<?xml version="1.0"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="de">
	<id>https://wiki-de.moshellshocker.dns64.de/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=Emanuele_Luzzati</id>
	<title>Emanuele Luzzati - Versionsgeschichte</title>
	<link rel="self" type="application/atom+xml" href="https://wiki-de.moshellshocker.dns64.de/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=Emanuele_Luzzati"/>
	<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wiki-de.moshellshocker.dns64.de/index.php?title=Emanuele_Luzzati&amp;action=history"/>
	<updated>2026-06-06T09:31:16Z</updated>
	<subtitle>Versionsgeschichte dieser Seite in Wikipedia (Deutsch) – Lokale Kopie</subtitle>
	<generator>MediaWiki 1.43.8</generator>
	<entry>
		<id>https://wiki-de.moshellshocker.dns64.de/index.php?title=Emanuele_Luzzati&amp;diff=2850518&amp;oldid=prev</id>
		<title>imported&gt;GT1976: Redundante Kategorie entfernt</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wiki-de.moshellshocker.dns64.de/index.php?title=Emanuele_Luzzati&amp;diff=2850518&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2024-01-07T05:13:20Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Redundante Kategorie entfernt&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;Neue Seite&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Emanuele Luzzati&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;, auch &amp;#039;&amp;#039;Lele&amp;#039;&amp;#039; genannt (* [[3. Juni]] [[1921]] in [[Genua]]; † [[26. Januar]] [[2007]] ebenda), war ein [[Italien|italienischer]] [[Maler]], [[Grafiker]], [[Bühnenbildner]], [[Illustrator]] und [[Animator (Film)|Animator]]. Seine animierten Kurzfilme &amp;#039;&amp;#039;[[Pulcinella (Kurzfilm)|Pulcinella]]&amp;#039;&amp;#039; und &amp;#039;&amp;#039;[[La gazza ladra (Kurzfilm)|La gazza ladra]]&amp;#039;&amp;#039; wurden jeweils für einen [[Oscar]] nominiert.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Leben und Wirken ==&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Emanuele Luzzati wurde 1921 in Genua geboren und besuchte zunächst die [[Liceo Colombo|Liceo classico Cristoforo Colombo]]. Da sein Vater „Jude“ war und die italienische Regierung Ende der 1930er Jahre [[italienische Rassengesetze|Rassengesetze]] (&amp;#039;&amp;#039;leggi razziali&amp;#039;&amp;#039;) einführte, verließ die Familie Italien und zog in die Schweiz. Dort war Luzzati der Besuch einer höheren Schule möglich und so absolvierte er in [[Lausanne]] ein Studium an der [[École des Beaux-Arts]]. In Lausanne kam er unter anderem mit Arbeiten von Regisseur [[Louis Jouvet]] und Bühnenbildner [[Christian Bérard]] in Berührung. Sein Berufswunsch Bühnenbildner entstand nach eigenen Angaben, als er 1945 bei Proben zur Wiederaufführung von [[Igor Strawinsky]]s Stück &amp;#039;&amp;#039;[[Histoire du soldat]]&amp;#039;&amp;#039; anwesend war.&amp;lt;ref name=&amp;quot;guardian&amp;quot;&amp;gt;John Francis Lane: [https://www.theguardian.com/news/2007/apr/06/guardianobituaries.artsobituaries &amp;#039;&amp;#039;Emanuele Luzzati.&amp;#039;&amp;#039;] In: The Guardian, 6. April 2007&amp;lt;/ref&amp;gt; Die Aufführung zeichnete sich durch ein [[stilisiert]]es Bühnenbild aus, das Luzzati zum Vorbild nahm. Er begann daraufhin, mit Masken und Effekten zu experimentieren. Gemeinsam mit seinem Jugendfreund [[Alessandro Fersen]] (1911–2001) führte er 1944 sein erstes Stück &amp;#039;&amp;#039;Salomon und die Königin von Saba&amp;#039;&amp;#039; am Lausanner Hauptbahnhof auf. Dabei gestaltete Luzzati das Bühnenbild und Fersen führte Regie. Nach dem Zweiten Weltkrieg kehrten sie nach Italien zurück und zeigten das Stück auch in Genua und [[Mailand]].&amp;lt;ref name=&amp;quot;israeli&amp;quot;&amp;gt;[http://www.israeli-art.com/theater/luzzati.htm Anna Zanco Prestel: &amp;#039;&amp;#039;Emanuele Luzzati (1921-2007): Der Altmeister des italienischen Theaters.&amp;#039;&amp;#039;] israeli-art.com, abgerufen am 4. Januar 2013.&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
1947 brachten Luzzati und Fersen ihr zweites Stück auf die Bühne, die Adaption einer hebräischen Legende mit dem Titel &amp;#039;&amp;#039;Lea Lebowitz&amp;#039;&amp;#039;. Dabei setzte Luzzati Masken ein und verwendete erstmals Fantasieelemente. 1950 engagierte ihn [[Vittorio Gassman]], der &amp;#039;&amp;#039;Lea Lebowitz&amp;#039;&amp;#039; gesehen hatte, als Masken- und Kostümbildner für eine Aufführung von &amp;#039;&amp;#039;[[Peer Gynt]]&amp;#039;&amp;#039;. Es folgten zahlreiche weitere Aufträge. Luzzati ließ sich endgültig in Genua nieder. Er wurde Mitbegründer des [[Eleonora Duse|Eleonora-Duse]]-Theaters, des späteren [[Stadttheater]]s von Genua. Regisseur [[Aldo Trionfo]] (1921–1989), den Luzzati schon aus Lausanne kannte, leitete 1957 bis 1960 in einem Café von Genua die [[avantgardistisch]]e Theatergruppe &amp;#039;&amp;#039;La borsa di Arlecchino&amp;#039;&amp;#039;, die sich dem [[Absurdes Theater|absurden Theater]] verschrieben hatte. Hier brachte sich Luzzati als Bühnen- und Kostümbildner ein und entwickelte seinen eigenen Stil. Zunehmend setzte er gebrauchte und zufällig gefundene Materialien zur Gestaltung ein. Die Kostüme schneiderte er zu Hause, mitunter unterstützt von seiner Mutter.&amp;lt;ref name=&amp;quot;israeli&amp;quot; /&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
In den 1960er Jahren arbeitete Luzzati mit dem Regisseur [[Franco Enriquez]] (1927–1980) zusammen. Mit ihm und den beiden Schauspielern [[Valeria Moriconi]] und [[Glauco Mauri]] (* 1930) bildete er das sogenannte &amp;#039;&amp;#039;La Compagnia dei Quattro&amp;#039;&amp;#039;, das zahlreiche klassische und auch zeitgenössische Stücke aufführte, wie unter anderem [[Tom Stoppard]]s &amp;#039;&amp;#039;Rosenkranz und Güldenstern&amp;#039;&amp;#039;. Gemeinsam mit Enriquez machte Luzzati erste Erfahrungen mit der Inszenierung von Opern. So gestaltete er 1963 das Bühnenbild der &amp;#039;&amp;#039;[[Zauberflöte]]&amp;#039;&amp;#039; beim [[Glyndebourne Festival Opera|Glyndebourne-Opernfestival]]. Danach war er an zahlreichen weiteren Operninszenierungen beteiligt, wobei sein besonderes Interesse [[Rossini]]s Werken galt. Neben weiteren Aufführungen beim Glyndebourne-Festival und an den führenden italienischen Häusern, arbeitete er unter anderem für die [[Wiener Staatsoper]], das [[Lyric Opera of Chicago|Chicago Opera House]] und das [[London Festival Ballet]].&amp;lt;ref name=&amp;quot;guardian&amp;quot; /&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Datei:Porto antico di Genova - Porta Siberia - Museo Luzzati - Genova-DSCF7930.jpg|miniatur|Museo Luzzati am [[Porto Antico (Genua)|Porto Antico]]]]&lt;br /&gt;
Opern dienten Luzzati auch als Vorlagen für seine Zeichentrickfilme, die er häufig mit [[Giulio Gianini]] (1927–2009) produzierte. Ihre animierten Kurzfilme &amp;#039;&amp;#039;[[La gazza ladra (Kurzfilm)|La gazza ladra]]&amp;#039;&amp;#039; und &amp;#039;&amp;#039;[[Pulcinella (Kurzfilm)|Pulcinella]]&amp;#039;&amp;#039; wurden [[Oscarverleihung 1966|1966]] bzw. [[Oscarverleihung 1974|1974]] für einen [[Oscar]] in der Kategorie „[[Oscar/Bester animierter Kurzfilm|Bester animierter Kurzfilm]]“ nominiert. Zudem illustrierte Luzzati thematisch passende Bilderbücher, unter anderem zur &amp;#039;&amp;#039;[[Zauberflöte]]&amp;#039;&amp;#039; (1971) und einer humoristischen Variante von &amp;#039;&amp;#039;[[Aschenputtel]]&amp;#039;&amp;#039; (1976). Letztere wurde auch auf einer 1976 von Luzzatti in Genua gegründeten Experimentierbühne &amp;#039;&amp;#039;Teatro della Tosse&amp;#039;&amp;#039; aufgeführt. Insgesamt illustrierte er über 400 Bücher, vorwiegend Kinderliteratur.&amp;lt;ref name=&amp;quot;israeli&amp;quot; /&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Luzzati starb im Alter von 85 Jahren an einem Herzinfarkt.&amp;lt;ref name=&amp;quot;guardian&amp;quot; /&amp;gt; Er wurde auf dem [[Monumentalfriedhof Staglieno]] beigesetzt. Sein Nachlass ging ans [[Nachon-Museum der Judenheit Italiens]] in Jerusalem.&amp;lt;ref name=&amp;quot;Lalutzashvili 2022(Mus)&amp;quot;&amp;gt; Lisah Lalutzashvili ({{he|לִיזָה לָלוּצָאשְׁווִילִי&amp;amp;lrm;}}) [https://news02.net/?p=103551 {{he|מוזיאון יהדות איטליה בירושלים בתערוכה חדשה: &amp;quot;מעגל השנה של עמנואלה לוצאטי&amp;quot;&amp;amp;lrm;}}] (den&amp;lt;!-- sic! Ohne lat. Lettern zw. den hebr. und den arab. Ziffern verkehrt sich in der Darstellung deren Reihenfolge--&amp;gt; 30.&amp;amp;nbsp;August 2022), auf: [https://news02.net &amp;#039;&amp;#039;News&amp;amp;nbsp;02 חדשות&amp;#039;&amp;#039;]; abgerufen am 31.&amp;amp;nbsp;Dezember 2022.&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Ausstellungen ==&lt;br /&gt;
Luzzati nahm 1972 an der [[Biennale von Venedig]] in der Sektion &amp;#039;&amp;#039;Grafica Sperimentale&amp;#039;&amp;#039; teil. Die von Mara Fazio und Silvia Carandini kuratierte Ausstellung &amp;#039;&amp;#039;Il sipario magico di Emanuele Luzzati&amp;#039;&amp;#039; wurde in den Jahren 1981 bis 1984 sowohl in Italien als auch im Ausland gezeigt.&amp;lt;ref&amp;gt;http://www.museoluzzati.it/p_txt.php?id=55&amp;amp;r=0&amp;amp;c=0&amp;amp;pid=0&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Eine umfangreiche Ausstellung über Luzzatis Werk befindet sich im [[Museo Luzzati]] in Genua. Das Nachon-Museum zeigte bislang drei Ausstellungen zu Luzzati: &amp;#039;&amp;#039;Der Jahreskreis von Emanuele Luzzati&amp;#039;&amp;#039; ({{he|מעגל השנה של עמנואלה לוצאטי&amp;amp;lrm;}}; 2022/2023), &amp;#039;&amp;#039;Onkel Lele&amp;#039;&amp;#039;&amp;lt;ref&amp;gt;[https://www.moija.org/zio-lele &amp;#039;&amp;#039;Onkel Lele&amp;#039;&amp;#039;], auf moija.org&amp;lt;/ref&amp;gt; ({{he|דּוֹד לֶלֶה&amp;amp;lrm;}}; 2021) und &amp;#039;&amp;#039;Die Welt ist ein Theater&amp;amp;nbsp;– Hommage an Emanuele Luzzati&amp;#039;&amp;#039; ({{he|העולם הוא תיאטרון – מחווה לעמנואלה לוצאטי&amp;amp;lrm;}}; 2012).&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Filmografie (Auswahl) ==&lt;br /&gt;
* 1949: Il grido della terra (als Kostümbildner)&lt;br /&gt;
* 1959: La tarantella di Pulcinella&lt;br /&gt;
* 1961: I paladini di Francia&lt;br /&gt;
* 1961: Pulcinella: Il gioco dell&amp;#039;oca&lt;br /&gt;
* 1962: Castello di carte&lt;br /&gt;
* 1965: [[La gazza ladra (Kurzfilm)|La gazza ladra]]&lt;br /&gt;
* 1966: [[Die unglaublichen Abenteuer des hochwohllöblichen Ritters Branca Leone]] (&amp;#039;&amp;#039;L’armata Brancaleone&amp;#039;&amp;#039;, Titelsequenz-Designer)&lt;br /&gt;
* 1968: L’italiana in Algeri&lt;br /&gt;
* 1970: The Italian in Algiers&lt;br /&gt;
* 1970: Alì Babà&lt;br /&gt;
* 1972: Il viaggio di Marco Polo&lt;br /&gt;
* 1973: [[Pulcinella (Kurzfilm)|Pulcinella]]&lt;br /&gt;
* 1973: L’augellin Belverde&lt;br /&gt;
* 1974: Turandot&lt;br /&gt;
* 1978: Il flauto magico&lt;br /&gt;
* 1979: I tre fratelli&lt;br /&gt;
* 1981: Pulcinella e il pesce magico&lt;br /&gt;
* 1985: Duetto dei gatti&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Illustrationen ==&lt;br /&gt;
Nach Verlagen:&lt;br /&gt;
;Edizioni Olivetti&lt;br /&gt;
* &amp;#039;&amp;#039;Le fiabe scelte dei fratelli Grimm&amp;#039;&amp;#039; (1988)&lt;br /&gt;
;Edizioni Nuages&lt;br /&gt;
* &amp;#039;&amp;#039;[[Candide oder der Optimismus]]&amp;#039;&amp;#039; von [[Voltaire]]&lt;br /&gt;
* &amp;#039;&amp;#039;[[Pinocchio]]&amp;#039;&amp;#039; von [[Carlo Collodi]]&lt;br /&gt;
* &amp;#039;&amp;#039;[[Alice im Wunderland]]&amp;#039;&amp;#039; von [[Lewis Carroll]]&lt;br /&gt;
* &amp;#039;&amp;#039;[[Decamerone]]&amp;#039;&amp;#039; von [[Giovanni Boccaccio]]&lt;br /&gt;
* &amp;#039;&amp;#039;[[Peter Pan]]&amp;#039;&amp;#039; von [[James Matthew Barrie]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Bühnenbilder im deutschsprachigen Raum ==&lt;br /&gt;
* &amp;#039;&amp;#039;[[Coppélia]]&amp;#039;&amp;#039;, &amp;#039;&amp;#039;Orpheus&amp;#039;&amp;#039; von [[Franz Liszt]], &amp;#039;&amp;#039;[[Polowetzer Tänze]]&amp;#039;&amp;#039;. [[Wiener Staatsoper]], 1966&lt;br /&gt;
* &amp;#039;&amp;#039;[[Così fan tutte]]&amp;#039;&amp;#039;. [[Bayerische Staatsoper]], 1969&lt;br /&gt;
* &amp;#039;&amp;#039;[[Der wunderbare Mandarin]]&amp;#039;&amp;#039;. [[Wiener Staatsoper]], 1972&lt;br /&gt;
* &amp;#039;&amp;#039;[[Petruschka (Ballett)|Petruschka]]&amp;#039;&amp;#039;. [[Wiener Staatsoper]], 1973&lt;br /&gt;
* &amp;#039;&amp;#039;[[Un ballo in maschera]]&amp;#039;&amp;#039;. [[Wiener Staatsoper]], 1986&lt;br /&gt;
* &amp;#039;&amp;#039;[[Semiramide]]&amp;#039;&amp;#039;. [[Opernhaus Zürich]], 1992&lt;br /&gt;
(Quelle:&amp;lt;ref&amp;gt;Sergio Noberini, &amp;#039;&amp;#039;Lista cronologica delle scenografie di Emanuele Luzzati&amp;#039;&amp;#039;. In: Giorgio Ursini Uršič und Andrea Rauch (hrsg.), &amp;#039;&amp;#039;Emanuele Luzzati. Scenografo&amp;#039;&amp;#039;, Genua, Tormena, 1996&amp;lt;/ref&amp;gt;)&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Weblinks ==&lt;br /&gt;
* {{IMDb|nm0527810}}&lt;br /&gt;
* {{DNB-Portal|119221349}}&lt;br /&gt;
* [https://www.theguardian.com/news/2007/apr/06/guardianobituaries.artsobituaries Nachruf] im &amp;#039;&amp;#039;[[The Guardian]]&amp;#039;&amp;#039;&lt;br /&gt;
* [http://www.israeli-art.com/theater/luzzati.htm Der Altmeister des italienischen Theaters]&lt;br /&gt;
* [http://www.museoluzzati.it/pag.php?id=2 Webseite des Museo Luzzati]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Einzelnachweise ==&lt;br /&gt;
&amp;lt;references /&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
{{Normdaten|TYP=p|GND=119221349|LCCN=n79021082|VIAF=51816526}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
{{SORTIERUNG:Luzzati, Emanuele}}&lt;br /&gt;
[[Kategorie:Maler (Italien)]]&lt;br /&gt;
[[Kategorie:Bühnenbildner (Italien)]]&lt;br /&gt;
[[Kategorie:Animator]]&lt;br /&gt;
[[Kategorie:Illustrator (Italien)]]&lt;br /&gt;
[[Kategorie:Träger des Verdienstordens der Italienischen Republik (Großoffizier)]]&lt;br /&gt;
[[Kategorie:Bildender Künstler (Genua)]]&lt;br /&gt;
[[Kategorie:Opfer des Faschismus (Italien)]]&lt;br /&gt;
[[Kategorie:Emigrant]]&lt;br /&gt;
[[Kategorie:Italiener]]&lt;br /&gt;
[[Kategorie:Geboren 1921]]&lt;br /&gt;
[[Kategorie:Gestorben 2007]]&lt;br /&gt;
[[Kategorie:Mann]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
{{Personendaten&lt;br /&gt;
|NAME=Luzzati, Emanuele&lt;br /&gt;
|ALTERNATIVNAMEN=Lele (Spitzname)&lt;br /&gt;
|KURZBESCHREIBUNG=italienischer Maler, Graphiker, Bühnenbildner, Illustrator und Animator&lt;br /&gt;
|GEBURTSDATUM=3. Juni 1921&lt;br /&gt;
|GEBURTSORT=[[Genua]]&lt;br /&gt;
|STERBEDATUM=26. Januar 2007&lt;br /&gt;
|STERBEORT=[[Genua]]&lt;br /&gt;
}}&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>imported&gt;GT1976</name></author>
	</entry>
</feed>