<?xml version="1.0"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="de">
	<id>https://wiki-de.moshellshocker.dns64.de/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=Anton_Hanak</id>
	<title>Anton Hanak - Versionsgeschichte</title>
	<link rel="self" type="application/atom+xml" href="https://wiki-de.moshellshocker.dns64.de/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=Anton_Hanak"/>
	<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wiki-de.moshellshocker.dns64.de/index.php?title=Anton_Hanak&amp;action=history"/>
	<updated>2026-06-12T07:36:56Z</updated>
	<subtitle>Versionsgeschichte dieser Seite in Wikipedia (Deutsch) – Lokale Kopie</subtitle>
	<generator>MediaWiki 1.43.8</generator>
	<entry>
		<id>https://wiki-de.moshellshocker.dns64.de/index.php?title=Anton_Hanak&amp;diff=309660&amp;oldid=prev</id>
		<title>imported&gt;Thomas Topp: weitere Literatur</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wiki-de.moshellshocker.dns64.de/index.php?title=Anton_Hanak&amp;diff=309660&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2025-11-23T19:48:30Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;weitere Literatur&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;Neue Seite&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;[[Datei:Skall-Anton Hanak.jpg|mini|[[Otto Skall]]: Anton Hanak, ca. 1933]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Anton Hanak&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; (* [[22. März]] [[1875]] in [[Brünn]], [[Österreich-Ungarn]]; † [[7. Januar|7. Jänner]] [[1934]] in [[Wien]]) war ein [[österreich]]ischer [[Bildhauerei|Bildhauer]].&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Leben und Wirken ==&lt;br /&gt;
[[Datei:Gedenkstätte Erster Weltkrieg Rückansicht.jpg|mini|Kriegerdenkmal auf dem [[Wiener Zentralfriedhof]]]]&lt;br /&gt;
[[Datei:Anton Hanak – Emil Zuckerkandl.jpg|mini|hochkant|Denkmal für [[Emil Zuckerkandl]] im Arkadenhof der [[Universität Wien]]]]&lt;br /&gt;
[[Datei:Güven park anıtı.jpg|mini|Das Denkmal des Vertrauens (&amp;#039;&amp;#039;Güven Anıtı&amp;#039;&amp;#039;) im [[Ankara]]ner Stadtteil [[Kızılay (Ankara)|Kızılay]] wurde 1936 fertiggestellt. Die zwei 5 Meter hohen Bronzefiguren wurden von Anton Hanak geschaffen. Entworfen wurde das Denkmal vom Architekten [[Clemens Holzmeister]].]]&lt;br /&gt;
Hanak verbrachte seine Kindheit als Sohn eines Zimmermalers und Vergolders in [[Mähren]], zeitweise war er bei seinen Großeltern untergebracht. Er kam 1889 nach Wien und lernte Schnitzen, Bildhauerei und Modellbauerei.&amp;lt;ref&amp;gt;{{Internetquelle |url=https://www.biographien.ac.at/oebl/oebl_H/Hanak_Anton_1875_1934.xml |titel=Hanak, Anton (1875–1934), Bildhauer |abruf=2022-03-02}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Hanak studierte bei [[Edmund von Hellmer (Bildhauer)|Edmund Hellmer]] an der [[Akademie der bildenden Künste Wien|Wiener Akademie]] und war Mitglied der [[Wiener Secession]] und der [[Wiener Werkstätte]] sowie Gründungsmitglied des [[Österreichischer Werkbund|Österreichischen Werkbunds]]. Hanak war Lehrer an der Wiener Kunstgewerbeschule und ab 1932 Professor an der Wiener Akademie. Bei ihm lernten unter anderem [[Fritz Wotruba]], [[Oskar Icha]] und [[Rudolf Reinhart]]. Mit der Grazer Künstlerin [[Rita Passini]] stand er zwischen 1913 und 1916 in Briefkontakt.&amp;lt;ref&amp;gt;{{Internetquelle |autor=Österreichisches Biographisches Lexikon und biographische Dokumentation |url=https://biographien.ac.at/oebl/oebl_P/Passini_Rita_1882_1976.xml |titel=Passini, Rita (Margaretha) |datum=2003 |abruf=2022-03-02 |sprache=de}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Seine Werke haben fast durchwegs visionär-symbolhaften Charakter mit gewisser Nähe zum [[Expressionismus]], beispielsweise &amp;#039;&amp;#039;Der letzte Mensch&amp;#039;&amp;#039; von 1917 oder &amp;#039;&amp;#039;Der brennende Mensch&amp;#039;&amp;#039; von 1922.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Er schuf den skulpturalen Schmuck für mehrere Bauten [[Josef Hoffmann (Architekt)|Josef Hoffmanns]] (unter anderem Villa Skywa, Landhaus Primavesi, Landhaus Ast) sowie in den 1920er Jahren für Wohnbauten der Gemeinde Wien. Von ihm stammen auch zahlreiche Porträtbüsten und Denkmäler, unter anderem das 1925 errichtete Kriegerdenkmal &amp;#039;&amp;#039;Schmerzensmutter&amp;#039;&amp;#039; auf dem [[Wiener Zentralfriedhof]] und die Büste [[Victor Adler]]s für das [[Republikdenkmal]].&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Das letzte Kunstwerk, an dem Hanak gearbeitet hat, waren die Skulpturen für das monumentale „Emniyet-Denkmal“ in Ankara, für das er schon 1931 auf Vermittlung [[Clemens Holzmeister]]s die ersten Entwürfe angefertigt hatte und das schließlich von [[Josef Thorak]] bis 1936 fertiggestellt wurde.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Anton Hanak verstarb am 7. Jänner 1934 an einem Herzschlag und wurde in einem [[Liste gewidmeter Gräber der Stadt Wien|ehrenhalber gewidmeten Grab]] auf dem [[Hietzinger Friedhof]] (Gruppe 5, Nummer 120) beerdigt. Im 14. [[Wiener Gemeindebezirke|Wiener Gemeindebezirk]] [[Penzing (Wien)|Penzing]] wurde die &amp;#039;&amp;#039;Hanakgasse&amp;#039;&amp;#039; nach ihm benannt.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Im [[Langenzersdorf Museum]] befindet sich ein Bereich, der dem Schaffen Hanaks und seiner Schüler gewidmet ist.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Schüler ==&lt;br /&gt;
Zu Hanaks Schülern zählen [[Fritz Wotruba]] (1926–1928), [[Angela Stadtherr]] (1917–1921), [[Adolf Treberer-Treberspurg]] (1929–1934), [[Heinz Leinfellner]] (1932–1934), [[Werner Seidl]] (1933–1934), [[Gustav Resatz]], [[Hilde Uray]] (1923–1924), [[Franz Hagenauer]], [[Ilse Pompe-Niederführ]], [[Jakob Adlhart (Bildhauer)|Jakob Adlhart]] (1921–1923), [[Karl Bodingbauer]] (1923–1926), [[Othmar Jaindl]], Josef Asböck, [[Roland von Bohr]], [[Hans Domenig (Bildhauer)|Hans Domenig]], [[Helene Koenig]], [[Johann Scheibner]], [[Rudolf Scherrer]], [[Franz Budig (Bildhauer)|Franz Budig]], [[Anton Podzimek]], [[Viktor Thoma]], [[Josef Troyer (Bildhauer)|Josef Troyer]], [[Franz Xaver Wirth (Bildhauer)|Franz Xaver Wirth]], [[Kunibert Zinner]], [[Rudolf Reinhart]], [[Margarete Hanusch]] und [[Hans Baier (Künstler)|Hans Baier]].&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Literatur ==&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
* [[Max Ermers]]: &amp;#039;&amp;#039;Ein Bildhauer unserer Zeit. Der Anstreicherssohn Anton Hanak&amp;#039;&amp;#039;. In: &amp;#039;&amp;#039;Der Kuckuck&amp;#039;&amp;#039;. Bd. 6 (1934), Nr. 3, 21. Januar 1934, S. 7f. ([https://anno.onb.ac.at/cgi-content/anno?aid=kck&amp;amp;datum=19340121&amp;amp;seite=7&amp;amp;zoom=23 Digitalisat]).&lt;br /&gt;
* {{ÖBL|2|172|173|Hanak Anton|}}&lt;br /&gt;
* [[Hugo Haberfeld]]: &amp;#039;&amp;#039;Der Bildhauer Anton Hanak.&amp;#039;&amp;#039; In: [[Neues Wiener Journal]], Jg. 27, Nr. 9179, 23. Mai 1919, S. 5–6 ([http://anno.onb.ac.at/cgi-content/anno?aid=nwj&amp;amp;datum=19190523&amp;amp;seite=5&amp;amp;zoom=33 online]).&lt;br /&gt;
* Wilhelm Mrazek: &amp;#039;&amp;#039;Anton Hanak, Verlag Jugend und Volk, Wien,1969&amp;#039;&amp;#039;&lt;br /&gt;
* Friedrich Grassegger, Wolfgang Krug: &amp;#039;&amp;#039;Anton Hanak (1875–1934)&amp;#039;&amp;#039;. Böhlau, Wien 1997.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Weblinks ==&lt;br /&gt;
{{Commonscat}}&lt;br /&gt;
* {{DNB-Portal|118701312}}&lt;br /&gt;
* {{Nömuseum|p|3}}&lt;br /&gt;
* [https://www.lemu.at/?page_id=1497 Langenzersdorf Museum – Anton Hanak]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Einzelnachweise ==&lt;br /&gt;
&amp;lt;references /&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
{{Normdaten|TYP=p|GND=118701312|LCCN=n84188565|VIAF=72188567}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
{{SORTIERUNG:Hanak, Anton}}&lt;br /&gt;
[[Kategorie:Bildhauer (Österreich)]]&lt;br /&gt;
[[Kategorie:Wiener Werkstätte]]&lt;br /&gt;
[[Kategorie:Person (Cisleithanien)]]&lt;br /&gt;
[[Kategorie:Österreicher]]&lt;br /&gt;
[[Kategorie:Geboren 1875]]&lt;br /&gt;
[[Kategorie:Gestorben 1934]]&lt;br /&gt;
[[Kategorie:Mann]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
{{Personendaten&lt;br /&gt;
|NAME=Hanak, Anton&lt;br /&gt;
|ALTERNATIVNAMEN=&lt;br /&gt;
|KURZBESCHREIBUNG=österreichischer Bildhauer&lt;br /&gt;
|GEBURTSDATUM=22. März 1875&lt;br /&gt;
|GEBURTSORT=[[Brünn]]&lt;br /&gt;
|STERBEDATUM=7. Januar 1934&lt;br /&gt;
|STERBEORT=[[Wien]]&lt;br /&gt;
}}&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>imported&gt;Thomas Topp</name></author>
	</entry>
</feed>