<?xml version="1.0"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="de">
	<id>https://wiki-de.moshellshocker.dns64.de/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=Matthias_Benningk</id>
	<title>Matthias Benningk - Versionsgeschichte</title>
	<link rel="self" type="application/atom+xml" href="https://wiki-de.moshellshocker.dns64.de/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=Matthias_Benningk"/>
	<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wiki-de.moshellshocker.dns64.de/index.php?title=Matthias_Benningk&amp;action=history"/>
	<updated>2026-06-06T08:27:55Z</updated>
	<subtitle>Versionsgeschichte dieser Seite in Wikipedia (Deutsch) – Lokale Kopie</subtitle>
	<generator>MediaWiki 1.43.8</generator>
	<entry>
		<id>https://wiki-de.moshellshocker.dns64.de/index.php?title=Matthias_Benningk&amp;diff=1947729&amp;oldid=prev</id>
		<title>~2025-21607-8: /* Liste der von Matthias Benningk gegossenen Glocken */</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wiki-de.moshellshocker.dns64.de/index.php?title=Matthias_Benningk&amp;diff=1947729&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2025-08-20T19:47:24Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;span class=&quot;autocomment&quot;&gt;Liste der von Matthias Benningk gegossenen Glocken&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;Neue Seite&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;[[Datei:MBenningksign.jpg|mini|Gießerzeichen Matthias Benningks]]&lt;br /&gt;
&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Matthias Benningk&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;, auch: &amp;#039;&amp;#039;Mattias&amp;#039;&amp;#039;, &amp;#039;&amp;#039;Matties&amp;#039;&amp;#039;, &amp;#039;&amp;#039;Benninck&amp;#039;&amp;#039;, &amp;#039;&amp;#039;Benning&amp;#039;&amp;#039; (* in der ersten Hälfte des 16. Jahrhunderts; † [[1608]] in [[Lübeck]]) war ein deutscher [[Stückgießer|Stück-]] und [[Glocke]]ngießer.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Leben ==&lt;br /&gt;
Benningk gehört zu einer im 16. und 17. Jahrhundert in Norddeutschland ([[Hamburg]], Lübeck, [[Danzig]]) verbreiteten Familie von [[Gießen (Metall)|Gießern]], deren genaue Verwandtschaftsverhältnisse nicht ganz geklärt sind. Er wurde 1550 zuerst genannt. Nach einem im [[Lübecker Niederstadtbuch]] aufgezeichneten Vertrag verkaufte im Jahre 1561 die Witwe des Lübecker Stückgießers M. [[Karsten Middeldorp]] ihm das komplette Werkzeug ihres verstorbenen Mannes für 600 Mark Lübsch. Im gleichen Jahr wurde er anstelle Middeldorps zum Ratsgießer bestellt.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Außerhalb des engeren Wirkungsbereichs in Lübeck und [[Holstein]] sind von Matthias Benningk nicht weniger als 21 Glocken in [[Dänemark]] überliefert, darunter auch Glocken in Kirchen auf der Insel [[Bornholm]], das zu seiner Zeit bis 1576 an Lübeck verpfändet war und von einem Lübecker Vogt verwaltet wurde.&amp;lt;ref&amp;gt;[[Antjekathrin Graßmann]]: &amp;#039;&amp;#039;Lübeckische Geschichte.&amp;#039;&amp;#039; 2. Auflage. Lübeck 1989, ISBN 3-7950-3203-2, S. 376&amp;amp;nbsp;ff.&amp;lt;/ref&amp;gt; Das zeigt zum einen, dass sein Wirken in eine Zeit fällt, in der Lübeck eher unfreiwillig sich außenpolitisch mit Dänemark gegen Schweden verbünden musste und zum anderen, wie anerkannt die Lübecker Gießkunst in dieser Zeit war.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
1563 goss er mit der Grabplatte des Lübecker Bischofs [[Johannes Tiedemann]] die einzige bronzene Renaissancegrabplatte im [[Lübecker Dom]].&amp;lt;ref&amp;gt;Hartwig Beseler: &amp;#039;&amp;#039;Kunsttopographie Schleswig-Holstein.&amp;#039;&amp;#039; Neumünster 1974, S. 55&amp;amp;nbsp;ff.&amp;lt;/ref&amp;gt; 1571 schuf er das Messingepitaph für den Lübecker Ratsherrn [[Gotthard IV. von Höveln]] und seine Frau in der [[Lübecker Marienkirche]].&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Benningks Geschütze haben sich weit weniger erhalten. Dazu gehören die 1564 gegossenen Geschütze des Lübecker Admiralsschiffes &amp;#039;&amp;#039;Engel&amp;#039;&amp;#039;, dessen Wrack 1886 vor [[Falsterbo]] entdeckt worden war. Der &amp;#039;&amp;#039;Engel&amp;#039;&amp;#039; war beim Trimmen der Munition im [[Öresund]] explodiert, als sich die lübeckische Flotte gerade mit der dänischen gegen die Schweden vereinigen wollte.&amp;lt;ref&amp;gt;Antjekathrin Graßmann: &amp;#039;&amp;#039;Lübeckische Geschichte.&amp;#039;&amp;#039; 2. Auflage Lübeck 1989, ISBN 3-7950-3203-2, S. 421&amp;amp;nbsp;ff.&amp;lt;/ref&amp;gt; Einige der Geschütze wurden nach der Entdeckung 1886 geborgen und sind heute im [[Königliches Dänisches Zeughausmuseum|Zeughausmuseum]] (&amp;#039;&amp;#039;Tøjhusmuseet&amp;#039;&amp;#039;) in [[Kopenhagen]] ausgestellt. Im Übrigen sind die in Lübeck gegossenen Geschütze mit ihren &amp;#039;&amp;#039;Sinnsprüchen&amp;#039;&amp;#039; nur in einer 1763 aufgestellten Liste enthalten, die in etwa die Blütezeit der Lübecker Stückgießerei von 1540 bis 1740 abdeckt und 1919 von Muhsfeldt veröffentlicht wurde.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;lt;gallery&amp;gt;&lt;br /&gt;
Tiedemannbrass.JPG|Von Matthias Benningk gegossene Grabplatte für Bischof Johannes Tiedemann, Lübecker Dom&lt;br /&gt;
MBsEngelcannon1564.JPG|&amp;#039;&amp;#039;Der Engel&amp;#039;&amp;#039;, von Matthias Benningk gegossenes Geschütz&lt;br /&gt;
&amp;lt;/gallery&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Nachkommen ==&lt;br /&gt;
* [[Reinhard Benningk|Reinhard, (oder auch Reinhold) Benningk]], der Sohn von Matthias Benningk, übernahm die Werkstatt seines Vaters, starb aber schon 1617.&lt;br /&gt;
* [[Hermann Benningk]], vermutlich ein Enkel des Matthias Benningk, war Gießer in Hamburg.&lt;br /&gt;
* [[Albert Benningk]], ein Urenkel, wurde wiederum Ratsgießer in Lübeck und gilt als der bedeutendste Vertreter der Familie.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Liste der von Matthias Benningk gegossenen Glocken ==&lt;br /&gt;
{| class=&amp;quot;wikitable sortable&amp;quot; style=&amp;quot;text-align:center;&amp;quot;&lt;br /&gt;
|+ Liste der von Matthias Benningk gegossenen Glocken&lt;br /&gt;
! Jahr !! Ort !!class=&amp;quot;unsortable&amp;quot;| Name !! Gewicht in kg !! Durchmesser in mm !! [[Nominal (Glocke)|Nominal]] !!class=&amp;quot;unsortable&amp;quot;| Bemerkung&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 1561&lt;br /&gt;
| Matthias-Claudius-Kirche in [[Reinfeld (Holstein)]]&amp;lt;ref name=&amp;quot;Haupt31&amp;quot;&amp;gt;Richard Haupt: &amp;#039;&amp;#039;Die Bau und Kunstdenkmäler der Provinz Schleswig-Holstein.&amp;#039;&amp;#039; Band 3. Kiel 1889, S. 31.&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
|&lt;br /&gt;
|style=&amp;quot;text-align:right&amp;quot;|&lt;br /&gt;
|style=&amp;quot;text-align:right&amp;quot;|&lt;br /&gt;
|a&amp;lt;sup&amp;gt;1&amp;lt;/sup&amp;gt;&lt;br /&gt;
|style=&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;|&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 1563&lt;br /&gt;
| [[Gleschendorfer Kirche]]&amp;lt;ref&amp;gt;Hartwig Beseler: &amp;#039;&amp;#039;Kunsttopographie Schleswig-Holstein.&amp;#039;&amp;#039; Neumünster 1974, S. 175.&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
|&lt;br /&gt;
|style=&amp;quot;text-align:right&amp;quot;|790 und 670&lt;br /&gt;
|style=&amp;quot;text-align:right&amp;quot;|115,8 cm, 100,5 cm&lt;br /&gt;
|es&amp;lt;sup&amp;gt;1&amp;lt;/sup&amp;gt;+5,  f&amp;lt;sup&amp;gt;1&amp;lt;/sup&amp;gt;+9&lt;br /&gt;
|style=&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;| Zwei Glocken Benningks aus dem gleichen Jahr, jeweils mit Zierfries und Umschrift, die eine 110 und die andere 102 cm hoch.&amp;lt;ref&amp;gt;Hartwig Beseler: &amp;#039;&amp;#039;Kunsttopographie Schleswig-Holstein.&amp;#039;&amp;#039; Neumünster 1974, S. 274.&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 1580&lt;br /&gt;
| [[Kirche von Nylars]]&lt;br /&gt;
|&lt;br /&gt;
|style=&amp;quot;text-align:right&amp;quot;|&lt;br /&gt;
|style=&amp;quot;text-align:right&amp;quot;|&lt;br /&gt;
|&lt;br /&gt;
|style=&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;| 1797 eingeschmolzen für eine neue Glocke&amp;lt;ref&amp;gt;{{Webarchiv|url=http://www.nylarskirke.dk/Kirkens%20historie.aspx%5C |wayback=20131103171804 |text=Nylars Kirke |archiv-bot=2019-04-30 14:01:50 InternetArchiveBot }}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 1584&lt;br /&gt;
| [[Petersdorf auf Fehmarn]]&amp;lt;ref name=&amp;quot;Haupt31&amp;quot; /&amp;gt;&lt;br /&gt;
|Taufglocke&amp;lt;ref&amp;gt;{{Internetquelle |url=https://createsoundscape.de/glocken-finder-2/detail/glockenfinder/id/7709-evang-johanniskirche-in-petersdorf-auf-fehmarn/?cb-id=68122 |titel=Evang. Johanniskirche in Petersdorf auf Fehmarn |sprache=de |abruf=2025-08-20}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
|style=&amp;quot;text-align:right&amp;quot;|620&lt;br /&gt;
|style=&amp;quot;text-align:right&amp;quot;|900&lt;br /&gt;
|gis&amp;lt;sup&amp;gt;1&amp;lt;/sup&amp;gt;&lt;br /&gt;
|style=&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;| Mittelgroß mit Zierfries und Umschrift. Die Glocke ist eine neue Kopie.&amp;lt;ref&amp;gt;Hartwig Beseler: &amp;#039;&amp;#039;Kunsttopographie Schleswig-Holstein.&amp;#039;&amp;#039; Neumünster 1974, S. 533.&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 1591&lt;br /&gt;
| [[Aegidienkirche (Lübeck)|St. Aegidien (Lübeck)]]&lt;br /&gt;
| Pulsglocke&amp;lt;ref&amp;gt;[https://www.youtube.com/watch?v=oQJe8p4w5Kg Pulsglocke] bei youtube.&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
|style=&amp;quot;text-align:right&amp;quot;| 3000&lt;br /&gt;
|style=&amp;quot;text-align:right&amp;quot;| 1698&lt;br /&gt;
| h&amp;lt;sup&amp;gt;0&amp;lt;/sup&amp;gt;-9&lt;br /&gt;
|style=&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;|&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 1585&lt;br /&gt;
| Smidstrup bei [[Vejle]]&lt;br /&gt;
|&lt;br /&gt;
|style=&amp;quot;text-align:right&amp;quot;|&lt;br /&gt;
|style=&amp;quot;text-align:right&amp;quot;|&lt;br /&gt;
|&lt;br /&gt;
|style=&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;|&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 1586&lt;br /&gt;
| Pedersborg bei [[Sorø]]&lt;br /&gt;
|&lt;br /&gt;
|style=&amp;quot;text-align:right&amp;quot;|&lt;br /&gt;
|style=&amp;quot;text-align:right&amp;quot;|&lt;br /&gt;
|&lt;br /&gt;
|style=&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;|&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 1588&lt;br /&gt;
| Eltang bei [[Kolding]]&lt;br /&gt;
|&lt;br /&gt;
|style=&amp;quot;text-align:right&amp;quot;|&lt;br /&gt;
|style=&amp;quot;text-align:right&amp;quot;|&lt;br /&gt;
|&lt;br /&gt;
|style=&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;|&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 1589&lt;br /&gt;
| [[Großenbrode]]&amp;lt;ref name=&amp;quot;Haupt31&amp;quot; /&amp;gt;&lt;br /&gt;
|&lt;br /&gt;
|style=&amp;quot;text-align:right&amp;quot;|&lt;br /&gt;
|style=&amp;quot;text-align:right&amp;quot;|&lt;br /&gt;
|&lt;br /&gt;
|style=&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;|&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 1589&lt;br /&gt;
| Kroket, [[Norrköping (Gemeinde)]]&amp;lt;ref&amp;gt;&amp;#039;&amp;#039;Antiqvarisk tidskrift för Sverige&amp;#039;&amp;#039; 1 (1864), S. 143&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
|&lt;br /&gt;
|style=&amp;quot;text-align:right&amp;quot;|&lt;br /&gt;
|style=&amp;quot;text-align:right&amp;quot;|&lt;br /&gt;
|&lt;br /&gt;
|style=&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;|&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 1590/1597&lt;br /&gt;
| [[St. Andreas (Lübeck)|St. Andreas (Lübeck-Schlutup)]]&lt;br /&gt;
|&lt;br /&gt;
|style=&amp;quot;text-align:right&amp;quot;|2338, 1638&lt;br /&gt;
|style=&amp;quot;text-align:right&amp;quot;| 1220, 1120&amp;lt;ref&amp;gt;[http://www.schlutup-online.de/st-andreas/literatur/glocken_1913/glocken_1.htm schlutup-online.de]&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
|e&amp;lt;sup&amp;gt;1&amp;lt;/sup&amp;gt;, e&amp;lt;sup&amp;gt;1&amp;lt;/sup&amp;gt;&lt;br /&gt;
|style=&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;|Große Glocke von 1597, beide haben fast exakt denselben Schlagton.&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 1598&lt;br /&gt;
| [[Sottrup Kirke#Turm und Glocken|Sottrup Kirke]]&lt;br /&gt;
|&lt;br /&gt;
|style=&amp;quot;text-align:right&amp;quot;|&lt;br /&gt;
|style=&amp;quot;text-align:right&amp;quot;| &lt;br /&gt;
|&lt;br /&gt;
|style=&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;|1795 und 1841 umgegossen, 1917 als [[Metallspende des deutschen Volkes|Metallspende]] eingeschmolzen&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 1599&lt;br /&gt;
| [[Kirche von Dalhem]], Gotland&lt;br /&gt;
|&lt;br /&gt;
|style=&amp;quot;text-align:right&amp;quot;|&lt;br /&gt;
|style=&amp;quot;text-align:right&amp;quot;|&lt;br /&gt;
|&lt;br /&gt;
|style=&amp;quot;text-align:left;&amp;quot;|&lt;br /&gt;
|}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Literatur ==&lt;br /&gt;
* Theodor Hach: &amp;#039;&amp;#039;Zur Geschichte der Erzgiesskunst.&amp;#039;&amp;#039; In: &amp;#039;&amp;#039;Repertorium für Kunstwissenschaft.&amp;#039;&amp;#039; 4, 1881, S.&amp;amp;nbsp;401–420 ([http://books.google.com/books?id=gcQEAAAAYAAJ books.google.com])&lt;br /&gt;
* {{ThiemeBecker |Lemma=Benningk, norddeutsche Stückgießerfamilie, →Matthias B. |Band=3 |Seite=334 |SeiteEnde=335}}&lt;br /&gt;
* Günter Meyer: &amp;#039;&amp;#039;Bronzekanonen aus Lübeck – Produktion und Handel der Ratsstückgießer.&amp;#039;&amp;#039; In: &amp;#039;&amp;#039;[[Zeitschrift für Lübeckische Geschichte]].&amp;#039;&amp;#039; Band 96, 2016, S. 143–163, hier S. 150.&lt;br /&gt;
* Theodor Muhsfeldt: &amp;#039;&amp;#039;Lübecker Geschütz und Lübecker Geschützinschriften.&amp;#039;&amp;#039; Lübeck 1919.&lt;br /&gt;
* Konrad Ullmann: &amp;#039;&amp;#039;Vom Geist alter Waffen.&amp;#039;&amp;#039; In: &amp;#039;&amp;#039;[[Der Wagen]].&amp;#039;&amp;#039; 1958, S.&amp;amp;nbsp;65–73.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Weblinks ==&lt;br /&gt;
{{Commonscat|Mattias Benningk}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Einzelnachweise ==&lt;br /&gt;
&amp;lt;references /&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
{{Folgenleiste|VORGÄNGER=([[Karsten Middeldorp]])|NACHFOLGER=[[Reinhold Benningk]]|AMT=[[Ratsgießhaus#Lübecker Ratsgießer|Lübecker Ratsgießer]]|ZEIT= 1561–1608}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
{{Normdaten|TYP=p|GND=1150097086|VIAF=6162151595782205470005}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
{{SORTIERUNG:Benningk, Matthias}}&lt;br /&gt;
[[Kategorie:Glockengießer]]&lt;br /&gt;
[[Kategorie:Gießer (Lübeck)]]&lt;br /&gt;
[[Kategorie:Deutscher]]&lt;br /&gt;
[[Kategorie:Geboren im 16. Jahrhundert]]&lt;br /&gt;
[[Kategorie:Gestorben 1608]]&lt;br /&gt;
[[Kategorie:Mann]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
{{Personendaten&lt;br /&gt;
|NAME=Benningk, Matthias&lt;br /&gt;
|ALTERNATIVNAMEN=Benningk, Mattias; Benninck, Matthies&lt;br /&gt;
|KURZBESCHREIBUNG=deutscher Stück- und Glockengießer&lt;br /&gt;
|GEBURTSDATUM=16. Jahrhundert&lt;br /&gt;
|GEBURTSORT=&lt;br /&gt;
|STERBEDATUM=1608&lt;br /&gt;
|STERBEORT=[[Lübeck]]&lt;br /&gt;
}}&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>~2025-21607-8</name></author>
	</entry>
</feed>