Damona
Damona ist der Name einer keltischen Göttin. Sie ist die Partnerin des Heilgottes Bormo, als solche auch Bormana genannt. Der gallische Name ist vermutlich mit dem altirischen dam („Ochse“, „Kuh“) verwandt. Birkhan nimmt an, dass sie eine Quellnymphe war und nicht in Rinder-, sondern in Hindengestalt verehrt wurde.<ref>Helmut Birkhan: Kelten. Versuch einer Gesamtdarstellung ihrer Kultur. S. 711.</ref> Eine Gleichsetzung Damona-Bormana sieht er eher kritisch.<ref>Helmut Birkhan: Kelten. Versuch einer Gesamtdarstellung ihrer Kultur. S. 619, Anm. 6: „Dass Bormana mit Damona gleichzusetzen sei, wie Holder behauptet (Sp. 491), geht aus den Inschriften nicht hervor, sondern folgt nur, wenn man Bormanus mit Bormo identifiziert.“</ref>
Verehrung
Damona wurde in den Orten Aquae Bormonis (Bourbon-Lancy, Département Saône-et-Loire, römischen Provinz Lugdunensis) im Gebiet der Häduer und Bourbonne-les-Bains (Département Haute-Marne, römische Provinzen Gallia Belgica und Germania superior) im Gebiet der Lingonen verehrt, meist zusammen mit Apollo Bormo oder Borvo, nach dem die Bäderorte mit heißen Heilquellen benannt sind. Eine Statue der Damona stammt aus Alesia (heute Alise-Sainte-Reine), wo sie zusammen mit Moritasgus genannt wird, eine andere aus Arnay-le-Duc (beide Orte Département Côte-d’Or, römische Provinz Gallia Aquitania), wo als ihr Partner ein Gott Albius aufscheint. Auch das Götterpaar Bormanus und Bormana aus Aix-en-Diois (Lucus Augusti, römische Provinz Gallia Narbonensis) ist eine lokale Variante dieses Paares.
Inschriften
Aus Bourbon-Lancy:
- CIL {{#if: | 13 |{{#if:|{{#invoke:FormatNum|roman|13|apo}}|{{#ifexpr: abs 13 < 5000|{{#invoke:FormatNum|roman|13|none}}|{{#invoke:FormatNum|roman|13|over}}}}}}}}, 2805 C(aius) Iulius Eporedirigis f(ilius) Magnus / pro L(ucio) Iulio Caleno filio / Bormoni et Damonae / vot(um) sol(vit)
- CIL {{#if: | 13 |{{#if:|{{#invoke:FormatNum|roman|13|apo}}|{{#ifexpr: abs 13 < 5000|{{#invoke:FormatNum|roman|13|none}}|{{#invoke:FormatNum|roman|13|over}}}}}}}}, 2806 Borvoni et Damonae / T(itus) Severius Mo/destus [o]mnib(us) / h[o]n[orib(us)] et offi[ciis
- CIL {{#if: | 13 |{{#if:|{{#invoke:FormatNum|roman|13|apo}}|{{#ifexpr: abs 13 < 5000|{{#invoke:FormatNum|roman|13|none}}|{{#invoke:FormatNum|roman|13|over}}}}}}}}, 2807 [Num(inibus?) pr]aest(antissimis?) sac[r(um)] / [3 b]asilica v[etustate collapsa(?) 3] / [3 deo(?) B]orvoni et [Damonae
- CIL {{#if: | 13 |{{#if:|{{#invoke:FormatNum|roman|13|apo}}|{{#ifexpr: abs 13 < 5000|{{#invoke:FormatNum|roman|13|none}}|{{#invoke:FormatNum|roman|13|over}}}}}}}}, 2808 [Praestantis]simis(?) Nu/[minibus] deo Bo[r]/[voni et Damonae
Aus Bourbonne-les-Bains:
- CIL {{#if: | 13 |{{#if:|{{#invoke:FormatNum|roman|13|apo}}|{{#ifexpr: abs 13 < 5000|{{#invoke:FormatNum|roman|13|none}}|{{#invoke:FormatNum|roman|13|over}}}}}}}}, 5914 Borvoni / et Damon(ae) / Aemilia / Sex(ti) fil(ia) / M[3]S
- CIL {{#if: | 13 |{{#if:|{{#invoke:FormatNum|roman|13|apo}}|{{#ifexpr: abs 13 < 5000|{{#invoke:FormatNum|roman|13|none}}|{{#invoke:FormatNum|roman|13|over}}}}}}}}, 5915 Borvoni / et Damo(nae) / Fro(n)t(o) Luc(i) f(ilius) [
- CIL {{#if: | 13 |{{#if:|{{#invoke:FormatNum|roman|13|apo}}|{{#ifexpr: abs 13 < 5000|{{#invoke:FormatNum|roman|13|none}}|{{#invoke:FormatNum|roman|13|over}}}}}}}}, 5916 Borvoni et [Da]/monae C(aius) Ia/tinius Ro/manus (L)in/g(onus) pro salu/te Cocillae / fil(iae) ex voto
- CIL {{#if: | 13 |{{#if:|{{#invoke:FormatNum|roman|13|apo}}|{{#ifexpr: abs 13 < 5000|{{#invoke:FormatNum|roman|13|none}}|{{#invoke:FormatNum|roman|13|over}}}}}}}}, 5917 Borvoni / et Damon(ae) / Iul(ia) Tiberia / Corisilla / Claud(i) Catonis Ling(onis) / v(otum) s(olvit) l(ibens) m(erito)
- CIL {{#if: | 13 |{{#if:|{{#invoke:FormatNum|roman|13|apo}}|{{#ifexpr: abs 13 < 5000|{{#invoke:FormatNum|roman|13|none}}|{{#invoke:FormatNum|roman|13|over}}}}}}}}, 5918 Deo Borvoni / et Damon(ae) / Maturia Rus/tica / v(otum) s(olvit) l(ibens) m(erito)
- CIL {{#if: | 13 |{{#if:|{{#invoke:FormatNum|roman|13|apo}}|{{#ifexpr: abs 13 < 5000|{{#invoke:FormatNum|roman|13|none}}|{{#invoke:FormatNum|roman|13|over}}}}}}}}, 5919 Borvoni / et Damo/nae / [Se]xtilia / Sexti fil(ia) / Med(iomatrica?) [
- CIL {{#if: | 13 |{{#if:|{{#invoke:FormatNum|roman|13|apo}}|{{#ifexpr: abs 13 < 5000|{{#invoke:FormatNum|roman|13|none}}|{{#invoke:FormatNum|roman|13|over}}}}}}}}, 5920 Deo Borvo(ni) / et Damon(a)e / Verrea / Veri/lla Lingo / [
- CIL {{#if: | 13 |{{#if:|{{#invoke:FormatNum|roman|13|apo}}|{{#ifexpr: abs 13 < 5000|{{#invoke:FormatNum|roman|13|none}}|{{#invoke:FormatNum|roman|13|over}}}}}}}}, 5921 Damonae Aug(ustae) / Claudia Mossia et C(aius) Iul(ius) Superstes fil(ius) / l(ocus) d(atus) ex d(ecreto) d(ecurionum) v(otum) s(olverunt) l(ibentes) m(erito)
Aus Alise-Sainte-Reine:
Aus Aix-en-Diois:
- CIL {{#if: | 12 |{{#if:|{{#invoke:FormatNum|roman|12|apo}}|{{#ifexpr: abs 12 < 5000|{{#invoke:FormatNum|roman|12|none}}|{{#invoke:FormatNum|roman|12|over}}}}}}}}, 1561 Bormano / et Borman[ae] / P(ublius) Sappinius / Eusebes v(otum) s(olvit) / l(ibens) m(erito)
Aus Arnay-le-Duc:
- CIL {{#if: | 13 |{{#if:|{{#invoke:FormatNum|roman|13|apo}}|{{#ifexpr: abs 13 < 5000|{{#invoke:FormatNum|roman|13|none}}|{{#invoke:FormatNum|roman|13|over}}}}}}}}, 2840 Aug(usto) sacr(um) / deo Albio et Damonae Sex(tus) Mart(ius) / Cocillus ex iussu eius v(otum) s(olvit) l(ibens) m(erito)
Siehe auch
- Liste keltischer Götter und Sagengestalten
- Keltische Religion
- Keltische Mythologie
- Liste der Gottheiten in den Asterix-Comics
Literatur
- Helmut Birkhan: Kelten. Versuch einer Gesamtdarstellung ihrer Kultur. 2., korrigierte und erweiterte Auflage. Verlag der Österreichischen Akademie der Wissenschaften, Wien 1997, ISBN 3-7001-2609-3.
- Sylvia & Paul F. Botheroyd: Lexikon der keltischen Mythologie. Tosa Verlag, Wien 2004, S. 81.
- Bernhard Maier: Lexikon der keltischen Religion und Kultur (= Kröners Taschenausgabe. Band 466). Kröner, Stuttgart 1994, ISBN 3-520-46601-5, S. 95.
Einzelnachweise
<references/>