Zum Inhalt springen

Altnubische Schrift

aus Wikipedia, der freien Enzyklopädie

Die Altnubische Schrift wurde vom 8. bis 15. Jahrhundert für das Altnubische verwendet. Sie entspricht im Wesentlichen dem Koptischen Alphabet erweitert um die Zeichen {{#invoke:Vorlage:lang|flat}} – vermutlich eine Ligatur aus zwei Koptischen gamma {{#invoke:Vorlage:lang|flat}} –, {{#invoke:Vorlage:lang|flat}} ń – abgeleitet vom  ny aus der Meroitischen Schrift – und {{#invoke:Vorlage:lang|flat}} – abgeleitet vom meroitischen  w, sowie der Schreibweise {{#invoke:Vorlage:lang|flat}} statt koptisch {{#invoke:Vorlage:lang|flat}}.<ref name="unicode">{{#if:|{{#iferror: {{#iferror:{{#invoke:Vorlage:FormatDate|Execute}}|}}| |}}}}{{#if:|: }}{{#if:|{{#if:ISO/IEC JTC1/SC2/WG2 N2744: Revision of the Coptic block under ballot for the BMP of the UCS|[{{#invoke:Vorlage:Internetquelle|archivURL|1={{#invoke:URLutil|getNormalized|1={{{archiv-url}}}}}}} {{#invoke:Vorlage:Internetquelle|TitelFormat|titel=ISO/IEC JTC1/SC2/WG2 N2744: Revision of the Coptic block under ballot for the BMP of the UCS}}]{{#if:PDF| (PDF)}}{{#if:| {{{titelerg}}}{{#invoke:Vorlage:Internetquelle|Endpunkt|titel={{{titelerg}}}}}}}}}|{{#if:https://www.unicode.org/L2/L2004/04130-n2744-coptic.pdf%7C{{#if:{{#invoke:TemplUtl%7Cfaculty%7C}}%7C{{#invoke:Vorlage:Internetquelle%7CTitelFormat%7Ctitel={{#invoke:WLink%7CgetEscapedTitle%7C1=ISO/IEC JTC1/SC2/WG2 N2744: Revision of the Coptic block under ballot for the BMP of the UCS}}}}|[{{#invoke:URLutil|getNormalized|1=https://www.unicode.org/L2/L2004/04130-n2744-coptic.pdf}} {{#invoke:Vorlage:Internetquelle|TitelFormat|titel={{#invoke:WLink|getEscapedTitle|1=ISO/IEC JTC1/SC2/WG2 N2744: Revision of the Coptic block under ballot for the BMP of the UCS}}}}]}}{{#if:PDF| (PDF{{#if:Unicode Consortium{{#if: 2015-09-04 | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}||1}}}}

          | )
          | {{#if:{{#ifeq:en|de||{{#if:en|1}}}}| ; 
              | )}}}}}}{{#if:| {{{titelerg}}}{{#invoke:Vorlage:Internetquelle|Endpunkt|titel={{{titelerg}}}}}}}}}}}{{#if:https://www.unicode.org/L2/L2004/04130-n2744-coptic.pdf%7C{{#if:{{#invoke:URLutil%7CisResourceURL%7C1=https://www.unicode.org/L2/L2004/04130-n2744-coptic.pdf}}%7C%7C}}}}{{#if:ISO/IEC JTC1/SC2/WG2 N2744: Revision of the Coptic block under ballot for the BMP of the UCS|{{#if:{{#invoke:WLink|isValidLinktext|1=ISO/IEC JTC1/SC2/WG2 N2744: Revision of the Coptic block under ballot for the BMP of the UCS|lines=0}}||}}}}{{#if: | In: {{#invoke:Vorlage:Internetquelle|TitelFormat|titel=}}}}{{#if: Unicode Consortium| Unicode Consortium{{#if: |,|{{#if: 2015-09-04 | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}|;|,}}}}}}}}{{#if: | {{#if:{{#invoke:DateTime|format||noerror=1}}
            |{{#invoke:DateTime|format||T._Monat JJJJ}}
            |{{#invoke:TemplUtl|failure|1=Fehler bei Vorlage:Internetquelle, datum=|class=Zitationswartung}} }}{{#if: |,|{{#if: 2015-09-04 | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}|;|,}}}}}}}}{{#if: | S. {{{seiten}}}{{#if: |,|{{#if: 2015-09-04 | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}|;|,}}}}}}}}{{#if: {{#invoke:TemplUtl|faculty|}}| {{#if:Unicode Consortium|{{#if:|archiviert|ehemals}}|{{#if:|Archiviert|Ehemals}}}} {{#if:|vom|im}} Vorlage:Referrer{{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}| (nicht mehr online verfügbar)}}{{#if: | am {{#iferror: {{#iferror:{{#invoke:Vorlage:FormatDate|Execute}}|}}|{{{archiv-datum}}}{{#if:766435||(?)}}}}}}{{#if: 2015-09-04|;}}}}{{#if: 2015-09-04| {{#if:Unicode Consortium{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}|abgerufen|Abgerufen}} {{#switch: {{#invoke:Str|len| {{#invoke:DateTime|format| 2015-09-04 |ISO|noerror=1}} }}
       |4=im Jahr
       |7=im
       |10=am
       |#default={{#invoke:TemplUtl|failure|1=Fehler bei Vorlage:Internetquelle, abruf=2015-09-04|class=Zitationswartung}} }} {{#invoke:DateTime|format|2015-09-04|T._Monat JJJJ}}
    | {{#invoke:TemplUtl|failure|1=Vorlage:Internetquelle | abruf=2026-MM-TT ist Pflichtparameter}} }}{{#if:{{#ifeq:en|de||{{#if:en|1}}}}|{{#if:Unicode Consortium{{#if: 2015-09-04 | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}||1}}}}
       |  (
       | {{#if:PDF | |  (}}
       }}{{#ifeq:{{#if:en|en|de}}|de||
          {{#invoke:Multilingual|format|en|slang=!|split=[%s,]+|shift=m|separator=, }}}}{{#if: |{{#ifeq:{{#if:en|en|de}}|de||, }}{{{kommentar}}}}})}}{{#if: {{#if: 2015-09-04 | {{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}||1}} }}en|{{#if: |: {{
 #if: 
 | {{
     #ifeq: {{#if:{{#if: {{#invoke:templutl|faculty|}}|de-ch|de}}|{{#if: {{#invoke:templutl|faculty|}}|de-ch|de}}|de}} | de
     | Vorlage:Str trim
     | {{#invoke:Vorlage:lang|flat}}
     }}
 | {{#ifeq: {{#if:{{#if: {{#invoke:templutl|faculty|}}|de-ch|de}}|{{#if: {{#invoke:templutl|faculty|}}|de-ch|de}}|de}} | de
     | „Vorlage:Str trim“
     | {{#invoke:Text|quote
         |1={{#if: 
              | {{#invoke:Vorlage:lang|flat}}
              | {{#invoke:Vorlage:lang|flat}} }}
         |2={{#if: {{#invoke:TemplUtl|faculty|}}|de-CH|de}}
         |3=1}} }}

}}{{#if:

   |  (<templatestyles src="Person/styles.css" />{{#if:  | :  }}{{#if:  | , deutsch: „“ }})
   | {{#if: 
       |  ({{#if:  | , deutsch: „“ }})
       | {{#if:  |  (deutsch: „“) }}
 }}

}}{{#if: {{{zitat}}}

   | {{#if: 
       | {{#if: {{{zitat}}}
           | Vorlage:": Text= und 1= gleichzeitig, bzw. Pipe zu viel }} }}
   | Vorlage:": Text= fehlt }}{{#if:  | {{#if: {{#invoke:Text|unstrip|{{{ref}}}}}
             | Vorlage:": Ungültiger Wert: ref=
             | {{{ref}}} }}

}}|.{{#if:{{#invoke:TemplUtl|faculty|}}|{{#if:||{{#ifeq: | JaKeinHinweis |{{#switch:

   |0|=Vorlage:Toter Link/Core{{#if: https://www.unicode.org/L2/L2004/04130-n2744-coptic.pdf
       | {{#if:  | [1] }} (Seite {{#switch:|no|0|=|dauerhaft }}nicht mehr abrufbar{{#if:  | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format||F Y}} }}. Suche im Internet Archive ){{#if: 
           | {{#if: deadurlausgeblendet | | Vorlage:Toter Link/archivebot }}
         }}
       |   (Seite {{#switch:|no|0|=|#default=dauerhaft }}nicht mehr abrufbar{{#if:  | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format||F Y}} }}.)
     }}{{#switch: 
         |no|0|=
         |#default={{#if:  ||  }}
    }}{{#invoke:TemplatePar|check
         |opt      = inline= url= text= datum= date= archivebot= bot= botlauf= fix-attempted= checked=
         |cat      = Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Toter Link
         |errNS    = 0
         |template = Vorlage:Toter Link
         |format   = 
         |preview  = 1
    }}{{#if: https://www.unicode.org/L2/L2004/04130-n2744-coptic.pdf
      | {{#if:{{#invoke:URLutil|isWebURL|https://www.unicode.org/L2/L2004/04130-n2744-coptic.pdf}}
          || {{#if:  ||  }} 
        }}
      | {{#if: 
           | {{#if:  ||  }}
           | {{#if:  ||  }}
        }}
    }}{{#if: 
       | {{#if:{{#invoke:DateTime|format||F Y|noerror=1}}
             || {{#if:  ||  }} 
         }}
    }}{{#switch: deadurl
         |checked|deadurl|= 
         |#default=  {{#if:  ||  }}
    }}|#default= https://wiki-de.moshellshocker.dns64.de/index.php?title=Wikipedia:Defekte_Weblinks&dwl=https://www.unicode.org/L2/L2004/04130-n2744-coptic.pdf Die nachstehende Seite ist {{#switch:|no|0|=|dauerhaft }}nicht mehr abrufbar]{{#if:  | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format||F Y}} }}. (Suche im Internet Archive. )  {{#if: 
            | {{#if: deadurlausgeblendet | | Vorlage:Toter Link/archivebot }}
         }}Vorlage:Toter Link/Core{{#switch: 
          |no|0|=
          |#default= {{#if:  ||  }}
        }}{{#invoke:TemplatePar|check
         |all      = inline= url=
         |opt      = datum= date= archivebot= bot= botlauf= fix-attempted= checked=
         |cat      = Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Toter Link
         |errNS    = 0
         |template = Vorlage:Toter Link
         |format   = 
         |preview  = 1
       }}{{#if: https://www.unicode.org/L2/L2004/04130-n2744-coptic.pdf
       | {{#if:{{#invoke:URLutil|isWebURL|https://www.unicode.org/L2/L2004/04130-n2744-coptic.pdf}}
          || {{#if:  ||  }} 
        }}
    }}{{#if: 
         | {{#if:{{#invoke:DateTime|format||F Y|noerror=1}}
             || {{#if:  ||  }} 
           }}
    }}{{#switch: deadurl
         |checked|deadurl|= 
         |#default=  {{#if:  ||  }}
    }}[https://www.unicode.org/L2/L2004/04130-n2744-coptic.pdf }}|{{#switch: 
   |0|=Vorlage:Toter Link/Core{{#if: https://www.unicode.org/L2/L2004/04130-n2744-coptic.pdf
       | {{#if:  | [2] }} (Seite {{#switch:|no|0|=|dauerhaft }}nicht mehr abrufbar{{#if:  | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format||F Y}} }}. Suche im Internet Archive ){{#if: 
           | {{#if:  | | Vorlage:Toter Link/archivebot }}
         }}
       |   (Seite {{#switch:|no|0|=|#default=dauerhaft }}nicht mehr abrufbar{{#if:  | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format||F Y}} }}.)
     }}{{#switch: 
         |no|0|=
         |#default={{#if:  ||  }}
    }}{{#invoke:TemplatePar|check
         |opt      = inline= url= text= datum= date= archivebot= bot= botlauf= fix-attempted= checked=
         |cat      = Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Toter Link
         |errNS    = 0
         |template = Vorlage:Toter Link
         |format   = 
         |preview  = 1
    }}{{#if: https://www.unicode.org/L2/L2004/04130-n2744-coptic.pdf
      | {{#if:{{#invoke:URLutil|isWebURL|https://www.unicode.org/L2/L2004/04130-n2744-coptic.pdf}}
          || {{#if:  ||  }} 
        }}
      | {{#if: 
           | {{#if:  ||  }}
           | {{#if:  ||  }}
        }}
    }}{{#if: 
       | {{#if:{{#invoke:DateTime|format||F Y|noerror=1}}
             || {{#if:  ||  }} 
         }}
    }}{{#switch: 
         |checked|deadurl|= 
         |#default=  {{#if:  ||  }}
    }}|#default= https://wiki-de.moshellshocker.dns64.de/index.php?title=Wikipedia:Defekte_Weblinks&dwl=https://www.unicode.org/L2/L2004/04130-n2744-coptic.pdf Die nachstehende Seite ist {{#switch:|no|0|=|dauerhaft }}nicht mehr abrufbar]{{#if:  | , festgestellt im {{#invoke:DateTime|format||F Y}} }}. (Suche im Internet Archive. )  {{#if: 
            | {{#if:  | | Vorlage:Toter Link/archivebot }}
         }}Vorlage:Toter Link/Core{{#switch: 
          |no|0|=
          |#default= {{#if:  ||  }}
        }}{{#invoke:TemplatePar|check
         |all      = inline= url=
         |opt      = datum= date= archivebot= bot= botlauf= fix-attempted= checked=
         |cat      = Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Toter Link
         |errNS    = 0
         |template = Vorlage:Toter Link
         |format   = 
         |preview  = 1
       }}{{#if: https://www.unicode.org/L2/L2004/04130-n2744-coptic.pdf
       | {{#if:{{#invoke:URLutil|isWebURL|https://www.unicode.org/L2/L2004/04130-n2744-coptic.pdf}}
          || {{#if:  ||  }} 
        }}
    }}{{#if: 
         | {{#if:{{#invoke:DateTime|format||F Y|noerror=1}}
             || {{#if:  ||  }} 
           }}
    }}{{#switch: 
         |checked|deadurl|= 
         |#default=  {{#if:  ||  }}
    }}[https://www.unicode.org/L2/L2004/04130-n2744-coptic.pdf }} }}}}}}}}}}{{#if:|
        {{#invoke:Vorlage:Internetquelle|archivBot|stamp={{{archiv-bot}}}|text={{#if:|Vorlage:Webarchiv/archiv-bot}}

}}}}{{#invoke:TemplatePar|check |all= url= titel= |opt= autor= hrsg= format= sprache= titelerg= werk= seiten= datum= abruf= zugriff= abruf-verborgen= archiv-url= archiv-datum= archiv-bot= kommentar= zitat= AT= CH= offline= |cat= {{#ifeq: 0 | 0 | Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:Internetquelle}} |template= Vorlage:Internetquelle |format=0 |preview=1 }}</ref>

Nubisch Transkription Nubisch Transkription Nubisch Transkription
flat}} a flat}} l flat}}* (ph)
flat}} b flat}} m flat}}* (ch)
flat}} g flat}} n flat}}* (ps)
flat}} d flat}} o flat}} o
flat}} e flat}}{{#invoke:Vorlage:lang|flat}} u flat}} š
flat}} (x) flat}} p flat}} h
flat}} i flat}} r flat}} ({{#invoke:Vorlage:lang|flat}}) ǵ
flat}}* (th) flat}} s flat}}
flat}} i, y flat}} t flat}} ń
flat}} k flat}} i flat}} w

* {{#invoke:Vorlage:lang|flat}} finden sich nur in griechischen Namen und Lehnworten, {{#invoke:Vorlage:lang|flat}} ebenfalls nur in Lehnworten.<ref name="unicode" /><ref name="Zylharz">Zylharz 1928, S. 6</ref>

Die Interpunktion war nicht einheitlich, ein übergeschriebener Punkt oder Strich deutete ein kurzes i an: {{#invoke:Vorlage:lang|flat}} is, {{#invoke:Vorlage:lang|flat}} il. Satztongruppen wurden mit einem Punkt markiert und Schlusszeichen kam ein Doppelpunkt zum Einsatz.<ref name="Zylharz" /> Daneben wurde am Satzende auch ein {{#invoke:Vorlage:lang|flat}} verwendet, sowie als Fragezeichen ein {{#invoke:Vorlage:lang|flat}} für infinite und {{#invoke:Vorlage:lang|flat}} für finite Fragen. An Versenden kam {{#invoke:Vorlage:lang|flat}} zum Einsatz.<ref name="unicode" /><ref name="Zylharz" />

Altnubisch in Unicode

Unicode kodiert die altnubische Schrift im Unicode-Block Koptisch und im Unicode-Block Griechisch und Koptisch.

Literatur

  • Ernst Zyhlarz: Grundzüge der nubischen Grammatik im christlichen Frühmittelalter. (Altnubisch). Grammatik, Texte, Kommentar und Glossar. Deutsche Morgenländische Gesellschaft, Leipzig 1928 (Abhandlungen für die Kunde des Morgenlandes. 18, 1, {{#invoke:URIutil|{{#ifeq:1|1|linkISSN|targetISSN}}|0567-4980|0}}{{#ifeq:1|0|[!]

}}{{#ifeq:0|1

        |{{#switch:00
                  |11= (print/online)
                  |10= (print)
                  |01= (online)
          }}

}}{{#ifeq:0|0

        |{{#ifeq:0|0
              |{{#if:{{#invoke:URIutil|isISSNvalid|1=0567-4980}}
                    |
                    |{{#invoke:TemplUtl|failure|ISSN ungültig}}}}}}

}}); zur Schrift: §§ 1–5.

Einzelnachweise

<references />