Suppl. XI | Suppl. XII | Suppl. XIII | Suppl. XIV | Suppl. XV

|S I |S II |S III |S IV |S V |S VI |S VII |S VIII |S IX |S X |S XI |S XII |S XIII |S XIV |S XV |R= | #default = Vorlage:RE: Ungültige Bandnummer. }}|}}</ref> So konnten sie auch Delphi von sich abhängig machen.<ref>Thessalos von Kos, Presbeutikos 6.</ref> Sie forderten von den Pilgern auf dem Weg nach Delphi einen Wegzoll ein.<ref>Strabon, Geographika 9, 9, 4, p. 418; Thessalos, Presbeutikos 7.</ref> Diese Kontrolle des Heiligtums durch Krisa missfiel Athen und Sikyon sehr. Sie verbündeten sich in dieser Angelegenheit mit den Thessalern, die damals die Amphiktyonie leiteten. In der Folge erklärten die Amphiktyonen Krisa den Krieg.<ref>Pindar, Hypothesis zu Pythiae a.</ref> Den Antrag dazu stellte der athenische Staatsmann Solon.<ref>Aristoteles bei Plutarch, Solon 11; Aischines, Orationes 3, 108.</ref> Als Vorwand für die Kriegserklärung dienten eventuell die erhobenen Wegzölle oder die Beschuldigung, dass sich die Krisaier an den Tempelschätzen vergriffen hätten.<ref>Strabon, Geographika 9, p. 418; Pausanias, Beschreibung Griechenlands 10, 37, 5; u. a.</ref>

Verlauf

Die Thessaler unter ihrem Kommandanten Eurylochos hatten die Führung des Krieges inne.<ref>Pindar, Hypothesis zu Pythiae b.</ref> Alkmaion, der aus dem Adelsgeschlecht der Alkmaioniden stammte, führte das Kontingent der Athener an, die sich ebenfalls am Krieg beteiligten.<ref>Plutarch, Solon 11.</ref> Auch der Tyrann Kleisthenes von Sikyon nahm an der militärischen Auseinandersetzung teil. Ihm fiel die Aufgabe zu, mit seiner Flotte den Krisaiern die Zufuhren von der Seeseite her zu blockieren.<ref>Pausanias, Beschreibung Griechenlands 10, 37, 6 und 2, 9, 6; Polyainos, Strategemata 3, 5; Scholion zu Pindar, Nemeae 9, 2.</ref> Eurylochos schlug die Krisaier und verwüstete die in ihrem Territorium gelegenen Dörfer.<ref>Thessalos, Presbeutikos 7.</ref> Auch der Hafen Kirrha wurde eingenommen. Es bedurfte aber einer längeren Belagerung, bis Krisa selbst um 590 v. Chr. von der aus der Amphiktyonie, Athen und Sikyon gebildeten Militärkoalition erstürmt wurde. Antike Autoren überliefern hierzu sagenhafte Details. Als Strategem zur Eroberung der Stadt sollen die Belagerer etwa die Wasserversorgungswege durch Zusatz von Nieswurz vergiftet und so die Krisaier, die durch das Trinken dieses Wassers Durchfall bekamen, kampfunfähig gemacht haben.<ref>Etwas voneinander abweichende Versionen bei Polyainos, Strategemata 3, 5 und 6, 13; Frontinus, Strategemata 3, 7, 6; Pausanias, Beschreibung Griechenlands 10, 37, 7; Thessalos, Presbeutikos 11–20; u. a.</ref> Einer größeren Anzahl von Einwohnern Krisas war es vor der Einnahme ihrer Stadt gelungen, auf die Anhöhen des nahegelegenen Gebirges Kirphis zu entkommen. Dort sollen sie noch sechs Jahre Widerstand geleistet haben.<ref>Pindar, Hypothesis zu Pythiae d.</ref>

Folgen

Krisa wurde nach seiner Erstürmung zerstört, seine Bewohner als Frevler am delphischen Tempel vernichtet, das Territorium der Stadt als dem Apollon heiliges Land deklariert und seine künftige agrarische Nutzung für immer durch Flüche verboten.<ref>{{ #if:Erich Pieske|Erich Pieske: |}}{{ #if:|{{ #if:Krisa und Kirrha|Krisa und Kirrha|Erster Heiliger Krieg }}.|{{ #if:Krisa und Kirrha|Krisa und Kirrha|Erster Heiliger Krieg }}.}} In: Paulys Realencyclopädie der classischen Altertumswissenschaft (RE). {{#switch: XI,2 | S I | Suppl. I = Supplementband I | S II | Suppl. II = Supplementband II | S III | Suppl. III = Supplementband III | S IV | Suppl. IV = Supplementband IV | S V | Suppl. V = Supplementband V | S VI | Suppl. VI = Supplementband VI | S VII | Suppl. VII = Supplementband VII | S VIII | Suppl. VIII = Supplementband VIII | S IX | Suppl. IX = Supplementband IX | S X | Suppl. X = Supplementband X | S XI | Suppl. XI = Supplementband XI | S XII | Suppl. XII = Supplementband XII | S XIII | Suppl. XIII = Supplementband XIII | S XIV | Suppl. XIV = Supplementband XIV | S XV | Suppl. XV = Supplementband XV | R=Registerband | #default = Band XI,2 }}, Stuttgart {{#switch: XI,2 | I,1=1893 | I,2=1894 | II,1=1895 | II,2=1896 | III,1=1897 | III,2=1899 | IV,1=1900 | IV,2=1901 | V,1=1903 | V,2=1905 | VI,1=1907 | VI,2=1909 | VII,1=1910 | VII,2=1912 | VIII,1=1912 | VIII,2=1913 | IX,1=1914 | IX,2=1916 | X,1=1918 | X,2=1919 | XI,1=1921 | XI,2=1922 | XII,1=1924 | XII,2=1925 | XIII,1=1926 | XIII,2=1927 | XIV,1=1928 | XIV,2=1930 | XV,1=1931 | XV,2=1932 | XVI,1=1933 | XVI,2=1935 | XVII,1=1936 | XVII,2=1937 | XVIII,1=1939 | XVIII,2=1942 | XVIII,3=1949 | XVIII,4=1949 | XIX,1=1937 | XIX,2=1938 | XX,1=1941 | XX,2=1950 | XXI,1=1951 | XXI,2=1952 | XXII,1=1953 | XXII,2=1954 | XXIII,1=1957 | XXIII,2=1959 | XXIV=1963

| I A,1=1914 | I A,2=1920 | II A,1=1921 | II A,2=1923 | III A,1=1927 | III A,2=1929 | IV A,1=1931 | IV A,2=1932 | V A,1=1934 | V A,2=1934 | VI A,1=1936 | VI A,2=1937 | VII A,1=1939 | VII A,2=1948 | VIII A,1=1955 | VIII A,2=1958 | IX A,1=1961 | IX A,2=1967 | X A=1972

| Suppl. I=1903 | Suppl. II=1913 | Suppl. III=1918 | Suppl. IV=1924 | Suppl. V=1931 | Suppl. VI=1935 | Suppl. VII=1940 | Suppl. VIII=1956 | Suppl. IX=1962 | Suppl. X=1965 | Suppl. XI=1968 | Suppl. XII=1970 | Suppl. XIII=1973 | Suppl. XIV=1974 | Suppl. XV=1978

|S I=1903 |S II=1913 |S III=1918 |S IV=1924 |S V=1931 |S VI=1935 |S VII=1940 |S VIII=1956 |S IX=1962 |S X=1965 |S XI=1968 |S XII=1970 |S XIII=1973 |S XIV=1974 |S XV=1978 |R=1980

| #default = 1893ff. }}{{#if:1887|, {{#ifeq: XI,2|R|S.|Sp.}} 1887{{#if:1892|{{#ifexpr:1887<>1892|{{#ifexpr: 1887+1=1892| f{{#if:hier: Sp. 1890|.}}|–1892}}}} |}}|}}{{#if:|, |}}{{#if: hier: Sp. 1890| (hier: Sp. 1890)}}.{{#invoke:TemplatePar|match |template=Vorlage:RE |cat=Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:RE |format=@@@ |1=1=+ |2=2=N>0 |3=3=n |4=4=* |5=5=* |6=6=* |7=7=* |8=Fundstelle=*}}{{#if:XI,2|{{#switch: XI,2 | I,1 | I,2 | II,1 | II,2 | III,1 | III,2 | IV,1 | IV,2 | V,1 | V,2 | VI,1 | VI,2 | VII,1 | VII,2 | VIII,1 | VIII,2 | IX,1 | IX,2 | X,1 | X,2 | XI,1 | XI,2 | XII,1 | XII,2 | XIII,1 | XIII,2 | XIV,1 | XIV,2 | XV,1 | XV,2 | XVI,1 | XVI,2 | XVII,1 | XVII,2 | XVIII,1 | XVIII,2 | XVIII,3 | XVIII,4 | XIX,1 | XIX,2 | XX,1 | XX,2 | XXI,1 | XXI,2 | XXII,1 | XXII,2 | XXIII,1 | XXIII,2 | XXIV

| I A,1 | I A,2 | II A,1 | II A,2 | III A,1 | III A,2 | IV A,1 | IV A,2 | V A,1 | V A,2 | VI A,1 | VI A,2 | VII A,1 | VII A,2 | VIII A,1 | VIII A,2 | IX A,1 | IX A,2 | X A

| Suppl. I | Suppl. II | Suppl. III | Suppl. IV | Suppl. V | Suppl. VI | Suppl. VII | Suppl. VIII | Suppl. IX | Suppl. X | Suppl. XI | Suppl. XII | Suppl. XIII | Suppl. XIV | Suppl. XV

|S I |S II |S III |S IV |S V |S VI |S VII |S VIII |S IX |S X |S XI |S XII |S XIII |S XIV |S XV |R= | #default = Vorlage:RE: Ungültige Bandnummer. }}|}}</ref> Auch der Hafen Kirrha wurde angeblich verflucht.<ref>Aischines, Orationes 3, 107.</ref> Rasch wurde der Ort aber neu gegründet und entwickelte sich zum Hafen Delphis.<ref>{{ #if:Friedrich Schober|Friedrich Schober: |}}{{ #if:|{{ #if:Phokis|Phokis|Erster Heiliger Krieg }}.|{{ #if:Phokis|Phokis|Erster Heiliger Krieg }}.}} In: Paulys Realencyclopädie der classischen Altertumswissenschaft (RE). {{#switch: XX,1 | S I | Suppl. I = Supplementband I | S II | Suppl. II = Supplementband II | S III | Suppl. III = Supplementband III | S IV | Suppl. IV = Supplementband IV | S V | Suppl. V = Supplementband V | S VI | Suppl. VI = Supplementband VI | S VII | Suppl. VII = Supplementband VII | S VIII | Suppl. VIII = Supplementband VIII | S IX | Suppl. IX = Supplementband IX | S X | Suppl. X = Supplementband X | S XI | Suppl. XI = Supplementband XI | S XII | Suppl. XII = Supplementband XII | S XIII | Suppl. XIII = Supplementband XIII | S XIV | Suppl. XIV = Supplementband XIV | S XV | Suppl. XV = Supplementband XV | R=Registerband | #default = Band XX,1 }}, Stuttgart {{#switch: XX,1 | I,1=1893 | I,2=1894 | II,1=1895 | II,2=1896 | III,1=1897 | III,2=1899 | IV,1=1900 | IV,2=1901 | V,1=1903 | V,2=1905 | VI,1=1907 | VI,2=1909 | VII,1=1910 | VII,2=1912 | VIII,1=1912 | VIII,2=1913 | IX,1=1914 | IX,2=1916 | X,1=1918 | X,2=1919 | XI,1=1921 | XI,2=1922 | XII,1=1924 | XII,2=1925 | XIII,1=1926 | XIII,2=1927 | XIV,1=1928 | XIV,2=1930 | XV,1=1931 | XV,2=1932 | XVI,1=1933 | XVI,2=1935 | XVII,1=1936 | XVII,2=1937 | XVIII,1=1939 | XVIII,2=1942 | XVIII,3=1949 | XVIII,4=1949 | XIX,1=1937 | XIX,2=1938 | XX,1=1941 | XX,2=1950 | XXI,1=1951 | XXI,2=1952 | XXII,1=1953 | XXII,2=1954 | XXIII,1=1957 | XXIII,2=1959 | XXIV=1963

| I A,1=1914 | I A,2=1920 | II A,1=1921 | II A,2=1923 | III A,1=1927 | III A,2=1929 | IV A,1=1931 | IV A,2=1932 | V A,1=1934 | V A,2=1934 | VI A,1=1936 | VI A,2=1937 | VII A,1=1939 | VII A,2=1948 | VIII A,1=1955 | VIII A,2=1958 | IX A,1=1961 | IX A,2=1967 | X A=1972

| Suppl. I=1903 | Suppl. II=1913 | Suppl. III=1918 | Suppl. IV=1924 | Suppl. V=1931 | Suppl. VI=1935 | Suppl. VII=1940 | Suppl. VIII=1956 | Suppl. IX=1962 | Suppl. X=1965 | Suppl. XI=1968 | Suppl. XII=1970 | Suppl. XIII=1973 | Suppl. XIV=1974 | Suppl. XV=1978

|S I=1903 |S II=1913 |S III=1918 |S IV=1924 |S V=1931 |S VI=1935 |S VII=1940 |S VIII=1956 |S IX=1962 |S X=1965 |S XI=1968 |S XII=1970 |S XIII=1973 |S XIV=1974 |S XV=1978 |R=1980

| #default = 1893ff. }}{{#if:474|, {{#ifeq: XX,1|R|S.|Sp.}} 474{{#if:496|{{#ifexpr:474<>496|{{#ifexpr: 474+1=496| f{{#if:hier: Sp. 482|.}}|–496}}}} |}}|}}{{#if:|, |}}{{#if: hier: Sp. 482| (hier: Sp. 482)}}.{{#invoke:TemplatePar|match |template=Vorlage:RE |cat=Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:RE |format=@@@ |1=1=+ |2=2=N>0 |3=3=n |4=4=* |5=5=* |6=6=* |7=7=* |8=Fundstelle=*}}{{#if:XX,1|{{#switch: XX,1 | I,1 | I,2 | II,1 | II,2 | III,1 | III,2 | IV,1 | IV,2 | V,1 | V,2 | VI,1 | VI,2 | VII,1 | VII,2 | VIII,1 | VIII,2 | IX,1 | IX,2 | X,1 | X,2 | XI,1 | XI,2 | XII,1 | XII,2 | XIII,1 | XIII,2 | XIV,1 | XIV,2 | XV,1 | XV,2 | XVI,1 | XVI,2 | XVII,1 | XVII,2 | XVIII,1 | XVIII,2 | XVIII,3 | XVIII,4 | XIX,1 | XIX,2 | XX,1 | XX,2 | XXI,1 | XXI,2 | XXII,1 | XXII,2 | XXIII,1 | XXIII,2 | XXIV

| I A,1 | I A,2 | II A,1 | II A,2 | III A,1 | III A,2 | IV A,1 | IV A,2 | V A,1 | V A,2 | VI A,1 | VI A,2 | VII A,1 | VII A,2 | VIII A,1 | VIII A,2 | IX A,1 | IX A,2 | X A

| Suppl. I | Suppl. II | Suppl. III | Suppl. IV | Suppl. V | Suppl. VI | Suppl. VII | Suppl. VIII | Suppl. IX | Suppl. X | Suppl. XI | Suppl. XII | Suppl. XIII | Suppl. XIV | Suppl. XV

|S I |S II |S III |S IV |S V |S VI |S VII |S VIII |S IX |S X |S XI |S XII |S XIII |S XIV |S XV |R= | #default = Vorlage:RE: Ungültige Bandnummer. }}|}}</ref> Zur Erinnerung an den Krieg wurden die Pythischen Spiele gestiftet.<ref>{{ #if:Erich Pieske|Erich Pieske: |}}{{ #if:|{{ #if:Krisa und Kirrha|Krisa und Kirrha|Erster Heiliger Krieg }}.|{{ #if:Krisa und Kirrha|Krisa und Kirrha|Erster Heiliger Krieg }}.}} In: Paulys Realencyclopädie der classischen Altertumswissenschaft (RE). {{#switch: XI,2 | S I | Suppl. I = Supplementband I | S II | Suppl. II = Supplementband II | S III | Suppl. III = Supplementband III | S IV | Suppl. IV = Supplementband IV | S V | Suppl. V = Supplementband V | S VI | Suppl. VI = Supplementband VI | S VII | Suppl. VII = Supplementband VII | S VIII | Suppl. VIII = Supplementband VIII | S IX | Suppl. IX = Supplementband IX | S X | Suppl. X = Supplementband X | S XI | Suppl. XI = Supplementband XI | S XII | Suppl. XII = Supplementband XII | S XIII | Suppl. XIII = Supplementband XIII | S XIV | Suppl. XIV = Supplementband XIV | S XV | Suppl. XV = Supplementband XV | R=Registerband | #default = Band XI,2 }}, Stuttgart {{#switch: XI,2 | I,1=1893 | I,2=1894 | II,1=1895 | II,2=1896 | III,1=1897 | III,2=1899 | IV,1=1900 | IV,2=1901 | V,1=1903 | V,2=1905 | VI,1=1907 | VI,2=1909 | VII,1=1910 | VII,2=1912 | VIII,1=1912 | VIII,2=1913 | IX,1=1914 | IX,2=1916 | X,1=1918 | X,2=1919 | XI,1=1921 | XI,2=1922 | XII,1=1924 | XII,2=1925 | XIII,1=1926 | XIII,2=1927 | XIV,1=1928 | XIV,2=1930 | XV,1=1931 | XV,2=1932 | XVI,1=1933 | XVI,2=1935 | XVII,1=1936 | XVII,2=1937 | XVIII,1=1939 | XVIII,2=1942 | XVIII,3=1949 | XVIII,4=1949 | XIX,1=1937 | XIX,2=1938 | XX,1=1941 | XX,2=1950 | XXI,1=1951 | XXI,2=1952 | XXII,1=1953 | XXII,2=1954 | XXIII,1=1957 | XXIII,2=1959 | XXIV=1963

| I A,1=1914 | I A,2=1920 | II A,1=1921 | II A,2=1923 | III A,1=1927 | III A,2=1929 | IV A,1=1931 | IV A,2=1932 | V A,1=1934 | V A,2=1934 | VI A,1=1936 | VI A,2=1937 | VII A,1=1939 | VII A,2=1948 | VIII A,1=1955 | VIII A,2=1958 | IX A,1=1961 | IX A,2=1967 | X A=1972

| Suppl. I=1903 | Suppl. II=1913 | Suppl. III=1918 | Suppl. IV=1924 | Suppl. V=1931 | Suppl. VI=1935 | Suppl. VII=1940 | Suppl. VIII=1956 | Suppl. IX=1962 | Suppl. X=1965 | Suppl. XI=1968 | Suppl. XII=1970 | Suppl. XIII=1973 | Suppl. XIV=1974 | Suppl. XV=1978

|S I=1903 |S II=1913 |S III=1918 |S IV=1924 |S V=1931 |S VI=1935 |S VII=1940 |S VIII=1956 |S IX=1962 |S X=1965 |S XI=1968 |S XII=1970 |S XIII=1973 |S XIV=1974 |S XV=1978 |R=1980

| #default = 1893ff. }}{{#if:1887|, {{#ifeq: XI,2|R|S.|Sp.}} 1887{{#if:1892|{{#ifexpr:1887<>1892|{{#ifexpr: 1887+1=1892| f{{#if:hier: Sp. 1891|.}}|–1892}}}} |}}|}}{{#if:|, |}}{{#if: hier: Sp. 1891| (hier: Sp. 1891)}}.{{#invoke:TemplatePar|match |template=Vorlage:RE |cat=Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:RE |format=@@@ |1=1=+ |2=2=N>0 |3=3=n |4=4=* |5=5=* |6=6=* |7=7=* |8=Fundstelle=*}}{{#if:XI,2|{{#switch: XI,2 | I,1 | I,2 | II,1 | II,2 | III,1 | III,2 | IV,1 | IV,2 | V,1 | V,2 | VI,1 | VI,2 | VII,1 | VII,2 | VIII,1 | VIII,2 | IX,1 | IX,2 | X,1 | X,2 | XI,1 | XI,2 | XII,1 | XII,2 | XIII,1 | XIII,2 | XIV,1 | XIV,2 | XV,1 | XV,2 | XVI,1 | XVI,2 | XVII,1 | XVII,2 | XVIII,1 | XVIII,2 | XVIII,3 | XVIII,4 | XIX,1 | XIX,2 | XX,1 | XX,2 | XXI,1 | XXI,2 | XXII,1 | XXII,2 | XXIII,1 | XXIII,2 | XXIV

| I A,1 | I A,2 | II A,1 | II A,2 | III A,1 | III A,2 | IV A,1 | IV A,2 | V A,1 | V A,2 | VI A,1 | VI A,2 | VII A,1 | VII A,2 | VIII A,1 | VIII A,2 | IX A,1 | IX A,2 | X A

| Suppl. I | Suppl. II | Suppl. III | Suppl. IV | Suppl. V | Suppl. VI | Suppl. VII | Suppl. VIII | Suppl. IX | Suppl. X | Suppl. XI | Suppl. XII | Suppl. XIII | Suppl. XIV | Suppl. XV

|S I |S II |S III |S IV |S V |S VI |S VII |S VIII |S IX |S X |S XI |S XII |S XIII |S XIV |S XV |R= | #default = Vorlage:RE: Ungültige Bandnummer. }}|}}</ref>

Literatur

  • George Forrest: The First Sacred War. In: Bulletin de correspondance hellénique. Band 80, 1956, S. 33–52 (Online),

Siehe auch

Anmerkungen

<references />