<?xml version="1.0"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="de">
	<id>https://wiki-de.moshellshocker.dns64.de/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=Betje_Wolff</id>
	<title>Betje Wolff - Versionsgeschichte</title>
	<link rel="self" type="application/atom+xml" href="https://wiki-de.moshellshocker.dns64.de/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=Betje_Wolff"/>
	<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wiki-de.moshellshocker.dns64.de/index.php?title=Betje_Wolff&amp;action=history"/>
	<updated>2026-06-12T19:24:51Z</updated>
	<subtitle>Versionsgeschichte dieser Seite in Wikipedia (Deutsch) – Lokale Kopie</subtitle>
	<generator>MediaWiki 1.43.8</generator>
	<entry>
		<id>https://wiki-de.moshellshocker.dns64.de/index.php?title=Betje_Wolff&amp;diff=704207&amp;oldid=prev</id>
		<title>imported&gt;Bnelux: /* Literatur */</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wiki-de.moshellshocker.dns64.de/index.php?title=Betje_Wolff&amp;diff=704207&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2025-01-16T15:28:54Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;span class=&quot;autocomment&quot;&gt;Literatur&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;Neue Seite&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;[[Datei:Betje Wolff.gif|miniatur|hochkant|Betje Wolff]]&lt;br /&gt;
&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Betje Wolff&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;, geborene &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Elizabeth Bekker&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; (* [[24. Juli]] [[1738]] in [[Vlissingen]], [[Provinz Zeeland]]; † [[5. November]] [[1804]] in [[Den Haag]], [[Provinz Zuid-Holland]]) war eine [[Niederlande|niederländische]] Schriftstellerin.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Leben ==&lt;br /&gt;
[[File:Denkmal Betje Wolff Briefwechsel mit Aagje Deken von Jan Haas (Vlissingen).jpg|mini|Denkmal Briefwechsel Betje Wolff mit Aagje Deken]]&lt;br /&gt;
[[File:Gedenktafel Betje Wolff (Vlissingen).jpg|thumb|Gedenktafel zu ihrem 250sten Geburtstag]]&lt;br /&gt;
[[File:Grab Aagje Deken und Betje Wolff.jpg|thumb|Das Grab von Betje Wolff und [[Aagje Deken]] auf dem Friedhof &amp;quot;Ter Navolging&amp;quot; in [[Scheveningen]]]]&lt;br /&gt;
Wolff stammte aus einer wohlhabenden [[Calvinismus|calvinistischen]] Familie: sie war das jüngste Kind des Kaufmanns Jan Bekker (1695–1783) und dessen Ehefrau Johanna Boudrie (1701–1751). Ihr Vorname &amp;#039;&amp;#039;Betje&amp;#039;&amp;#039; ist die Koseform ihres Vornamens &amp;#039;&amp;#039;Elisabeth&amp;#039;&amp;#039;. Ihre Schulbildung erfuhr sie durch Hauslehrer und Gouvernanten.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Wolff heiratete am 18. November 1759 in [[Beemster]] ([[Provinz Noord-Holland]]) den Pastor ([[Niederländisch-reformierte Kirche]]) und Schriftsteller [[Adriaan Wolff]] (1707–1777). Sie war die zweite Ehefrau ihres mehr als doppelt so alten Ehemannes. Nach dem Tod von Adriaan Wolff begann sie einen Briefwechsel mit der Schriftstellerin [[Aagje Deken]], die sie einige Zeit später auch persönlich kennenlernte.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Als 1781 Deken eine Erbschaft zugesprochen bekam, mieteten die beiden zusammen ein Haus in [[Beverwijk]] (Provinz Noord-Holland). In dieser Zeit begannen Wolff und Deken auch zusammen zu publizieren. Als sich 1787 die politische Lage (→[[Preußischer Einmarsch in Holland]]) zu eskalieren drohte, ging Wolff zusammen mit Deken nach [[Frankreich]]. Sie ließen sich 1788 in [[Trévoux]] ([[Département Ain]]) nieder und lebten dort beinahe zehn Jahre. Im Frühjahr 1797 kehrten die beiden aus wirtschaftlichen Gründen in die [[Batavische Republik|Niederlande]] zurück und ließen sich in Den Haag nieder. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Mit 66 Jahren starb Betje Wolff in Den Haag und fand ihre letzte Ruhestätte auf dem Friedhof von [[Scheveningen]]. Aagje Deken starb neun Tage nach ihr.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Rezeption ==&lt;br /&gt;
Wolffs Frühwerk waren Gedichte und kleinere [[Satire|satirische]] Erzählungen. Den größten Erfolg erzielte sie dabei mit „De menuet en de Dominées-Pruik“, ein für seine Zeit witziges treffendes Werk. Später kamen dann Romane, welche von ihren Lesern ebenfalls hochgelobt wurden. Die Bedeutung von Wolff für die [[Niederländische Literatur|holländische Literatur]] beruht weniger auf Lyrik, denn auf ihrer Prosa, welche sie meist zusammen mit Deken schrieb. Als Hauptwerk gilt ihr Roman „De historie van mejuffrouw Sara Burgerhart“.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Ehrungen ==&lt;br /&gt;
* In ihrem Wohnhaus in Beemster wurde 1950 das &amp;#039;&amp;#039;Museum Betje Wolff&amp;#039;&amp;#039; etabliert.&amp;lt;ref&amp;gt;Adresse: Middenweg 178.&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Werke (Auswahl) ==&lt;br /&gt;
; Erzählungen&lt;br /&gt;
* &amp;#039;&amp;#039;De menuet en de Dominées-Pruik&amp;#039;&amp;#039;. Amsterdam 1954 (Nachdruck d. Ausg. Amsterdam 1777)&lt;br /&gt;
* &amp;#039;&amp;#039;Briefen van Constantia Paulina Dortsma&amp;#039;&amp;#039;.&lt;br /&gt;
** Deutsch: &amp;#039;&amp;#039;Constantia Paulina Dortsma. Eine Satire in Briefen&amp;#039;&amp;#039;. Verlag 28 Eichen, Barstorf 2018, ISBN 978-3-96027-095-9 (übersetzt von Nadine Erler)&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
; Gedichte und Lieder&lt;br /&gt;
* &amp;#039;&amp;#039;Walcheren. In vier zangen&amp;#039;&amp;#039;. Amsterdam 1769.&lt;br /&gt;
* &amp;#039;&amp;#039;De brief van [[Jacoba von Baiern|Jacoba van Bayeren]]&amp;#039;&amp;#039;.&lt;br /&gt;
* &amp;#039;&amp;#039;Andromache aan [[Agamemnon]]&amp;#039;&amp;#039;.&amp;lt;ref&amp;gt;frei nach [[Ovid]]s &amp;#039;&amp;#039;[[Heroides|Heroiden]]&amp;#039;&amp;#039;.&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
* &amp;#039;&amp;#039;Wandelingen in Bourgogne&amp;#039;&amp;#039;. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
; Romane&lt;br /&gt;
* &amp;#039;&amp;#039;De historie van mejuffrouw Sara Burgerhart&amp;#039;&amp;#039;. Den Haag 1782 (2 Bände)&lt;br /&gt;
** Deutsch: &amp;#039;&amp;#039;Sara Reinert. Eine Geschichte in Briefen, dem schönen Geschlechte in Deutschland gewidmet&amp;#039;&amp;#039;. Nicolai, Berlin 1796 (übersetzt von [[Johann Gottwerth Müller]]).&lt;br /&gt;
* &amp;#039;&amp;#039;Historie van Willem Leevend&amp;#039;&amp;#039;. Den Haag 1784/1785 (8 Bände)&lt;br /&gt;
** Deutsch: &amp;#039;&amp;#039;Wilhelm Levend. Eine moralische Geschichte aus der wirklichen Welt zur Beförderung der Menschenkunde&amp;#039;&amp;#039;. Oehmike, Berlin 1798/1800 (2 Bände)&lt;br /&gt;
* &amp;#039;&amp;#039;Brieven van Abraham Blankaart&amp;#039;&amp;#039;. Den Haag 1787/1789 (3 Bände)&lt;br /&gt;
* &amp;#039;&amp;#039;Cornelia Wildschut&amp;#039;&amp;#039;. Den Haag 1793 (6 Bände)&lt;br /&gt;
** Deutsch: &amp;#039;&amp;#039;Klärchen Wildschütt oder die Folgen der Erziehung&amp;#039;&amp;#039;. Berlin 1800 (übersetzt von Johann Gottwerth Müller). &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
; Sammlungen&lt;br /&gt;
* [[Johannes van Vloten]] (Hrsg.): &amp;#039;&amp;#039;Het leven en de uitgelezen werken van E. Wolff-B.&amp;#039;&amp;#039; (= Klassiek letterkundig panthéon, Band 85/86). Schiedam 1866.&lt;br /&gt;
* Johannes van Vloten (Hrsg.): &amp;#039;&amp;#039;Lotse proza-stukken en brieven&amp;#039;&amp;#039;. Schiedam 1866.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Literatur ==&lt;br /&gt;
* Willem F. Breekveldt: &amp;#039;&amp;#039;Pragmatiek van de roman. Een onderzoek naar aspecten van „Cornelia Wildschut, roman in briefen“ door E. Wolff-Bekker en A. Deken&amp;#039;&amp;#039;. Nodus Publ., Münster 1988, ISBN 3-89323-406-3.&lt;br /&gt;
* Petrus J. Buijnsters: &amp;#039;&amp;#039;Wolff &amp;amp; Deken. Een biografie&amp;#039;&amp;#039;. Nijhoff, Leiden 1984, ISBN 90-2479-986-4.&lt;br /&gt;
* Marita Mathijsen: &amp;#039;&amp;#039;Een vrije geest. Het uitzonderlijke leven van Betje Wolff.&amp;#039;&amp;#039; Uitgeverij Balans, Amsterdam 2024, ISBN 978-94-638-2381-4.&lt;br /&gt;
* [[Johanna Naber]]: &amp;#039;&amp;#039;Betje Wolff en Aagje Beken&amp;#039;&amp;#039; (= Nederlandsche Historische Bibliothek, Band 8). Meulenhoff, Amsterdam 1913.&lt;br /&gt;
* Hermina J. Vieu-Kuik: &amp;#039;&amp;#039;Keur uit het werk van Betje Wolff en Aagje Deken&amp;#039;&amp;#039;. Thieme, Zutphen 1967.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Weblinks ==&lt;br /&gt;
* {{DNB-Portal|11880779X}}&lt;br /&gt;
* [https://www.biografischportaal.nl/en/persoon/26910383 Betje Wolff] bei &amp;#039;&amp;#039;Biography portal of the Netherlands&amp;#039;&amp;#039;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Fußnoten ==&lt;br /&gt;
&amp;lt;references /&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
{{Normdaten|TYP=p|GND=11880779X|LCCN=n/80/86434|VIAF=59194125}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
{{SORTIERUNG:Wolff, Betje}} &lt;br /&gt;
[[Kategorie:Autor]]&lt;br /&gt;
[[Kategorie:Lyrik]]&lt;br /&gt;
[[Kategorie:Roman, Epik]]&lt;br /&gt;
[[Kategorie:Literatur (Niederländisch)]]&lt;br /&gt;
[[Kategorie:Literatur (18. Jahrhundert)]]&lt;br /&gt;
[[Kategorie:Niederländer]]&lt;br /&gt;
[[Kategorie:Geboren 1738]] &lt;br /&gt;
[[Kategorie:Gestorben 1804]]&lt;br /&gt;
[[Kategorie:Frau]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
{{Personendaten&lt;br /&gt;
|NAME=Wolff, Betje&lt;br /&gt;
|ALTERNATIVNAMEN=Bekker, Elizabeth; Wolff-Bekker, Elizabeth&lt;br /&gt;
|KURZBESCHREIBUNG=niederländische Autorin&lt;br /&gt;
|GEBURTSDATUM=24. Juli 1738&lt;br /&gt;
|GEBURTSORT=[[Vlissingen]]&lt;br /&gt;
|STERBEDATUM=5. November 1804&lt;br /&gt;
|STERBEORT=[[Den Haag]]&lt;br /&gt;
}}&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>imported&gt;Bnelux</name></author>
	</entry>
</feed>