Notice: Unexpected clearActionName after getActionName already called in /var/www/html/includes/context/RequestContext.php on line 338
Moravská Třebová – Wikipedia Zum Inhalt springen

Moravská Třebová

aus Wikipedia, der freien Enzyklopädie
(Weitergeleitet von Mährisch-Trübau)
Moravská Třebová
Wappen von Moravská Třebová
Basisdaten
Staat: TschechienDatei:Flag of the Czech Republic.svg Tschechien
Region: Pardubický kraj
Bezirk: Svitavy
Fläche: 4205 ha
Geographische Lage: 49° 46′ N, 16° 40′ OKoordinaten: 49° 45′ 36″ N, 16° 39′ 37″ O
 {{#coordinates:49,76|16,660277777778|primary
dim=10000 globe= name= region=CZ-53 type=city
  }}
Höhe: 360 m n.m.
Einwohner: 9.685 (1. Jan. 2023)<ref>Český statistický úřad – Die Einwohnerzahlen der tschechischen Gemeinden vom 1. Januar 2023 (PDF; 602 kB) </ref>
Postleitzahl: 571 01
Verkehr
Bahnanschluss: Prostějov–Třebovice
Struktur
Status: Stadt
Ortsteile: 5
Verwaltung
Bürgermeister: Pavel Charvát (Stand: 2023)
Adresse: T.G. Masaryka 29
571 01 Moravská Třebová
Gemeindenummer: 578444
Website: www.mtrebova.cz

Moravská Třebová (deutsch: Mährisch-Trübau) ist eine Stadt im Okres Svitavy der Region Pardubice.

Geographische Lage

Datei:Moravská Třebová - jižní a východní část města a kopce Rychnovský vrch (vlevo v pozadí), Dubina (uprostřed) a Třebovské hradisko (vlevo) z rozhledny Pastýřka (2).jpg
Ortsansicht

Die Stadt liegt in Mähren an der Třebůvka (Mährische Triebe), einem Nebenfluss der March, in der Landschaft des Schönhengstgaus, der ehemals größten deutschen Sprachinsel in Böhmen und Mähren.

Stadtgliederung

Zur Stadt Moravská Třebová gehören neben der Vorstadt (Předměstí) die eingemeindeten Ortschaften Boršov (Porstendorf), Sušice (Tsuschitz) und Udánky (Undangs).

Geschichte

Datei:Truebau-1840.jpg
Stadtansicht 1840

Unter der Herrschaft der Herren von Boskowitz und Ladislav Velen von Zerotein von 1486 bis 1622 war Mährisch-Trübau ein Zentrum der humanistischen Gelehrsamkeit und wurde „das mährische Athen“ genannt.

Bei der Volkszählung 1930 hatte die Stadt 8167 Einwohner (davon 801 Tschechen – 10 %).<ref>Rudolf Hemmerle: Sudetenland Lexikon Band 4. Adam Kraft Verlag, 1985, ISBN 3-8083-1163-0, S. 285.</ref>

Nach dem Münchener Abkommen (September 1938) gehörte Mährisch Trübau von 1938 bis 1945 zum Regierungsbezirk Troppau im Reichsgau Sudetenland des Deutschen Reichs. Nach Ende des Zweiten Weltkriegs wurden die 1938 an Deutschland übertragenen Territorien wieder von der Tschechoslowakei übernommen. 1945/46 wurde die deutschsprachige Bevölkerung aus der Stadt Mährisch Trübau vertrieben, ihr Vermögen durch das Beneš-Dekret 108 konfisziert und die katholische Kirche während der kommunistischen Ära (1948–1989) enteignet.

Zwischen 1850 und 1960 war Moravská Třebová Bezirksstadt.

Annenruhe

Für die historische Begebenheit am Křížový vrch (Kreuzberg), die Ausgangspunkt eines Volksstückes von Josef Willhardt wurde, siehe Annenruhe.

Bevölkerung

Bevölkerungsentwicklung bis 1945
Jahr Einwohner Anmerkungen
1854 4.035 davon 4.025 Katholiken deutscher Zunge, sechs Protestanten (‚Akatholiken‘) und vier Juden<ref>Gregor Wolny: Kirchliche Topographie von Mähren. Teil I: Olmützer Dioecese. Band 2. Brünn 1857, S. 447; books.google.de</ref>
1857 4.814 <ref>Carl Kořistka: Die Markgrafschaft Mähren und das Herzogthum Schlesien in ihren geographischen Verhältnissen. Wien / Olmüz 1861, S. 268–269; books.google.de</ref>
1900 7.733 meist deutsche Einwohner<ref name="MKL"></ref>
1930 8.167 davon 801 Tschechen<ref name="MR">Vorlage:Verwaltungsgeschichte.de</ref>
1939 8.199 <ref name="MR" />
Bevölkerungsentwicklung nach Ende des Zweiten Weltkriegs<ref>Database of Demographic Indicators for Selected Towns of the Czech Republic. Tab. 123. In: czso.cz. Abgerufen am 1. November 2023.</ref> (Stand: 31.12. des jeweiligen Jahres)
Jahr Einwohner
1971 09.171
1980 11.657
1990 12.462
2000 11.632
Jahr Einwohner
2010 10.853
2020 09.795
2022 09.685

Sehenswürdigkeiten

Datei:Náměstí T.G.Masaryka.jpg
Platz T.G.Masaryk
Datei:Zámek Moravská Třebová, Zámecké nám. 185.JPG
Schloss

Die Stadt ist seit 1980 als städtisches Denkmalreservat eingestuft und besitzt zahlreiche Einzeldenkmale:

  • Rathaus
  • Bürgerhäuser
  • Schloss Moravská Třebová
  • Kirche Mariä Himmelfahrt
  • Loreto-Kapelle
  • Kirche St. Josef auf dem Kreuzberg
  • Kreuzkapelle am Kalvarienberg
  • Mariensäule
  • Stadtmuseum
  • ehemaliges Franziskanerkloster
  • ehemaliges Piaristengymnasium
  • Lateinschule
  • Friedhof mit zahlreichen historischen Grabdenkmälern

Partnerstädte

Söhne und Töchter der Stadt

Persönlichkeiten, die in der Stadt wirkten

  • Georg Pacák (1670–1742), Bildhauer
  • Thaddäus Supper (1712–1771), Maler und Bildhauer
  • Vincenz Weber (1809–1859), Arzt und Dichter, war Stadtphysicus der Stadt, Bezirks- und Gerichtsarzt
  • Alois Czerny (1847–1917), deutschmährischer Heimatforscher
  • Hermann Hammerl (1853–1933), Physiker und Gymnasialprofessor
  • Moritz Schur (1860–1933), Textilindustrieller
  • Pater Petrus Mangold (1889–1942), ab Januar 1940 kommissarischer Provinzial für die sudetendeutschen Franziskanerklöster, lebte und wirkte bis zu seiner Verhaftung durch die Gestapo im Franziskanerkloster in Mährisch Trübau.
  • Gustav Peichl (1928–2019), Architekt und Karikaturist, besuchte 1938 die Oberschule für Jungen in Mährisch-Trübau und war dort von 1944 bis 1947 technischer Zeichner am Stadtbauamt
  • Alois Stenzl (1882–1942), Obmann der Deutschen Gewerbepartei und 1925–1935 Abgeordneter im Parlament der Ersten Tschechoslowakischen Republik

Literatur

  • Jan Šícha, Eva Habel, Peter Liebald, Gudrun Heissig: Odsun. Die Vertreibung der Sudetendeutschen. Dokumentation zu Ursachen, Planung und Realisierung einer „ethnischen Säuberung“ in der Mitte Europas 1945/46. Sudetendeutsches Archiv, München 1995, ISBN 3-930626-08-X.

Weblinks

Commons: Moravská Třebová – Sammlung von Bildern, Videos und Audiodateien

Einzelnachweise

<references />

Vorlage:Klappleiste/Anfang Banín | Bělá nad Svitavou | Bělá u Jevíčka | Benátky | Bezděčí u Trnávky | Biskupice | Bohuňov | Bohuňovice | Borová | Borušov | Brněnec | Březina | Březinky | Březiny | Březová nad Svitavou | Budislav | Bystré | Cerekvice nad Loučnou | Čistá | Desná | Dětřichov | Dětřichov u Moravské Třebové | Dlouhá Loučka | Dolní Újezd | Gruna | Hartinkov | Hartmanice | Horky | Horní Újezd | Hradec nad Svitavou | Chmelík | Chornice | Chotěnov | Chotovice | Chrastavec | Janov | Janůvky | Jaroměřice | Jarošov | Javorník | Jedlová | Jevíčko | Kamenec u Poličky | Kamenná Horka | Karle | Koclířov | Korouhev | Koruna | Křenov | Kukle | Kunčina | Květná | Lavičné | Linhartice | Litomyšl | Lubná | Makov | Malíkov | Městečko Trnávka | Mikuleč | Mladějov na Moravě | Morašice | Moravská Třebová | Nedvězí | Němčice | Nová Sídla | Nová Ves u Jarošova | Oldřiš | Opatov | Opatovec | Osík | Pohledy | Polička | Pomezí | Poříčí u Litomyšle | Příluka | Pustá Kamenice | Pustá Rybná | Radiměř | Radkov | Rohozná | Rozhraní | Rozstání | Rudná | Rychnov na Moravě | Řídký | Sádek | Sebranice | Sedliště | Sklené | Slatina | Sloupnice | Staré Město | Stašov | Strakov | Suchá Lhota | Svitavy | Svojanov | Široký Důl | Študlov | Telecí | Trpín | Trstěnice | Tržek | Třebařov | Újezdec | Útěchov | Vendolí | Vidlatá Seč | Víska u Jevíčka | Vítějeves | Vlčkov | Vranová Lhota | Vrážné | Vysoká | Želivsko Vorlage:Klappleiste/Ende

Vorlage:Hinweisbaustein