<?xml version="1.0"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="de">
	<id>https://wiki-de.moshellshocker.dns64.de/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=Dom_zu_Aalborg</id>
	<title>Dom zu Aalborg - Versionsgeschichte</title>
	<link rel="self" type="application/atom+xml" href="https://wiki-de.moshellshocker.dns64.de/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=Dom_zu_Aalborg"/>
	<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wiki-de.moshellshocker.dns64.de/index.php?title=Dom_zu_Aalborg&amp;action=history"/>
	<updated>2026-06-04T09:52:39Z</updated>
	<subtitle>Versionsgeschichte dieser Seite in Wikipedia (Deutsch) – Lokale Kopie</subtitle>
	<generator>MediaWiki 1.43.8</generator>
	<entry>
		<id>https://wiki-de.moshellshocker.dns64.de/index.php?title=Dom_zu_Aalborg&amp;diff=1331146&amp;oldid=prev</id>
		<title>imported&gt;M Huhn: eine unverständliche Jahresangabe bis auf Weiteres entfernt, siehe die Diskussion; Zwischenüberschrift gemäß &quot;Wikipedia:Formatierung&quot;: „Vermeide unnötige Überschriften und Abschnittsunterteilungen durch Zwischenüberschriften, die alleinstehende Gliederungspunkte hinterlassen.“</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wiki-de.moshellshocker.dns64.de/index.php?title=Dom_zu_Aalborg&amp;diff=1331146&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2025-04-08T20:14:22Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;eine unverständliche Jahresangabe bis auf Weiteres entfernt, siehe die Diskussion; Zwischenüberschrift gemäß &amp;quot;Wikipedia:Formatierung&amp;quot;: „Vermeide unnötige Überschriften und Abschnittsunterteilungen durch Zwischenüberschriften, die alleinstehende Gliederungspunkte hinterlassen.“&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;Neue Seite&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;[[Datei:Budolfi Kirke.JPG|thumb|Sct. Budolfi Domkirke Aalborg]]&lt;br /&gt;
[[File:Aalborg Danmark Sct Budolfi Kirke er Aalborgs domkirke Foto 2010 Wolfgang Pehlemann Steinberg Ostsee IMG 6662.jpg|thumb|Sct. Budolfi Dom zu Aalborg (Nordseite)]]&lt;br /&gt;
Der &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;St.-Budolfi-Dom zu [[Aalborg]]&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; ist die [[Hauptkirche]] des [[Bistum Aalborg|Bistums Aalborg]] der [[evangelisch-lutherisch|evangelisch-lutherischen]] [[Dänische Volkskirche|dänischen Volkskirche]].  &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Geschichte ==&lt;br /&gt;
Die unter dem [[Patrozinium]] des heiligen [[Botolph]] stehende Kirche wurde um 1450 errichtet. Im Zuge der Reformation, die in Aalborg später als im restlichen Dänemark einsetzte, wurde der Bischofssitz 1554 von [[Kloster Børglum|Børglum]] hierher verlegt.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
An der Stelle der heutigen Kirche standen zuvor eine Holzkirche und zwei [[Romanik|romanische]] Kirchen. Um 1450 wurde zunächst das Kirchenschiff im [[Gotik|gotischen]] Stil errichtet. Der Turm wurde erst 1778–1780 hinzugefügt und besitzt eine Haube im Stil der [[Niederländische Renaissance|Niederländischen Renaissance]]. Der Kirchturm ist im Stadtwappen abgebildet. 1817 wurden am Turm vier Ziffernblätter angebracht, auf der Südseite als Sonnenuhr. Drei Glocken hängen im Turm. Wesentliche Umbauten fanden in den Jahren 1860 und 1886 statt. 1899 wurde eine Sakristei am nördlichen Seitenschiff angebaut. 1942/1943 wurde der Chor um 14 Meter verlängert und am Nordschiff eine Kapelle angefügt. Heute ist der Dom 56 Meter lang und 22 Meter breit.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Ausstattung ==&lt;br /&gt;
Um 1500 wurden die Gewölbe mit Wandmalereien verziert. Der Status als Domkirche spiegelt sich im reichen Inventar: Der frühbarocke Altar wurde 1689 von Lauritz Jensen geschaffen und zeigt das in dunklen Tönen gehaltene [[Golgota|Golgatha]] in goldener Umrahmung. In der [[Predella]] des Altars ist ein Gemälde vom letzten Abendmahl, im oberen Teil ein Gemälde von Jesu Grablegung zu sehen. Die Kanzel stammt aus dem Jahre 1692, ebenfalls von Lauritz Jensen. Sie zeigt auf zehn Tafeln die Leidensgeschichte Jesu. Das Taufbecken aus weißem Marmor ist eine Stiftung von 1728. Auf der Nordseite wurde 1766 eine [[Patronatsloge]] für den König geschaffen. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Außerdem finden sich einige [[Epitaph]]e. Die wichtigsten sind das der Karine Hansdatter von 1583 (Renaissance) und das frühklassizistische Epitaph für Jacob Himmerig von 1773/74.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;lt;gallery&amp;gt;&lt;br /&gt;
Datei:Aalborg Dänemark Sct. Budolfi Kirke Dom Kirche - Foto 2010 Wolfgang Pehlemann Steinberg Ostsee IMG 6659.jpg|Querschiff mit Treppengiebel und vorgesetztem Portal&lt;br /&gt;
Datei:Aalborg_budolfi_domkirke_tarn.JPG|Weiß getünchter Backstein&lt;br /&gt;
Datei:Aalborg_budolfi_domkirke_praedikestolen.JPG|Kanzel&lt;br /&gt;
Datei:Aalborg_budolfi_domkirke_krucifikset.JPG|Altarkreuz&lt;br /&gt;
Datei:Aalborg budolfi domkirke kirkeskib.JPG|Langhaus und Orgel&lt;br /&gt;
Datei:Aalborg budolfi domkirke doebefonten.JPG|Taufstein&lt;br /&gt;
&amp;lt;/gallery&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Orgel == &lt;br /&gt;
[[Datei:Aalborg_budolfi_domkirke_orgelet.JPG|mini|Marcussen-Orgel]]&lt;br /&gt;
Die heutige [[Orgel]] steht auf der Westempore und wurde im Jahr 1959 von [[Frobenius Orgelbyggeri|Th. Frobenius &amp;amp; Sønner]] aus Horsens gebaut. Das [[Windlade#Schleiflade|Schleifladen]]-Instrument hat 43 [[Register (Orgel)|Register]] auf drei Manualen und [[Pedal (Orgel)|Pedal]] und befindet sich hinter dem historischen [[Prospekt (Orgel)|Prospekt]] der Vorgängerorgel von [[Hartvig Jochum Müller]] aus dem Jahr 1749. Die [[Traktur]]en sind mechanisch. Die Registertrakturen sind zusätzlich elektrisch. Da das [[Rückpositiv]] erst mit dem Orgelneubau 1959 hinzukam, wurde es von Leopold Teschl neu entworfen. Es passte jedoch stilistisch nicht zum historischen Orgelgehäuse und wurde daher 2007 äußerlich angepasst.&amp;lt;ref&amp;gt;Informationen zur [http://www.aalborgdomkirke.dk/?pageid=32 Orgel]&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
{| border=&amp;quot;0&amp;quot; cellspacing=&amp;quot;24&amp;quot; cellpadding=&amp;quot;18&amp;quot; style=&amp;quot;border-collapse:collapse;&amp;quot;&lt;br /&gt;
| style=&amp;quot;vertical-align:top&amp;quot; |&lt;br /&gt;
{| border=&amp;quot;0&amp;quot;&lt;br /&gt;
| colspan=&amp;quot;16&amp;quot; | &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;I Hauptwerk&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; C–g&amp;lt;sup&amp;gt;3&amp;lt;/sup&amp;gt;&lt;br /&gt;
----&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 1.|| Quintatön ||16′&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 2.|| Principal ||8′&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 3.|| Fløjte ||8′&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 4.|| Oktav ||4′&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 5.|| Spidsfløjte ||4′&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 6.|| Quint || {{Bruch|2|2|3}}′&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|7.||  Oktav ||2′&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 8.|| Mixtur V&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 9.|| Cornet III′&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 10.|| Trompet ||8′&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 11.|| Trompet ||16′&lt;br /&gt;
|}&lt;br /&gt;
| style=&amp;quot;vertical-align:top&amp;quot; |&lt;br /&gt;
{| border=&amp;quot;0&amp;quot;&lt;br /&gt;
| colspan=&amp;quot;16&amp;quot; | &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;II Rückpositiv&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; C–g&amp;lt;sup&amp;gt;3&amp;lt;/sup&amp;gt;&lt;br /&gt;
----&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 12.|| Principal ||8′&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 13.|| Gedakt ||8′&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 14.|| Quintatøn ||8′&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 15.|| Principal ||4′&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 16.|| Gedaktfløjte ||4′&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 17.|| Kobbelfløjte ||2′&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 18.|| Quint || {{Bruch|1|1|3}}′&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 19.|| Sesquialtera II&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 20.|| Scharf III&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 21.|| Dulcian ||8′&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| || &amp;#039;&amp;#039;Tremulant&amp;#039;&amp;#039;&lt;br /&gt;
|}&lt;br /&gt;
| style=&amp;quot;vertical-align:top&amp;quot; |&lt;br /&gt;
{| border=&amp;quot;0&amp;quot;&lt;br /&gt;
| colspan=&amp;quot;16&amp;quot; | &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;III Brustwerk&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; C–g&amp;lt;sup&amp;gt;3&amp;lt;/sup&amp;gt;&lt;br /&gt;
----&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 22.|| Rørfløjte ||8′&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 23.|| Gamba ||8′&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 24.|| Vox coelestis ||8′&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 25.|| Blokfløjte ||4′&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 26.|| Traversfløjte ||4′&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 27.|| Principal ||2′&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 28.|| Quint || {{Bruch|2|2|3}}′&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 29.|| Terts || {{Bruch|1|3|5}}′&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 30.|| Quint || {{Bruch|1|1|3}}′ &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 31.|| Vox humana ||8′&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 32.|| Obo ||8′&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| || &amp;#039;&amp;#039;Tremulant&amp;#039;&amp;#039;&lt;br /&gt;
|}&lt;br /&gt;
| style=&amp;quot;vertical-align:top&amp;quot; |&lt;br /&gt;
{| border=&amp;quot;0&amp;quot;&lt;br /&gt;
| colspan=&amp;quot;16&amp;quot; | &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Pedalwerk&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; C–f&amp;lt;sup&amp;gt;1&amp;lt;/sup&amp;gt;&lt;br /&gt;
----&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 33.|| Principal ||16′&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 34.|| Subbas ||16′&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 35.|| Oktav ||8′&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 36.|| Gedakt ||8′&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 37.|| Oktav ||4′&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 38.|| Gemshorn ||4′&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 39.|| Nathorn ||2′&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 40.|| Mixtur IV&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 41.|| Basun ||16′&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 42.|| Trompet ||8′&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| 43.|| Skalmeje ||4′&lt;br /&gt;
|}&lt;br /&gt;
|}&lt;br /&gt;
* &amp;#039;&amp;#039;Koppeln:&amp;#039;&amp;#039; II/I, III/I, III/II, III/III (Suboktavkoppel), I/P, II/P, III/P&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Einzelnachweise ==&lt;br /&gt;
&amp;lt;references /&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Weblinks ==&lt;br /&gt;
{{commons|Budolfi Kirke}}&lt;br /&gt;
* [http://www.aalborgdomkirke.dk/ aalborgdomkirke.dk] Website der Kirchengemeinde St. Budolfi (dän.)&lt;br /&gt;
* [http://www.aalborgdomkirke.dk/UserFiles/file/TY_12s_A5_Budolfi_4f_300609_LOW.pdf Faltblatt Budolfi Kirke] (dt.)&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
{{Coordinate |NS=57.04788 |EW=9.91940 |type=landmark |region=DK}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Kategorie:Kathedrale in Dänemark|Aalborg]]&lt;br /&gt;
[[Kategorie:Bauwerk in Aalborg Kommune]]&lt;br /&gt;
[[Kategorie:Erbaut im 15. Jahrhundert]]&lt;br /&gt;
[[Kategorie:Disposition einer Orgel|Aalborg]]&lt;br /&gt;
[[Kategorie:Kirchengebäude des Bistums Aalborg|Aalborg]]&lt;br /&gt;
[[Kategorie:Botolphkirche]]&lt;br /&gt;
[[Kategorie:Kirchengebäude in Europa|Aalborg]]&lt;br /&gt;
[[Kategorie:Aalborg]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>imported&gt;M Huhn</name></author>
	</entry>
</feed>