Notice: Unexpected clearActionName after getActionName already called in /var/www/html/includes/context/RequestContext.php on line 338
Anna Milder-Hauptmann – Wikipedia (Deutsch) – Lokale Kopie Zum Inhalt springen

Anna Milder-Hauptmann

aus Wikipedia, der freien Enzyklopädie
(Weitergeleitet von Anna Milder)
Datei:Pauline Anna Milder-Hauptmann (Schadow).jpg
Anna Milder-Hauptmann, Gemälde von Friedrich Wilhelm von Schadow, um 1818
Datei:Anna Pauline Milder-Hauptmann.jpg
Anna Milder-Hauptmann, nach einer Zeichnung von Sigmund Ferdinand von Perger

Anna Pauline Milder-Hauptmann, geb. Milder (* 13. Dezember 1785 in Konstantinopel; † 29. Mai 1838 in Berlin) war eine österreichische Opern-, Konzert- und Liedsängerin (Sopran). Einige Quellen geben den 20. April 1785 als Geburtsdatum an.<ref name="Nachruf">(Peter Hauptmann †). In: Wiener Zeitungshalle Jg. 2, Nr. 40, 12. Februar 1858, unpag. S. 2 f. (ANNO).</ref>

Leben

Ihr Vater war der Kabinettskurier Felix Milder aus Salzburg, Dolmetscher in Diensten des österreichischen Gesandten Peter Philipp Herbert Freiherr von Rathkeal (1735–1802). 1795 zog die Familie nach Hütteldorf bei Wien. Neben Klavierunterricht erhielt Milder bei Antonio Salieri und Sigismund von Neukomm auch Gesangsunterricht. Sie wurde von Emanuel Schikaneder gefördert und debütierte am 9. April 1803 an Schikaneders Theater an der Wien als Juno in Franz Xaver Süßmayrs Singspiel Der Spiegel von Arkadien. In Ignaz von Seyfrieds heroischer Oper Cyrus übernahm sie die Rolle des Kambyses. Nach einem 1805 angelegten Konskriptionsbogen des Theaters, dem Haus Laimgrube Nr. 26, wohnte sie mit ihren Eltern und ihrer Schwester Jeanette zu dieser Zeit auch dort, zusammen mit der jungen Elisabeth Röckel und deren Bruder Joseph August Röckel.<ref>Michael Lorenz: Maria Eva Hummel. A Postscript. michaelorenz.blogspot.co.at, Wien 2013</ref> Beethoven hatte kurz zuvor gleichfalls eine Dienstwohnung im Theater an der Wien gehabt.

1807 wechselte Milder an das Kärntnertortheater, wo sie bald eine der meistbewunderten und erfolgreichsten Sängerinnen ihrer Zeit wurde. Im Jahr 1810 heiratete die Sängerin den Wiener Preziosen-Schätzmeister, Inhaber eines Privattheaters im Trattnerhof und (bis 1845) Kommandanten des zweiten Wiener Bürger-Regiments, Paul Peter Hauptmann (* 21. Februar 1783 in Wien; † 8. Februar 1858 im Armen-Versorgungshaus in Ybbs, wo er seit 1. Dezember 1847 lebte). Neben Salieri (Lady Anna in Die Neger), Luigi Cherubini und Joseph Weigl (Emmeline) komponierte auch Beethoven mit der Leonore eine Partie für sie: 1805, 1806 und 1814 sang sie diese Rolle in den beiden Uraufführungen der Leonore sowie des Fidelio.

Als Napoléon Bonaparte die Sopranistin in Wien (1809) hörte, war er so begeistert, dass er Milder zur Übersiedlung nach Paris bewegen wollte. Doch sie lehnte ab. Stattdessen ging sie 1815, zusammen mit ihrer jüngeren Schwester Jeanette, nach Berlin, wo sie im Juni 1816 eine Festanstellung an der königlichen Oper erhielt. Im selben Jahr beschwor Beethoven sie, Friedrich de la Motte Fouqué um ein Libretto zu bitten, um eine neue Oper für sie zu schreiben.<ref>Beethoven an Anna Milder-Hauptmann, 6. Januar 1816, in: Ludwig van Beethoven, Briefwechsel. Gesamtausgabe, Band 3, hrsg. von Sieghard Brandenburg, München: Henle, 1996, S. 204</ref><ref>Goethes Lyrik, Beethovens Leonore, eine ›Lieder-Kompositrice‹ und (ihre?) Katzen. In: Gazzettino. Mitteilungen der Varnhagen Gesellschaft e. V. 2019, Nr. 44; varnhagen.info (PDF; 2,8 MB).</ref>

1819 erteilte Milder, die inzwischen in Berlin engagiert war, Gioachino Rossini und Conradin Kreutzer Kompositionsaufträge für Einakter, die sie auf Gastspielreisen darbieten wollte: Kreutzers und Pius Alexander Wolffs Monodram Adele von Budoy brachte sie 1821 dann tatsächlich in Königsberg zur Uraufführung. Zwischen 1816 und 1829 trat Milder-Hauptmann unter anderem in mehreren (teils für sie komponierten oder adaptierten) Spontini-Rollen an der Berliner Hofoper auf. Sie unternahm Gastspielreisen durch Deutschland, Dänemark, Schweden und Russland.

Am 11. März 1829 sang sie unter der Leitung von Felix Mendelssohn Bartholdy mit der Sing-Akademie zu Berlin, an der sie seit 1821 Mitglied und Solistin war, in einer Wiederaufführung von Johann Sebastian Bachs Matthäuspassion, der ersten seit dem Tod des Komponisten und 100 Jahre nach ihrem erstmaligen Erklingen in der Leipziger Thomaskirche. Im Schwarzhäuptersaal in Riga erfolgte am 10. Februar 1830 die Uraufführung der für sie komponierten Gesangsszene Der Hirt auf dem Felsen (D 965, Oktober/November 1828) von Franz Schubert, 1836 zog sie sich ganz von der Bühne zurück.

Anna Milder-Hauptmann starb 1838 im Alter von 52 Jahren in Berlin und wurde auf dem dortigen, nur wenige Jahre zuvor eröffneten St.-Hedwigs-Friedhof an der Liesenstraße beigesetzt. Das Grabmal ist, stark verwittert, erhalten und befindet sich direkt hinter der Friedhofskapelle.<ref>Hans-Jürgen Mende: Lexikon Berliner Grabstätten. Haude & Spener, Berlin 2006, S. 53, 55.</ref>

Literatur

    |[https://archive.org/{{#switch:
    |DL=download
    |DS=stream
    |#default=details}}/{{#if:trim|bub_gb_vY1FAAAAcAAJ }}{{#if:  | /{{{Fragment}}} | {{#if: n64 | /page/n64/mode/{{#if:{{#if:|{{#invoke:TemplUtl|faculty|{{{doppelseitig}}}}}}}|2|1}}up{{#if:|/search/%7B%7B%7BHervorhebung%7D%7D%7D}} | {{#ifeq: {{#if:  | {{{Ausgabe}}} | ST}}@{{#if:  | {{{Typ}}} | T}} | ST@T | /mode/1up }} }} }} {{#if:|{{#if:trim|{{{2}}}}}|{{#if:n64| {{#if:|{{{Fundstelle}}}|Textarchiv – Internet Archive}} | archive.org}}}}]{{#if:| ({{#if: 
           | {{#switch: {{{FORMAT}}}
               |PDF=PDF
               |DJVU=DjVu
               |MP3=MP3
               |MP4=MP4
               |OGG=Ogg
               |#default={{{Format}}}}};  }}{{{KBytes}}} kB)}}{{#if: | im {{#switch:-
    |A=Audioarchiv – Internet Archive
    |B
    |I=Bildarchiv – Internet Archive
    |F
    |M=Videoarchiv – Internet Archive
    |S=Softwarearchiv – Internet Archive
    |T=Textarchiv – Internet Archive
    |-=
    |#default=Unbekannter Parameterwert Typ={{{Typ}}}  }} |{{#if:| – Internet Archive| }} }} }}{{#invoke:TemplatePar|match
    |1=1=/[^#%s]+/
    |2=2=*
    |3=Typ=/[TABIFMS%-]?/
    |4=Fragment=/[^#%s]*/
    |5=Blatt=/[^#%s]*/
    |6=Hervorhebung=*
    |7=Ausgabe=/[DSds]?[TSLto]?%l*/
    |8=Fundstelle=/%d*/
    |9=doppelseitig=/%a*/
    |10=Format=/%u*/
    |11=KBytes=/%d*/
    |format=
    |template=Vorlage:archive.org
    |cat=Wikipedia:Vorlagenfehler/Vorlage:archive.org
    |errNS=0
  }}).
  • {{#invoke:Vorlage:Literatur|f}}
  • {{
  1. if:Hauptmann, Peter | {{
#if:8  | {{
  #if: | Wurzbach: | Constantin von Wurzbach:}} {{#if:|{{#if:Hauptmann, Peter und Milder-Hauptmann, Pauline Anna|Hauptmann, Peter und Milder-Hauptmann, Pauline Anna|Hauptmann, Peter }}.|{{
   #if:Hauptmann, Peter und Milder-Hauptmann, Pauline Anna|Hauptmann, Peter und Milder-Hauptmann, Pauline Anna|Hauptmann, Peter }}.}}{{#if:| Nr. .}} In: {{
  #if: | Biographisches Lexikon. |Biographisches Lexikon des Kaiserthums Oesterreich.}} 8. Theil. {{#if: | | {{#switch: 8

|1=Universitäts-Buchdruckerei L. C. Zamarski (vormals J. P. Sollinger) |2=Verlag der typografisch-literarisch-artistischen Anstalt (L. C. Zamarski, C. Dittmarsch & Comp.) |3 |4=Verlag der typogr.-literar.-artist. Anstalt (L. C. Zamarski, C. Dittmarsch & Comp.) |5=Verlag der typogr.-literar.-artist. Anstalt (L. C. Zamarski & C. Dittmarsch.) |6 |7 |8 |9 |10 |11 |12 |13 |14 |15 |16 |17 |18 |18 |19 |20 |21 |22 |23 |24 |25 |26 |27 |28 |29 |30 |31 |32 |33 |34 |35 |36 |37 |38 |39 |40 |41 |42 |43 |44 |45 |46 |47 |48 |49 |50 |51 |52 |53 |54 |55 |56 |57 |58 |59 |60=Kaiserlich-königliche Hof- und Staatsdruckerei }}, }} Wien {{#switch: 8 | 1=1856 | 2=1857 | 3=1858 | 4=1858 | 5=1859 | 6=1860 | 7=1861 | 8=1862 | 9=1863 | 10=1863 | 11=1864 | 12=1864 | 13=1865 | 14=1865 | 15=1866 | 16=1867 | 17=1867 | 18=1868 | 19=1868 | 20=1869 | 21=1870 | 22=1870 | 23=1872 | 24=1872 | 25=1873 | 26=1874 | 27=1874 | 28=1874 | 29=1875 | 30=1875 | 31=1876 | 32=1876 | 33=1877 | 34=1877 | 35=1877 | 36=1878 | 37=1878 | 38=1879 | 39=1879 | 40=1880 | 41=1880 | 42=1880 | 43=1881 | 44=1882 | 45=1882 | 46=1882 | 47=1883 | 48=1883 | 49=1884 | 50=1884 | 51=1885 | 52=1885 | 53=1886 | 54=1886 | 55=1887 | 56=1888 | 57=1889 | 58=1889 | 59=1890 | 60=1891 | #default = Bitte Band und Seitenzahlen korrekt angeben! }}{{#if:73|, S. 73{{ #if:75 | {{ #if: {{#iferror:{{#ifexpr:{{#switch: | R+ = abs | R- = -abs | Z = trunc | Z+ | N = abs trunc | Z- = -abs trunc}}( 73) = ( 73) {{#if: | round ({{{3}}}) }} | 1 }} }} | {{ #ifexpr: 73 != 75 |{{ #ifexpr: 75 = {{ #expr: 73 + 1 }}| f.|–75}}|}}|{{ #ifeq: 73 | 75 ||–75}}}}|}} (Digitalisat{{#if:|. }}).}}

 | Vorlage:BLKÖ - Parameterfehler Bandnummer nicht angegeben → Hilfe 
 }}

| Vorlage:BLKÖ - Parameterfehler Linkziel nicht angegeben → Hilfe }}

  • {{
  1. if:Milder-Hauptmann, Anna | {{
#if:18  | {{
  #if: | Wurzbach: | Constantin von Wurzbach:}} {{#if:|{{#if:||Milder-Hauptmann, Anna }}.|{{
   #if:||Milder-Hauptmann, Anna }}.}}{{#if:| Nr. .}} In: {{
  #if: | Biographisches Lexikon. |Biographisches Lexikon des Kaiserthums Oesterreich.}} 18. Theil. {{#if: | | {{#switch: 18

|1=Universitäts-Buchdruckerei L. C. Zamarski (vormals J. P. Sollinger) |2=Verlag der typografisch-literarisch-artistischen Anstalt (L. C. Zamarski, C. Dittmarsch & Comp.) |3 |4=Verlag der typogr.-literar.-artist. Anstalt (L. C. Zamarski, C. Dittmarsch & Comp.) |5=Verlag der typogr.-literar.-artist. Anstalt (L. C. Zamarski & C. Dittmarsch.) |6 |7 |8 |9 |10 |11 |12 |13 |14 |15 |16 |17 |18 |18 |19 |20 |21 |22 |23 |24 |25 |26 |27 |28 |29 |30 |31 |32 |33 |34 |35 |36 |37 |38 |39 |40 |41 |42 |43 |44 |45 |46 |47 |48 |49 |50 |51 |52 |53 |54 |55 |56 |57 |58 |59 |60=Kaiserlich-königliche Hof- und Staatsdruckerei }}, }} Wien {{#switch: 18 | 1=1856 | 2=1857 | 3=1858 | 4=1858 | 5=1859 | 6=1860 | 7=1861 | 8=1862 | 9=1863 | 10=1863 | 11=1864 | 12=1864 | 13=1865 | 14=1865 | 15=1866 | 16=1867 | 17=1867 | 18=1868 | 19=1868 | 20=1869 | 21=1870 | 22=1870 | 23=1872 | 24=1872 | 25=1873 | 26=1874 | 27=1874 | 28=1874 | 29=1875 | 30=1875 | 31=1876 | 32=1876 | 33=1877 | 34=1877 | 35=1877 | 36=1878 | 37=1878 | 38=1879 | 39=1879 | 40=1880 | 41=1880 | 42=1880 | 43=1881 | 44=1882 | 45=1882 | 46=1882 | 47=1883 | 48=1883 | 49=1884 | 50=1884 | 51=1885 | 52=1885 | 53=1886 | 54=1886 | 55=1887 | 56=1888 | 57=1889 | 58=1889 | 59=1890 | 60=1891 | #default = Bitte Band und Seitenzahlen korrekt angeben! }}{{#if:308|, S. 308{{ #if:309 | {{ #if: {{#iferror:{{#ifexpr:{{#switch: | R+ = abs | R- = -abs | Z = trunc | Z+ | N = abs trunc | Z- = -abs trunc}}( 308) = ( 308) {{#if: | round ({{{3}}}) }} | 1 }} }} | {{ #ifexpr: 308 != 309 |{{ #ifexpr: 309 = {{ #expr: 308 + 1 }}| f.|–309}}|}}|{{ #ifeq: 308 | 309 ||–309}}}}|}} (Digitalisat{{#if:|. }}).}}

 | Vorlage:BLKÖ - Parameterfehler Bandnummer nicht angegeben → Hilfe 
 }}

| Vorlage:BLKÖ - Parameterfehler Linkziel nicht angegeben → Hilfe }}

| 1=08359 | 2=08360 | 3=08361 | 4=08362 | 5=08363 | 6=08364 | 7=08365 | 8=08366 | 9=08367 | 10=08368 | 11=08369 | 12=08370 | 13=08371 | 14=08372 | 15=08373 | 16=08374 | 17=08375 | 18=08376 | 19=08377 | 20=08378 | 21=08379 | 22=08380 | 23=08381 | 24=08382 | 25=08383 | 26=08384 | 27=08385 | 28=08386 | 29=08387 | 30=08388 | 31=08389 | 32=08390 | 33=08391 | 34=08392 | 35=08393 | 36=08394 | 37=08395 | 38=08396 | 39=08397 | 40=08398 | 41=08399 | 42=08400 | 43=08401 | 44=08402 | 45=08403 | 46=08404 | 47=08405 | 48=08406 | 49=08407 | 50=08408 | 51=08409 | 52=08410 | 53=08411 | 54=08412 | 55=08413 | 56=00000 | #default = 0 }} | 0 | {{ #if:Milder-Hauptmann, Pauline Anna|Milder-Hauptmann, Pauline Anna|Anna Milder-Hauptmann }} | [https://daten.digitale-sammlungen.de/~db/bsb000{{#switch: 21 | 1=08359 | 2=08360 | 3=08361 | 4=08362 | 5=08363 | 6=08364 | 7=08365 | 8=08366 | 9=08367 | 10=08368 | 11=08369 | 12=08370 | 13=08371 | 14=08372 | 15=08373 | 16=08374 | 17=08375 | 18=08376 | 19=08377 | 20=08378 | 21=08379 | 22=08380 | 23=08381 | 24=08382 | 25=08383 | 26=08384 | 27=08385 | 28=08386 | 29=08387 | 30=08388 | 31=08389 | 32=08390 | 33=08391 | 34=08392 | 35=08393 | 36=08394 | 37=08395 | 38=08396 | 39=08397 | 40=08398 | 41=08399 | 42=08400 | 43=08401 | 44=08402 | 45=08403 | 46=08404 | 47=08405 | 48=08406 | 49=08407 | 50=08408 | 51=08409 | 52=08410 | 53=08411 | 54=08412 | 55=08413 | 56=00000 | #default = 0 }}/images/index.html?seite={{#switch: 21 | 1={{ #expr: 742 + 16 }} | 2={{ #expr: 742 + 2 }} | 3={{ #expr: 742 + 2 }} | 4={{ #expr: 742 + 2 }} | 5={{ #expr: 742 + 2 }} | 6={{ #expr: 742 + 2 }} | 7={{ #expr: 742 + 2 }} | 8={{ #expr: 742 + 2 }} | 9={{#switch: 742 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 742 < 449 | {{ #expr: 742 + 2 }} | {{ #expr: 742 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 742 + 2 }} | 11={{ #expr: 742 + 2 }} | 12={{ #expr: 742 + 2 }} | 13={{ #expr: 742 + 2 }} | 14={{ #expr: 742 + 2 }} | 15={{ #expr: 742 + 2 }} | 16={{ #expr: 742 + 2 }} | 17={{ #expr: 742 + 2 }} | 18={{ #expr: 742 + 2 }} | 19={{ #expr: 742 + 2 }} | 20={{ #expr: 742 + 2 }} | 21={{ #expr: 742 + 2 }} | 22={{ #expr: 742 + 2 }} | 23={{ #expr: 742 + 2 }} | 24={{ #expr: 742 + 2 }} | 25={{ #expr: 742 + 2 }} | 26={{ #expr: 742 + 2 }} | 27={{ #expr: 742 + 2 }} | 28={{ #expr: 742 + 2 }} | 29={{ #expr: 742 + 2 }} | 30={{ #expr: 742 + 2 }} | 31={{ #expr: 742 + 2 }} | 32={{ #expr: 742 + 2 }} | 33={{ #expr: 742 + 2 }} | 34={{ #expr: 742 + 2 }} | 35={{ #expr: 742 + 2 }} | 36={{ #expr: 742 + 2 }} | 37={{ #expr: 742 + 2 }} | 38={{ #expr: 742 + 2 }} | 39={{ #expr: 742 + 2 }} | 40={{ #expr: 742 + 2 }} | 41={{ #expr: 742 + 2 }} | 42={{ #expr: 742 + 2 }} | 43={{ #expr: 742 + 2 }} | 44={{ #expr: 742 + 2 }} | 45={{ #expr: 742 + 6 }} | 46={{ #expr: 742 + 2 }} | 47={{ #expr: 742 + 2 }} | 48={{ #expr: 742 + 2 }} | 49={{ #expr: 742 + 2 }} | 50={{ #expr: 742 + 2 }} | 51={{ #expr: 742 + 2 }} | 52={{ #expr: 742 + 2 }} | 53={{ #expr: 742 + 2 }} | 54={{ #expr: 742 + 2 }} | 55={{ #expr: 742 + 3 }} | 56=742 | #default = 742 }} {{ #if:Milder-Hauptmann, Pauline Anna|Milder-Hauptmann, Pauline Anna|Anna Milder-Hauptmann }}] }} }}{{#ifeq:Vorlage:Str rightc|.||.}} In: Allgemeine Deutsche Biographie (ADB). Band 21, Duncker & Humblot, Leipzig {{#switch: 21 | 1=1875 | 2=1875 | 3=1876 | 4=1876 | 5=1877 | 6=1877 | 7=1877 | 8=1878 | 9=1879 | 10=1879 | 11=1880 | 12=1880 | 13=1881 | 14=1881 | 15=1882 | 16=1882 | 17=1883 | 18=1883 | 19=1884 | 20=1884 | 21=1885 | 22=1885 | 23=1886 | 24=1887 | 25=1887 | 26=1888 | 27=1888 | 28=1889 | 29=1889 | 30=1890 | 31=1890 | 32=1891 | 33=1891 | 34=1892 | 35=1893 | 36=1893 | 37=1894 | 38=1894 | 39=1895 | 40=1896 | 41=1896 | 42=1897 | 43=1898 | 44=1898 | 45=1900 | 46=1902 | 47=1903 | 48=1904 | 49=1904 | 50=1905 | 51=1906 | 52=1906 | 53=1907 | 54=1908 | 55=1910 | 56=1912 | #default = Vorlage:ADB – bitte Band und Seitenzahlen korrekt angeben{{#ifeq:0|0|}} }}, S. 742{{ #if:743 | {{ #ifexpr: {{#switch: 21 | 1={{ #expr: 742 + 16 }} | 2={{ #expr: 742 + 2 }} | 3={{ #expr: 742 + 2 }} | 4={{ #expr: 742 + 2 }} | 5={{ #expr: 742 + 2 }} | 6={{ #expr: 742 + 2 }} | 7={{ #expr: 742 + 2 }} | 8={{ #expr: 742 + 2 }} | 9={{#switch: 742 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 742 < 449 | {{ #expr: 742 + 2 }} | {{ #expr: 742 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 742 + 2 }} | 11={{ #expr: 742 + 2 }} | 12={{ #expr: 742 + 2 }} | 13={{ #expr: 742 + 2 }} | 14={{ #expr: 742 + 2 }} | 15={{ #expr: 742 + 2 }} | 16={{ #expr: 742 + 2 }} | 17={{ #expr: 742 + 2 }} | 18={{ #expr: 742 + 2 }} | 19={{ #expr: 742 + 2 }} | 20={{ #expr: 742 + 2 }} | 21={{ #expr: 742 + 2 }} | 22={{ #expr: 742 + 2 }} | 23={{ #expr: 742 + 2 }} | 24={{ #expr: 742 + 2 }} | 25={{ #expr: 742 + 2 }} | 26={{ #expr: 742 + 2 }} | 27={{ #expr: 742 + 2 }} | 28={{ #expr: 742 + 2 }} | 29={{ #expr: 742 + 2 }} | 30={{ #expr: 742 + 2 }} | 31={{ #expr: 742 + 2 }} | 32={{ #expr: 742 + 2 }} | 33={{ #expr: 742 + 2 }} | 34={{ #expr: 742 + 2 }} | 35={{ #expr: 742 + 2 }} | 36={{ #expr: 742 + 2 }} | 37={{ #expr: 742 + 2 }} | 38={{ #expr: 742 + 2 }} | 39={{ #expr: 742 + 2 }} | 40={{ #expr: 742 + 2 }} | 41={{ #expr: 742 + 2 }} | 42={{ #expr: 742 + 2 }} | 43={{ #expr: 742 + 2 }} | 44={{ #expr: 742 + 2 }} | 45={{ #expr: 742 + 6 }} | 46={{ #expr: 742 + 2 }} | 47={{ #expr: 742 + 2 }} | 48={{ #expr: 742 + 2 }} | 49={{ #expr: 742 + 2 }} | 50={{ #expr: 742 + 2 }} | 51={{ #expr: 742 + 2 }} | 52={{ #expr: 742 + 2 }} | 53={{ #expr: 742 + 2 }} | 54={{ #expr: 742 + 2 }} | 55={{ #expr: 742 + 3 }} | 56=742 | #default = 742 }} != {{#switch: 21 | 1={{ #expr: 743 + 16 }} | 2={{ #expr: 743 + 2 }} | 3={{ #expr: 743 + 2 }} | 4={{ #expr: 743 + 2 }} | 5={{ #expr: 743 + 2 }} | 6={{ #expr: 743 + 2 }} | 7={{ #expr: 743 + 2 }} | 8={{ #expr: 743 + 2 }} | 9={{#switch: 743 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 743 < 449 | {{ #expr: 743 + 2 }} | {{ #expr: 743 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 743 + 2 }} | 11={{ #expr: 743 + 2 }} | 12={{ #expr: 743 + 2 }} | 13={{ #expr: 743 + 2 }} | 14={{ #expr: 743 + 2 }} | 15={{ #expr: 743 + 2 }} | 16={{ #expr: 743 + 2 }} | 17={{ #expr: 743 + 2 }} | 18={{ #expr: 743 + 2 }} | 19={{ #expr: 743 + 2 }} | 20={{ #expr: 743 + 2 }} | 21={{ #expr: 743 + 2 }} | 22={{ #expr: 743 + 2 }} | 23={{ #expr: 743 + 2 }} | 24={{ #expr: 743 + 2 }} | 25={{ #expr: 743 + 2 }} | 26={{ #expr: 743 + 2 }} | 27={{ #expr: 743 + 2 }} | 28={{ #expr: 743 + 2 }} | 29={{ #expr: 743 + 2 }} | 30={{ #expr: 743 + 2 }} | 31={{ #expr: 743 + 2 }} | 32={{ #expr: 743 + 2 }} | 33={{ #expr: 743 + 2 }} | 34={{ #expr: 743 + 2 }} | 35={{ #expr: 743 + 2 }} | 36={{ #expr: 743 + 2 }} | 37={{ #expr: 743 + 2 }} | 38={{ #expr: 743 + 2 }} | 39={{ #expr: 743 + 2 }} | 40={{ #expr: 743 + 2 }} | 41={{ #expr: 743 + 2 }} | 42={{ #expr: 743 + 2 }} | 43={{ #expr: 743 + 2 }} | 44={{ #expr: 743 + 2 }} | 45={{ #expr: 743 + 6 }} | 46={{ #expr: 743 + 2 }} | 47={{ #expr: 743 + 2 }} | 48={{ #expr: 743 + 2 }} | 49={{ #expr: 743 + 2 }} | 50={{ #expr: 743 + 2 }} | 51={{ #expr: 743 + 2 }} | 52={{ #expr: 743 + 2 }} | 53={{ #expr: 743 + 2 }} | 54={{ #expr: 743 + 2 }} | 55={{ #expr: 743 + 3 }} | 56=743 | #default = 743 }} |{{ #ifexpr: {{#switch: 21 | 1={{ #expr: 743 + 16 }} | 2={{ #expr: 743 + 2 }} | 3={{ #expr: 743 + 2 }} | 4={{ #expr: 743 + 2 }} | 5={{ #expr: 743 + 2 }} | 6={{ #expr: 743 + 2 }} | 7={{ #expr: 743 + 2 }} | 8={{ #expr: 743 + 2 }} | 9={{#switch: 743 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 743 < 449 | {{ #expr: 743 + 2 }} | {{ #expr: 743 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 743 + 2 }} | 11={{ #expr: 743 + 2 }} | 12={{ #expr: 743 + 2 }} | 13={{ #expr: 743 + 2 }} | 14={{ #expr: 743 + 2 }} | 15={{ #expr: 743 + 2 }} | 16={{ #expr: 743 + 2 }} | 17={{ #expr: 743 + 2 }} | 18={{ #expr: 743 + 2 }} | 19={{ #expr: 743 + 2 }} | 20={{ #expr: 743 + 2 }} | 21={{ #expr: 743 + 2 }} | 22={{ #expr: 743 + 2 }} | 23={{ #expr: 743 + 2 }} | 24={{ #expr: 743 + 2 }} | 25={{ #expr: 743 + 2 }} | 26={{ #expr: 743 + 2 }} | 27={{ #expr: 743 + 2 }} | 28={{ #expr: 743 + 2 }} | 29={{ #expr: 743 + 2 }} | 30={{ #expr: 743 + 2 }} | 31={{ #expr: 743 + 2 }} | 32={{ #expr: 743 + 2 }} | 33={{ #expr: 743 + 2 }} | 34={{ #expr: 743 + 2 }} | 35={{ #expr: 743 + 2 }} | 36={{ #expr: 743 + 2 }} | 37={{ #expr: 743 + 2 }} | 38={{ #expr: 743 + 2 }} | 39={{ #expr: 743 + 2 }} | 40={{ #expr: 743 + 2 }} | 41={{ #expr: 743 + 2 }} | 42={{ #expr: 743 + 2 }} | 43={{ #expr: 743 + 2 }} | 44={{ #expr: 743 + 2 }} | 45={{ #expr: 743 + 6 }} | 46={{ #expr: 743 + 2 }} | 47={{ #expr: 743 + 2 }} | 48={{ #expr: 743 + 2 }} | 49={{ #expr: 743 + 2 }} | 50={{ #expr: 743 + 2 }} | 51={{ #expr: 743 + 2 }} | 52={{ #expr: 743 + 2 }} | 53={{ #expr: 743 + 2 }} | 54={{ #expr: 743 + 2 }} | 55={{ #expr: 743 + 3 }} | 56=743 | #default = 743 }} = {{ #expr: {{#switch: 21 | 1={{ #expr: 742 + 16 }} | 2={{ #expr: 742 + 2 }} | 3={{ #expr: 742 + 2 }} | 4={{ #expr: 742 + 2 }} | 5={{ #expr: 742 + 2 }} | 6={{ #expr: 742 + 2 }} | 7={{ #expr: 742 + 2 }} | 8={{ #expr: 742 + 2 }} | 9={{#switch: 742 | 448a=451 | 448b=452 | 448c=453 | 448d=454 | 448e=455 | 448f=456 | 448g=457 | 448h=458 | 448i=459 | 448k=460 | 448l=461 | 448m=462 | 448n=463 | 448o=464 | 448p=465 | 448q=466 | 448r=467 | 448s=468 | 448t=469 | 448u=470 | #default = {{ #ifexpr: 742 < 449 | {{ #expr: 742 + 2 }} | {{ #expr: 742 + 22 }} }} }} | 10={{ #expr: 742 + 2 }} | 11={{ #expr: 742 + 2 }} | 12={{ #expr: 742 + 2 }} | 13={{ #expr: 742 + 2 }} | 14={{ #expr: 742 + 2 }} | 15={{ #expr: 742 + 2 }} | 16={{ #expr: 742 + 2 }} | 17={{ #expr: 742 + 2 }} | 18={{ #expr: 742 + 2 }} | 19={{ #expr: 742 + 2 }} | 20={{ #expr: 742 + 2 }} | 21={{ #expr: 742 + 2 }} | 22={{ #expr: 742 + 2 }} | 23={{ #expr: 742 + 2 }} | 24={{ #expr: 742 + 2 }} | 25={{ #expr: 742 + 2 }} | 26={{ #expr: 742 + 2 }} | 27={{ #expr: 742 + 2 }} | 28={{ #expr: 742 + 2 }} | 29={{ #expr: 742 + 2 }} | 30={{ #expr: 742 + 2 }} | 31={{ #expr: 742 + 2 }} | 32={{ #expr: 742 + 2 }} | 33={{ #expr: 742 + 2 }} | 34={{ #expr: 742 + 2 }} | 35={{ #expr: 742 + 2 }} | 36={{ #expr: 742 + 2 }} | 37={{ #expr: 742 + 2 }} | 38={{ #expr: 742 + 2 }} | 39={{ #expr: 742 + 2 }} | 40={{ #expr: 742 + 2 }} | 41={{ #expr: 742 + 2 }} | 42={{ #expr: 742 + 2 }} | 43={{ #expr: 742 + 2 }} | 44={{ #expr: 742 + 2 }} | 45={{ #expr: 742 + 6 }} | 46={{ #expr: 742 + 2 }} | 47={{ #expr: 742 + 2 }} | 48={{ #expr: 742 + 2 }} | 49={{ #expr: 742 + 2 }} | 50={{ #expr: 742 + 2 }} | 51={{ #expr: 742 + 2 }} | 52={{ #expr: 742 + 2 }} | 53={{ #expr: 742 + 2 }} | 54={{ #expr: 742 + 2 }} | 55={{ #expr: 742 + 3 }} | 56=742 | #default = 742 }} + 1 }} | f|–743}}|}} |}}{{#if: | ({{{7}}})}}.{{ #if:ADB:Milder, Pauline Anna||{{#ifeq:0|0|}}}}

| 1 = 1957 | 2 = 1959 | 3 = 1965 | 4 = 1969 | 5 = 1972 | 6 = 1975, ISBN 3-7001-0128-7 | 7 = 1978, ISBN 3-7001-0187-2 | 8 = 1983, ISBN 3-7001-0187-2 | 9 = 1988, ISBN 3-7001-1483-4 | 10 = 1994, ISBN 3-7001-2186-5 | 11 = 1999, ISBN 3-7001-2803-7 | 12 = 2005, ISBN 3-7001-3580-7 | 13 = 2010, ISBN 978-3-7001-6963-5 | 14 = 2015, ISBN 978-3-7001-7794-4 | 15 = 2018, ISBN 978-3-7001-8383-9 | 16 = 2019– | #default = 1957 ff. }}, S. 294{{#if: | {{#ifeq: 294 | | | {{#ifexpr: 294 + 1 = |  f. | – }}{{#ifexpr: 294 < | (Direktlinks auf S. 294, 294 + 1 }}.pdf S. {{#expr: 294 + 1 }}{{#ifexpr: 294 + 1 < | , 294 + 2 }}.pdf S. {{#expr: 294 + 2 }}{{#ifexpr: 294 + 2 < | , 294 + 3 }}.pdf S. {{#expr: 294 + 3 }} }} }}) }} }} }}.{{#ifexpr: 6 >= 14 and 294 > 240 | }}

  • {{#invoke:Vorlage:Literatur|f}}{{#ifeq: 0 | 0
   | {{#if: 508
       |
       | Vorlage:NDB – bitte Seitenzahl(en) angeben
     }}{{#if: 117041556
         | {{#if: {{#invoke:URIutil|isDNBvalid|117041556}}
             | {{#if: 
                 | Vorlage:NDB – Wenn GND dann kein SFZ angeben
               }}
             | Vorlage:NDB – GND unzulässig
           }}
         | {{#if: 
             | {{#if: 
                 | {{#ifeq: 945656 | 4526413
                     |
                     | Vorlage:NDB7= ist obsolet, jetzt SFZ=
                   }}
               }}
             | {{#ifeq:  | 1
                 | 
                 | 
               }}
           }}
     }}{{#if: 
         | {{#ifeq: 945656 | 11376103
             |
             | Vorlage:NDBWerktitel= war ein Irrtum, jetzt Werkliste=
           }}
       }}

}}{{#if:

   | {{#if: 
       |
       | 
     }}

}}

  • Andreas Mayer: „Gluck’sches Gestöhn“ und „welsches Larifari“. Anna Milder, Franz Schubert und der deutsch-italienische Opernkrieg. In: Archiv für Musikwissenschaft. 52, 1995, S. 171–204.
  • F. A. Marshall, Christopher H. Gibbs: Milder-Hauptmann, (Pauline) Anna. In: The New Grove, Bd. 16, Oxford University Press, London u. a. 2001, S. 673.
  • Till Gerrit Waidelich: Anna Milder-Hauptmann (1785–1838). Wilhelmine Schröder-Devrient (1804–1860). „wenn das Orchester […] tobt, und die Sängerin sich dazu wie eine Furie geberdet“. „Cordelia“ (1823), Conradin Kreutzers Oper über „eine wahre Begebenheit im Jahre 1814“ für zwei Primadonnen. In: Irina Hundt (Hrsg.): Vom Salon zur Barrikade. Frauen der Heinezeit, J. B. Metzler, Stuttgart/Weimar 2002 (= Heine-Studien), S. 111–128.
  • Martin Günther: Kunstlied als Liedkunst. Die Lieder Franz Schuberts in der musikalischen Aufführungskultur des 19. Jahrhunderts. Dissertationsschrift. Franz Steiner Verlag, Stuttgart 2016, Kap. 5, besonders S. 151–158.
  • Carena Sangl: „Salzburgs ‚Goldkehlchen‘: Elisabeth Neukomm und Anna Pauline Milder-Hauptmann“. In: Verlorene Söhne und Töchter: Salzburgs Musikleben nach Auflösung der Hofmusikkapelle : Bericht einer Tagung des Arbeitsschwerpunktes Salzburger Musikgeschichte an der Universität Mozarteum Salzburg in Kooperation mit der Salzburger Bachgesellschaft, 7./8.Oktober 2016. Hollitzer, Wien 2019, S. 154–168 (online bei JSTOR).
  • Susan Youens: „,Eine wahre Olla Patrida [sic]‘: Anna Milder-Hauptmann, Schubert, and programming the Orient“. In: Natasha Loges, Laura Tunbridge (Hrsg.): German song onstage. Lieder performance in the nineteenth and early twentieth centuries. Indiana University Press, Bloomington/Indiana 2020, S. 10–51.
  • Birgit Lodes: „‚Ich, der Hauptmann‘: humoristische Wortspiele in Beethovens Briefen an Frauen.“ In: Die Tonkunst: Magazin für klassische Musik und Musikwissenschaft, Bd. 14 (2020), 3, S. 280–293.

Weblinks

[{{canonicalurl:Commons:Category:{{#if:Anna Pauline Milder-Hauptmann|Anna Pauline Milder-Hauptmann|Anna Milder-Hauptmann}}|uselang=de}} Commons: {{#if:|{{{2}}}|{{#if:Anna Pauline Milder-Hauptmann|Anna Pauline Milder-Hauptmann|{{#invoke:WLink|getArticleBase}}}}}}]{{#switch:1

|X|x= |0|-= |S|s= – Sammlung von Bildern |1|= – Sammlung von Bildern{{#if:

    | {{#switch: {{#invoke:TemplUtl|faculty|1}}/{{#invoke:TemplUtl|faculty|1}}
        |1/=  und Videos
        |1/1=, Videos und Audiodateien
        |/1=  und Audiodateien}}
    | , Videos und Audiodateien
  }}

|#default= – }}{{#if: Anna Pauline Milder-Hauptmann

   | {{#ifeq: {{#invoke:Str|left|anna pauline milder-hauptmann|9}} 
       | category: 
| FEHLER: Ohne Category: angeben!}}}}

Vorlage:Wikidata-Registrierung

Einzelnachweise

<references />

{{#ifeq: p | p | | {{#if: 11704155627838134 | |

}} }}{{#ifeq:||{{#if: | [[Kategorie:Wikipedia:GND fehlt {{#invoke:Str|left|{{{GNDCheck}}}|7}}]] }}{{#if: | {{#if: | | }} }} }}{{#if: | {{#ifeq: 0 | 2 | | }} }}{{#if: | {{#ifeq: 0 | 2 | | }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: 117041556 | | {{#if: {{#statements:P227}} | | }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: 117041556 | {{#if: {{#invoke:Wikidata|pageId}} | {{#if: {{#statements:P227}} | | }} }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: | | {{#if: {{#statements:P244}} | | }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: | {{#if: {{#invoke:Wikidata|pageId}} | {{#if: {{#statements:P244}} | | }} }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: 27838134 | | {{#if: {{#statements:P214}} | | }} }} }}{{#ifeq: p | p | {{#if: 27838134 | {{#if: {{#invoke:Wikidata|pageId}} | {{#if: {{#statements:P214}} | | }} }} }} }}Vorlage:Wikidata-Registrierung

{{#if: Milder-Hauptmann, Anna | {{#if: Milder-Hauptmann, Anna Pauline (vollständiger Name) | {{#if: österreichische Opernsängerin (Sopran) | {{#if: 13. Dezember 1785 | {{#if: Konstantinopel | {{#if: 29. Mai 1838 | {{#if: Berlin |

Vorlage:Wikidata-Registrierung